UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

baciar

batiar

Chronologizacja

1866, Dziennik Warszawski, nr 20, polona.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. baciar
baciarzy
ndepr
baciary
depr
D. baciara
baciarów
C. baciarowi
baciarom
B. baciara
baciarów
N. baciarem
baciarami
Ms. baciarze
baciarach
W. baciarze
baciarzy
ndepr
baciary
depr

Pochodzenie

węg. betyár

Definicja

lwow. 
chłopak lub młody mężczyzna, który nie ma stałego zajęcia i większość czasu spędza w grupie podobnych osób na podwórkach lub ulicach, pijąc alkohol lub szukając okazji do zarobku albo jakichś rozrywek

Noty o użyciu

Wyraz używany przeważnie w odniesieniu do realiów sprzed drugiej wojny światowej. Współcześnie spotykany w nazwach zespołów wykonujących muzykę o charakterze folkloru miejskiego, np. zespół, kapela Baciary, Sułkowskie Baciary.

Warianty

  • batiar

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  andrus

Cytaty

Nie był ani dość szybki, ani dość silny, ani wreszcie dość okrutny, by wytrzymać barbarzyńskie zabawy młodych baciarów, tłukących kijami oszalałego ze strachu szczura.

źródło: NKJP:Monika Piątkowska: Krakowska żałoba, 2006

Wszyscy natomiast znają osiedlowego baciara o przezwisku Jojo, kiedyś groźnego chuligana, który jednak nigdy nie napastował „swojaków”, wyżywając się na ofiarach z innych „parafii”.

źródło: NKJP: Tu było ich gniazdo, Dziennik Polski, 2002-10-15

Andrus posiadał swój honor, godność, styl, etykę grupową. To, co robił, podszyte było nie tyle siłą, co sprytem i humorem. We Lwowie królowały batiary, w Krakowie – zwierzynieckie andrusy (andry).

źródło: NKJP: Marian Satała: Gadaj jak andrus, Gazeta Krakowska, 2004-12-24

Butny do bólu, [...] postrzega świat polskiej piłki oczyma zdrowo uwalonego batiara, który wszedł na podmiejski festyn przez dziurę w płocie i nadaje ton imprezie.

źródło: NKJP: Ryszard Niemiec: Śmiertelny grzech polskiej piłki, Gazeta Krakowska, 2003-01-17

Data ostatniej modyfikacji: 16.01.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json