UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nierówność

Chronologizacja

1471, SStp

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nierówność
nierówności
D. nierówności
nierówności
C. nierówności
nierównościom
B. nierówność
nierówności
N. nierównością
nierównościami
Ms. nierówności
nierównościach
W. nierówności
nierówności

Pochodzenie

Zob. równy; jako termin matematyczny prawdopodobnie kalka fr. inégalité lub ang. inequality

1. w dochodach

Definicja

cecha czegoś, co jest niejednakowe w porównaniu z czymś innym pod względem wielkości, natężenia, wartości

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dysproporcja

Połączenia

  • nierówności dochodowe, ekonomiczne, materialne, polityczne
  • nierówność kończyn; sił, szans; wynagrodzeń, zarobków
  • nierówności w dochodach, w dostępie do czegoś, w podziale czegoś, w poziomie życia;

Cytaty

Brak pracy pociąga za sobą brak środków na utrzymanie, poszerza sferę ubóstwa, skutkuje zbyt dużą nierównością poziomu życia obywateli.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 24. posiedzenia Senatu RP w dniu 11 września 2002 r., 5. kadencja

Oczywistym faktem jest natomiast wzrost nierówności dochodowych i majątkowych, jaki nastąpił po socjalistycznych czasach kartek i ,,równego rozdziału biedy’’.

źródło: NKJP: Michał Zieliński: Bogaci biedacy, Gazeta Poznańska, 003-06-03

Zachód doszedł do swojej potęgi niejako krzywdząc inne narody. Nie można zapomnieć o kolonializmie i trwającej dotąd nierówności w handlu zagranicznym.

źródło: NKJP: Mirosław Konkel: Kolega Arab, sąsiad Wietnamczyk, Gazeta Krakowska, 2005-07-29

Dzieci, w najlepszym przypadku, odpłacają się za otrzymane wsparcie i miłość - swoim dzieciom. Jednakże śmierć któregoś z rodziców przypomina o tej nierówności zaangażowania w relację, uruchamiając poczucie winy.

źródło: NKJP: Uścińska Bożena: Poczucie winy, Gazeta Wrocławska, 2003-01-17

Ludzie rodzą się naznaczeni nierównością duchową, nierównością woli, nierównością zdolności.

źródło: NKJP: Aleksander Sołżenicyn: Krąg Pierwszy, Tom 2, 1996

Składnia

bez ograniczeń + nierówność +
(CZEGO)
bez ograniczeń + nierówność +
(w CZYM)

2.a powierzchni

Definicja

cecha czegoś, co ma wgłębienia, uwypuklenia, krzywizny, odchylenia od poziomu lub od pionu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia ukształtowanie terenu

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

antonimy:  równość

Cytaty

Główna część pałacu od frontu ma trzy kondygnacje, zaś od strony ogrodu wyrównujące nierówność terenu piwnice tworzą czwartą kondygnację.

źródło: NKJP: Urszula Janicka-Krzywda: Rogalin – pałac wśród dębów, Wychowawca, 136, 2004-04

Kosiarki spalinowe z silnikiem dwusuwowym polecane są w przypadku trawników o dużych nierównościach.

źródło: NKJP:(ANA): Przygotowania do wiosny, Gazeta Wrocławska, 2003-03-11

2.b na drodze

Definicja

miejsce, w którym występują wgłębienia, wypukłości, krzywizny, odchylenia od poziomu lub od pionu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia ukształtowanie terenu

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

  • duże; drobne, niewielkie; dopuszczalne, ewentualne, pewne; poprzeczne; wszelkie, wszystkie nierówności
  • nierówności asfaltu, boiska, chodnika, drogi, gruntu, jezdni, murawy, nawierzchni, podłoża, powierzchni, skóry, sufitu, ściany, terenu, tynku
  • nierówności na boisku, na drodze, na jezdni, na powierzchni czegoś, na ścianach; nierówności w asfalcie, w drodze, w nawierzchni
  • nierówności i dziury, nierówności i koleiny, nierówności i krzywizny, nierówności i pęknięcia, nierówności i ubytki, nierówności i uskoki, nierówności i wgłębienia, nierówności i wyboje
  • likwidacja, niwelacja; większość nierówności
  • wstrząsy na nierównościach
  • pełny nierówności
  • nierówności powstają
  • korygować, kryć, likwidować, niwelować, ukryć, wyrównać, zaszpachlować; pokonać/pokonywać nierówności
  • odbić się od nierówności
  • radzić sobie z nierównościami
  • podskoczyć/podskakiwać na nierównościach

Cytaty

Samochód pewnie trzyma się drogi, sprawnie pokonując również obecne na polskich drogach nierówności.

