UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

spacerować

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Pochodzenie

niem. spazieren 'spacerować'

Definicja

chodzić wolno po jakimś terenie, dla przyjemności lub zdrowia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny urlop i wypoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  promenować, przechadzać się
hiperonimy:  chodzić

Połączenia

  • emeryt, kuracjusz, młodzież spaceruje; dzieci, grupki, pary, turyści, zakochani spacerują
  • spacerować alejkami, brzegiem morza, bulwarem, chodnikiem, deptakiem, korytarzem, plażą, poboczem, ulicą; Krupówkami; wolnym krokiem
  • spacerować bez celu; bez końca
  • spacerować do późnej nocy
  • spacerować dookoła jeziora
  • spacerować nad jeziorem, nad rzeką
  • spacerować po alejkach, po chodniku, po górach, po lesie, po mieście, po molo, po ogrodzie, po okolicy, po osiedlu, po parku, po plaży, po podwórku, po promenadzie, po rezerwacie, po rynku, po starówce, po ścieżkach, po ulicach; po Krakowie, po Warszawie; po Krupówkach, po Plantach; po domu, po gabinecie, po pokoju
  • spacerować pod rękę
  • spacerować przed blokiem
  • spacerować z psem; z dzieckiem, z dziewczyną, z mamą, z żoną
  • spacerować codziennie, chętnie, często, długo, dużo, powoli, spokojnie, wolno; samotnie; całymi dniami, godzinami, nocą, popołudniami, rano, wieczorem
  • lubić spacerować
  • spacerować i oglądać, spacerować i rozmawiać, spacerować i zwiedzać

Cytaty

Marzysz o ciszy i spokoju. Chcesz samotnie spacerować pustą plażą, słuchać porannego śpiewu ptaków, obserwować lot trzmiela nad krzakami czeremchy.

źródło: KWSJP: Radosław Walczyk: Fatalne zauroczenie, CKM, 2000

Przechodnie spacerujący w śniegu po Krupówkach mogą od czasu do czasu natrafić na nietypowy pojazd w postaci... psiego zaprzęgu.

źródło: KWSJP: Syberyjsko-alaskańskie klimaty, Dziennik Polski, 2004-01-26

Z plątaniny krzewów dochodził śpiew ptaków, pawie spacerowały dostojnie tuż przy drodze.

źródło: KWSJP: Tomasz Raczek: Pies na telewizję, 1999

Zauważyłem wtedy, że Bukowiński przytył, ale nie za wiele, w miarę, i miał ten sam co w szkole zwyczaj spacerowania po pokoju podczas rozmowy.

źródło: KWSJP: Edward Kozikowski: Więcej prawdy niż plotki. Wspomnienia o pisarzach czasów minionych, 1964

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spaceruję
spacerujemy
2 os. spacerujesz
spacerujecie
3 os. spaceruje
spacerują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spacerowałem
+(e)m spacerował
spacerowałam
+(e)m spacerowała
spacerowałom
+(e)m spacerowało
spacerowaliśmy
+(e)śmy spacerowali
spacerowałyśmy
+(e)śmy spacerowały
2 os. spacerowałeś
+(e)ś spacerował
spacerowałaś
+(e)ś spacerowała
spacerowałoś
+(e)ś spacerowało
spacerowaliście
+(e)ście spacerowali
spacerowałyście
+(e)ście spacerowały
3 os. spacerował
spacerowała
spacerowało
spacerowali
spacerowały

bezosobnik: spacerowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę spacerował
będę spacerować
będę spacerowała
będę spacerować
będę spacerowało
będę spacerować
będziemy spacerowali
będziemy spacerować
będziemy spacerowały
będziemy spacerować
2 os. będziesz spacerował
będziesz spacerować
będziesz spacerowała
będziesz spacerować
będziesz spacerowało
będziesz spacerować
będziecie spacerowali
będziecie spacerować
będziecie spacerowały
będziecie spacerować
3 os. będzie spacerował
będzie spacerować
będzie spacerowała
będzie spacerować
będzie spacerowało
będzie spacerować
będą spacerowali
będą spacerować
będą spacerowały
będą spacerować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spacerujmy
2 os. spaceruj
spacerujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spacerowałbym
bym spacerował
spacerowałabym
bym spacerowała
spacerowałobym
bym spacerowało
spacerowalibyśmy
byśmy spacerowali
spacerowałybyśmy
byśmy spacerowały
2 os. spacerowałbyś
byś spacerował
spacerowałabyś
byś spacerowała
spacerowałobyś
byś spacerowało
spacerowalibyście
byście spacerowali
spacerowałybyście
byście spacerowały
3 os. spacerowałby
by spacerował
spacerowałaby
by spacerowała
spacerowałoby
by spacerowało
spacerowaliby
by spacerowali
spacerowałyby
by spacerowały

bezosobnik: spacerowano by

bezokolicznik: spacerować

imiesłów przysłówkowy współczesny: spacerując

gerundium: spacerowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spacerowanie
spacerowania
D. spacerowania
spacerowań
C. spacerowaniu
spacerowaniom
B. spacerowanie
spacerowania
N. spacerowaniem
spacerowaniami
Ms. spacerowaniu
spacerowaniach
W. spacerowanie
spacerowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: spacerujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. spacerujący
spacerujący
spacerujący
spacerujące
spacerująca
D. spacerującego
spacerującego
spacerującego
spacerującego
spacerującej
C. spacerującemu
spacerującemu
spacerującemu
spacerującemu
spacerującej
B. spacerującego
spacerującego
spacerujący
spacerujące
spacerującą
N. spacerującym
spacerującym
spacerującym
spacerującym
spacerującą
Ms. spacerującym
spacerującym
spacerującym
spacerującym
spacerującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. spacerujący
spacerujący
spacerujące
spacerujące
D. spacerujących
spacerujących
spacerujących
spacerujących
C. spacerującym
spacerującym
spacerującym
spacerującym
B. spacerujących
spacerujących
spacerujących
spacerujące
N. spacerującymi
spacerującymi
spacerującymi
spacerującymi
Ms. spacerujących
spacerujących
spacerujących
spacerujących

odpowiednik aspektowy: pospacerować

Składnia

bez ograniczeń + spacerować +
GDZIE
Data ostatniej modyfikacji: 19.02.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json