UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przyznawać

Chronologizacja

1471, SStp

Pochodzenie

Zob. znać

1. zgadzać się

Definicja

zgadzać się z kimś w jakiejś sprawie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Relacje międzyludzkie ➔ określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

przyznawać oponentom, przeciwnikowi, rodzicom, urzędnikom...
przyznawać w duchu; z uśmiechem, z żalem, ze wstydem; ze skruchą

Cytaty

Chłopiec: - Nie zbudowaliście kraju. Zniszczyliście go. Pierwszy Polityk: - Owszem, przyznaję, były błędy. Człowiek jest z natury omylny. Ale chcemy to naprawić.

źródło: NKJP: Bronisław Świderski: Asystent śmierci. Powieść o karykaturach Mahometa, o miłości i nienawiści w Europie, 2007

Adam podziwiał mieszkanie, ale nie zazdrościł koledze. W duchu przyznawał, że może niejedną okazję, by tak żyć, już w życiu przepuścił.

źródło: NKJP: Antoni Kapelański: Wielki Koneser, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	przyznaję	przyznajemy
2 os.	przyznajesz	przyznajecie
3 os.	przyznaje	przyznają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyznawałem +(e)m przyznawał	przyznawałam +(e)m przyznawała	przyznawałom +(e)m przyznawało	przyznawaliśmy +(e)śmy przyznawali	przyznawałyśmy +(e)śmy przyznawały
2 os.	przyznawałeś +(e)ś przyznawał	przyznawałaś +(e)ś przyznawała	przyznawałoś +(e)ś przyznawało	przyznawaliście +(e)ście przyznawali	przyznawałyście +(e)ście przyznawały
3 os.	przyznawał	przyznawała	przyznawało	przyznawali	przyznawały

bezosobnik: przyznawano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę przyznawał będę przyznawać	będę przyznawała będę przyznawać	będę przyznawało będę przyznawać	będziemy przyznawali będziemy przyznawać	będziemy przyznawały będziemy przyznawać
2 os.	będziesz przyznawał będziesz przyznawać	będziesz przyznawała będziesz przyznawać	będziesz przyznawało będziesz przyznawać	będziecie przyznawali będziecie przyznawać	będziecie przyznawały będziecie przyznawać
3 os.	będzie przyznawał będzie przyznawać	będzie przyznawała będzie przyznawać	będzie przyznawało będzie przyznawać	będą przyznawali będą przyznawać	będą przyznawały będą przyznawać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		przyznawajmy
2 os.	przyznawaj	przyznawajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyznawałbym bym przyznawał	przyznawałabym bym przyznawała	przyznawałobym bym przyznawało	przyznawalibyśmy byśmy przyznawali	przyznawałybyśmy byśmy przyznawały
2 os.	przyznawałbyś byś przyznawał	przyznawałabyś byś przyznawała	przyznawałobyś byś przyznawało	przyznawalibyście byście przyznawali	przyznawałybyście byście przyznawały
3 os.	przyznawałby by przyznawał	przyznawałaby by przyznawała	przyznawałoby by przyznawało	przyznawaliby by przyznawali	przyznawałyby by przyznawały

bezosobnik: przyznawano by

bezokolicznik: przyznawać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przyznając

gerundium: przyznawanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	przyznawanie	przyznawania
D.	przyznawania	przyznawań
C.	przyznawaniu	przyznawaniom
B.	przyznawanie	przyznawania
N.	przyznawaniem	przyznawaniami
Ms.	przyznawaniu	przyznawaniach
W.	przyznawanie	przyznawania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przyznający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przyznający	przyznający	przyznający	przyznające	przyznająca
D.	przyznającego	przyznającego	przyznającego	przyznającego	przyznającej
C.	przyznającemu	przyznającemu	przyznającemu	przyznającemu	przyznającej
B.	przyznającego	przyznającego	przyznający	przyznające	przyznającą
N.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającą
Ms.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przyznający	przyznający	przyznające	przyznające
D.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznających
C.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym
B.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznające
N.	przyznającymi	przyznającymi	przyznającymi	przyznającymi
Ms.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznających

odpowiednik aspektowy: przyznać

Składnia

	+	przyznawać	+	że ZDANIE
	+	przyznawać	+	MOWA WPROST

2. uznawać czyjąś zaletę

Definicja

uznawać, że ktoś ma daną pozytywną cechę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Relacje międzyludzkie ➔ określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

przyznawać zasługi

Cytaty

	Inni, powiada autor, mają talenty różnego rodzaju, sobie przyznaje talent do handlu. źródło: 1KJP: Józef Hen: Dziennik na nowy wiek, 2009
	Rudolf Augstein, szef „Spiegla” - tygodnika, który najwięcej sobie z Kohla dworował - napisał ostatnio, że okazał się on najbardziej nie docenionym politykiem. Dziś wszyscy - nawet Zieloni - przyznają mu zasługi. źródło: NKJP: Danuta Zagrodzka: Sprawuje władzę już 14 lat jeden miesiąc i jeden dzień. Czy Helmut Kohl wprowadzi Niemcy ..., Gazeta Wyborcza, 1996-10-31
	Wyznawcy judaizmu uważają Pięcioksiąg za najważniejszą część Starego Testamentu i przyznają mu większą świętość niż pozostałym księgom. źródło: NKJP: Witold Tyloch: Dzieje ksiąg Starego Testamentu : szkice z krytyki biblijnej, 1981
	Autor życiorysu Pawła Eremity, powołując się na niejakiego Amatasa, przyznaje pierwszeństwo samotnikowi z Tebajdy. źródło: NKJP: Jerzy Mirewicz: Współtwórcy Europy, 2003