źródło: NKJP: Piotr Robakowski: Łagodne serce sportowca, Gazeta Poznańska, 2001-11-21

Określenie taniec nabiera szczególnego znaczenia zimą, gdy na ulicy Gdańskiej codziennie tysiące kierowców walczy z nierównościami na jezdni.

źródło: NKJP: Maciej Czerniak: Bydgoszcz: Jest szansa na remont ulicy Gdańskiej jeszcze w tym roku, Gazeta Pomorska, 2010-02-03

Piłkarze przewracali się na nierównościach, a piłka podskakiwała na fałdach trawy jak szalona, bo ułożona trawa nie związała się z podłożem.

źródło: NKJP: sk: Robimy co w naszej mocy, Co Tydzień Jaworzno, 2003-07-16

Składnia

bez ograniczeń + nierówność +
(CZEGO)
bez ograniczeń + nierówność +
(na CZYM | w CZYM)

3. linii

Definicja

cecha czegoś co nie tworzy prostej linii, jest nieregularne pod względem kształtu, niesymetryczne, nieforemne

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

antonimy:  równość

Cytaty

Wśród przyczyn nieatrakcyjnego wyglądu zębów najczęściej wymienia się: ich ciemny kolor, nieładny kształt zębów, ich nierówność [...]

źródło: Internet: :http://www.sukcesjestkobieta.pl/piekne-zeby-jak-wizytowka/

Sprawdźcie czym najłatwiej, a czym najtrudniej namalować kreskę nad górną powieką. (...) Kreska nie jest może perfekcyjna i ostra,ale nie widać żadnych ewentualnych niedociągnięć czy nierówności.

źródło: Internet: https://www.fakt.pl/kobieta/moda-i-uroda/czym-najlatwiej-narysowac-kreske/v2f1ym0

Lekarz, który czytał podręcznik chirurgii, wie, że krwiak rozpoznaje się po nierówności źrenic i postępującym niedowładzie kończyn.

źródło: NKJP: Cezary Łazarewicz: Tak bardzo bolała go głowa, Gazeta Wyborcza, 1996-11-19

4. rozwoju

Definicja

cecha czegoś, co jest jakościowo różne w poszczególnych momentach lub w poszczególnych miejscach

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni

Relacje znaczeniowe

antonimy:  równość

Cytaty

Daje się także odczuć pewna niespójność i nierówność filmu, gdzie sceny dynamiczne i bardzo dobre sąsiadują z nieco przydługimi lub mimo wszystko przegadanymi [...].

źródło: NKJP: Internet

Główną (przynajmniej dla mnie) wadą tej książki, jest nierówność humoru, oprócz naprawdę świetnych dowcipów, zdarzają się całkiem prymitywne.

źródło: NKJP: Internet

W epoce powszechnej technicyzacji, kiedy atomowe zegary odmierzają czas z taką dokładnością, że pozwalają stwierdzić najmniejsze nierówności ruchu Ziemi, zmienił się nasz stosunek do kalendarza i jego funkcji.

źródło: NKJP: Anna Dolska: Rok na ścianie, Gazeta Poznańska, 2004-01-07

Z wyjątkową nierównością, jeśli chodzi o poszczególne regiony kraju, rozwija się w 2001 roku budownictwo mieszkaniowe w Polsce.

źródło: NKJP: Karol Rzemieniecki: Budownictwo, Mazowieckie To i Owo, 2001-02-09

Trudno nie zauważyć nierówności scenariusza – postaciami drugoplanowymi miotają nieokreślone uczucia, a jeden spisek (Hiszpanów przeciwko Anglikom) nie posuwa się do przodu aż do nagłej kulminacji w postaci odkrycia zdrady Marii Stuart, królowej Szkotów.

źródło: NKJP: Ewa Drab: Ukryta kobiecość, Esensja published 2008-02

5. społeczna

Definicja

sytuacja, gdy ludzie w danej społeczności nie mają jednakowych praw lub obowiązków

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego

Relacje znaczeniowe

antonimy:  równość

Połączenia

  • nierówność społeczna, klasowa, stanowa, religijna, rasowa
  • nierówność kobiet, ludzi, obywateli, podmiotów, stron, płci, ras; traktowania
  • nierówność wobec prawa
  • nierówność między ludźmi
  • nierówność na rynku pracy; nierówność w traktowaniu kogoś
  • dyskryminacja i nierówność
  • nierówność istnieje, wnika z czegoś
  • wprowadzać nierówność
  • zwrócić/zwracać uwagę na nierówność

Cytaty

[...] od 15% do 71 % kobiet na świecie przyznaje, że doznawało przemocy ze strony męża czy partnera. Są one szczególnie narażone na przemoc ze strony partnerów w społeczeństwach, w których podkreślana jest nierówność między kobietami i mężczyznami [...].