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	przyznaję	przyznajemy
2 os.	przyznajesz	przyznajecie
3 os.	przyznaje	przyznają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyznawałem +(e)m przyznawał	przyznawałam +(e)m przyznawała	przyznawałom +(e)m przyznawało	przyznawaliśmy +(e)śmy przyznawali	przyznawałyśmy +(e)śmy przyznawały
2 os.	przyznawałeś +(e)ś przyznawał	przyznawałaś +(e)ś przyznawała	przyznawałoś +(e)ś przyznawało	przyznawaliście +(e)ście przyznawali	przyznawałyście +(e)ście przyznawały
3 os.	przyznawał	przyznawała	przyznawało	przyznawali	przyznawały

bezosobnik: przyznawano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę przyznawał będę przyznawać	będę przyznawała będę przyznawać	będę przyznawało będę przyznawać	będziemy przyznawali będziemy przyznawać	będziemy przyznawały będziemy przyznawać
2 os.	będziesz przyznawał będziesz przyznawać	będziesz przyznawała będziesz przyznawać	będziesz przyznawało będziesz przyznawać	będziecie przyznawali będziecie przyznawać	będziecie przyznawały będziecie przyznawać
3 os.	będzie przyznawał będzie przyznawać	będzie przyznawała będzie przyznawać	będzie przyznawało będzie przyznawać	będą przyznawali będą przyznawać	będą przyznawały będą przyznawać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		przyznawajmy
2 os.	przyznawaj	przyznawajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyznawałbym bym przyznawał	przyznawałabym bym przyznawała	przyznawałobym bym przyznawało	przyznawalibyśmy byśmy przyznawali	przyznawałybyśmy byśmy przyznawały
2 os.	przyznawałbyś byś przyznawał	przyznawałabyś byś przyznawała	przyznawałobyś byś przyznawało	przyznawalibyście byście przyznawali	przyznawałybyście byście przyznawały
3 os.	przyznawałby by przyznawał	przyznawałaby by przyznawała	przyznawałoby by przyznawało	przyznawaliby by przyznawali	przyznawałyby by przyznawały

bezosobnik: przyznawano by

bezokolicznik: przyznawać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przyznając

gerundium: przyznawanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	przyznawanie	przyznawania
D.	przyznawania	przyznawań
C.	przyznawaniu	przyznawaniom
B.	przyznawanie	przyznawania
N.	przyznawaniem	przyznawaniami
Ms.	przyznawaniu	przyznawaniach
W.	przyznawanie	przyznawania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przyznający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przyznający	przyznający	przyznający	przyznające	przyznająca
D.	przyznającego	przyznającego	przyznającego	przyznającego	przyznającej
C.	przyznającemu	przyznającemu	przyznającemu	przyznającemu	przyznającej
B.	przyznającego	przyznającego	przyznający	przyznające	przyznającą
N.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającą
Ms.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przyznający	przyznający	przyznające	przyznające
D.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznających
C.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym
B.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznające
N.	przyznającymi	przyznającymi	przyznającymi	przyznającymi
Ms.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przyznawany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przyznawany	przyznawany	przyznawany	przyznawane	przyznawana
D.	przyznawanego	przyznawanego	przyznawanego	przyznawanego	przyznawanej
C.	przyznawanemu	przyznawanemu	przyznawanemu	przyznawanemu	przyznawanej
B.	przyznawanego	przyznawanego	przyznawany	przyznawane	przyznawaną
N.	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawaną
Ms.	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przyznawani	przyznawani	przyznawane	przyznawane
D.	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych
C.	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym
B.	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych	przyznawane
N.	przyznawanymi	przyznawanymi	przyznawanymi	przyznawanymi
Ms.	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych

odpowiednik aspektowy: przyznać

Składnia

przyznawać

CO + KOMU/CZEMU

3. przydzielać

Definicja

dawać komuś to, o co się ktoś ubiega

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Funkcjonowanie państwa ➔ urzędy i ich funkcjonowanie

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Finanse ➔ podatki, opłaty, świadczenia pieniężne

Połączenia

sąd przyznał odszkodowanie (ileś tysięcy odszkodowania); prezydent, starosta przyznał nagrodę
przyznawać dodatki, dotacje, dopłaty, emeryturę, koncesję, kredyt, odszkodowanie, pieniądze, pomoc, stypendium, świadczenia, ulgi; (pierwszą)nagrodę, premię; prawo, uprawnienia; lokal, mieszkanie

Cytaty

Bank przyznaje kredyt bądź odmawia jego udzielenia, zawiadamiając o tym niezwłocznie wnioskodawcę.

źródło: NKJP: Rozporządzenie w sprawie warunków i trybu udzielania kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego oraz niektórych wymagań dotyczących lokali i budynków finansowanych przy udziale tych środków, Dziennik Ustaw, 2000-07-04

Celem Fundacji jest wspieranie rozwoju literatury i poezji polskiej poprzez przyznawanie nagród młodym twórcom polskim (głównie pisarzom i krytykom literackim), zamieszkałym w kraju bądź na emigracji.

źródło: NKJP: Dąbrowski odebrał Nagrodę Kościelskich, Zeszyty Poetyckie, 2010-10-23

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	przyznaję	przyznajemy
2 os.	przyznajesz	przyznajecie
3 os.	przyznaje	przyznają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyznawałem +(e)m przyznawał	przyznawałam +(e)m przyznawała	przyznawałom +(e)m przyznawało	przyznawaliśmy +(e)śmy przyznawali	przyznawałyśmy +(e)śmy przyznawały
2 os.	przyznawałeś +(e)ś przyznawał	przyznawałaś +(e)ś przyznawała	przyznawałoś +(e)ś przyznawało	przyznawaliście +(e)ście przyznawali	przyznawałyście +(e)ście przyznawały
3 os.	przyznawał	przyznawała	przyznawało	przyznawali	przyznawały

bezosobnik: przyznawano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę przyznawał będę przyznawać	będę przyznawała będę przyznawać	będę przyznawało będę przyznawać	będziemy przyznawali będziemy przyznawać	będziemy przyznawały będziemy przyznawać
2 os.	będziesz przyznawał będziesz przyznawać	będziesz przyznawała będziesz przyznawać	będziesz przyznawało będziesz przyznawać	będziecie przyznawali będziecie przyznawać	będziecie przyznawały będziecie przyznawać
3 os.	będzie przyznawał będzie przyznawać	będzie przyznawała będzie przyznawać	będzie przyznawało będzie przyznawać	będą przyznawali będą przyznawać	będą przyznawały będą przyznawać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		przyznawajmy
2 os.	przyznawaj	przyznawajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyznawałbym bym przyznawał	przyznawałabym bym przyznawała	przyznawałobym bym przyznawało	przyznawalibyśmy byśmy przyznawali	przyznawałybyśmy byśmy przyznawały
2 os.	przyznawałbyś byś przyznawał	przyznawałabyś byś przyznawała	przyznawałobyś byś przyznawało	przyznawalibyście byście przyznawali	przyznawałybyście byście przyznawały
3 os.	przyznawałby by przyznawał	przyznawałaby by przyznawała	przyznawałoby by przyznawało	przyznawaliby by przyznawali	przyznawałyby by przyznawały

bezosobnik: przyznawano by

bezokolicznik: przyznawać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przyznając

gerundium: przyznawanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	przyznawanie	przyznawania
D.	przyznawania	przyznawań
C.	przyznawaniu	przyznawaniom
B.	przyznawanie	przyznawania
N.	przyznawaniem	przyznawaniami
Ms.	przyznawaniu	przyznawaniach
W.	przyznawanie	przyznawania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przyznający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przyznający	przyznający	przyznający	przyznające	przyznająca
D.	przyznającego	przyznającego	przyznającego	przyznającego	przyznającej
C.	przyznającemu	przyznającemu	przyznającemu	przyznającemu	przyznającej
B.	przyznającego	przyznającego	przyznający	przyznające	przyznającą
N.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającą
Ms.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przyznający	przyznający	przyznające	przyznające
D.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznających
C.	przyznającym	przyznającym	przyznającym	przyznającym
B.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznające
N.	przyznającymi	przyznającymi	przyznającymi	przyznającymi
Ms.	przyznających	przyznających	przyznających	przyznających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przyznawany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przyznawany	przyznawany	przyznawany	przyznawane	przyznawana
D.	przyznawanego	przyznawanego	przyznawanego	przyznawanego	przyznawanej
C.	przyznawanemu	przyznawanemu	przyznawanemu	przyznawanemu	przyznawanej
B.	przyznawanego	przyznawanego	przyznawany	przyznawane	przyznawaną
N.	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawaną
Ms.	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przyznawani	przyznawani	przyznawane	przyznawane
D.	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych
C.	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym	przyznawanym
B.	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych	przyznawane
N.	przyznawanymi	przyznawanymi	przyznawanymi	przyznawanymi
Ms.	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych	przyznawanych

odpowiednik aspektowy: przyznać

Składnia

przyznawać

Frazeologizmy

ktoś przyznaje rację komuś
ktoś przyznaje słuszność komuś
ktoś przyznaje się bez bicia
ktoś przyznaje bez bicia

Data ostatniej modyfikacji: 30.07.2026