źródło: NKJP: Katarzyna Michalska; Dorota Jaszczak-Kuźmińska: Przemoc w rodzinie, 2007

Inwestowanie na rynku narażonym na zlecenia karnetowe zwiększa znacznie ryzyko inwestycji. Poza tym wprowadzają one nierówność wśród uczestników rynku, ponieważ takie zlecenia są domeną raczej dużych inwestorów.

źródło: NKJP: Adam Jagielnicki: Inwestycje giełdowe. Jak grać i wygrywać. Wydanie II, 2009

Moja przygoda z Dickensem zaczęła się jeszcze w szkole podstawowej. Wtedy jednak mroczne, londyńskie historie kładące nacisk na ukazanie krzywd społecznych i nierówność wobec prawa ubogich i bogatych odpychały.

źródło: NKJP: Anna Chojnacka: Raport kinomAnki - grudzień, Pinezka.pl, 2004-12

Na Gęsiówce obowiązywał trzyszczeblowy system nierówności społecznej. Złodzieje najwyższej specjalizacji, wielokrotni wyrokowcy, nazywali się Londynem i mieli największe przywileje. Gmin złodziejski był nazywany Paryżem. A frajerzy, cała ta przypadkowa gawiedź, rolnicy, szkodnicy gospodarczy i wrogowie ustroju stanowili „getto” i podlegali różnym szykanom oraz upokorzeniom.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Składnia

bez ograniczeń + nierówność +
(KOGO) + (wobec + CZEGO)
bez ograniczeń + nierówność +
(między KIM | między KIM i KIM | między KIM a KIM)

6. liczb

Definicja

mat. 
relacja między porównywanymi liczbami lub funkcjami różniącymi się wartością, sygnalizowana graficznie specjalnymi znakami mniejszości lub większości

Noty o użyciu

Występuje w terminach z zakresu matematyki: nierówność Bella, nierówność Bernsteina,nierówność Bessela, nierówność Carnapa, nierówność Czebyszewa.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka działalność naukowa

Połączenia

  • nierówność trójkąta
  • znak nierówności
  • nierówność zachodzi
  • rozwiązać nierówność; coś spełnia nierówność

Cytaty

Intuicyjnie rozumiana kula [...] jest to część przestrzeni ograniczona sferą [...]. Taką kulę można wówczas opisać wzorem jako zbiór punktów, których współrzędne spełniają nierówność, gdzie są współrzędnymi środka kuli, a r oznacza jej promień.

źródło: NKJP: Internet

Funkcja wypukła to taka, która spełnia pewną prostą nierówność. Ale wtedy automatycznie spełnia jej uogólnienie. Na odwrót - jeżeli spełnia ogólną nierówność, to spełnia także prostszą wersję.

źródło: NKJP: Internet

Każde równanie liczbowe i każda taka nierówność z jedną niewiadomą jest funkcją (formą) zdaniową, której dziedziną jest pewien zbiór liczb.

źródło: NKJP: Internet

Nierówność Erdősa-Mordella. Dla dowolnego punktu leżącego wewnątrz trójkąta suma
odległości tego punktu od wierzchołków jest nie mniejsza niż podwojona suma odległości od boków.

źródło: Aleksandra Strączyńska, Przemysław Szczeciński, Artur Słabuszewski, Tomasz Dębiec: Paul Erdős, 2015/2016 (mini.pw.edu.pl/~domitrz/Paul_Erdos2016.pdf)

Na pasku znajdziemy bogactwo symboli i znaków stosowanych w matematyce - od zwykłego znaku nierówności począwszy aż na rozbudowanych macierzach skończywszy [...].

źródło: NKJP: Andrzej Pawlicki: Dokument bez nerwów, Enter, nr 3, 2001

W ogólnym podejściu po utworzeniu modelu nominalnego dochodzi się do konstrukcji modelu matematycznego, w którym ustala się zbiory zmiennych i parametry, a następnie korzystając z właściwych praw nauki buduje się zależności matematyczne w postaci układu równań lub nierówności .

źródło: NKJP: Czesław Domański, Krystyna Pruska, Wiesław Wagner, Wnioskowanie statystyczne przy nieklasycznych założeniach Data publikacji: 1998

Składnia

bez ograniczeń + nierówność +
(CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 16.12.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json