UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kapilara

Chronologizacja

1865, E.O. Mentzel, O chodowli owiec, polona.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kapilara
kapilary
D. kapilary
kapilar
C. kapilarze
kapilarom
B. kapilarę
kapilary
N. kapilarą
kapilarami
Ms. kapilarze
kapilarach
W. kapilaro
kapilary

1. naczynie krwionośne

Definicja

anat. 
w żywym organizmie cienkościenne najwęższe naczynie przewodzące krew lub limfę, docierające do każdej części ciała

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  naczynie włosowate, włośniczka

Cytaty

Naczynia chłonne zaczynają się kapilarami w blaszce właściwej błony śluzowej pod nabłonkiem i wytwarzają sieć łączącą się z siecią naczyń chłonnych, rozmieszczonych w tkance podśluzowej.

źródło: NKJP: Jan Zarzycki, Jan Kuryszko:Anatomia mikroskopowa zwierząt domowych i człowieka, 1995

Układ krwionośny, nazywany też układem sercowo-naczyniowym, obejmuje serce, naczynia krwionośne (tętnice, żyły i kapilary) oraz krew.

źródło: Internet: doppelherz.pl

Następnie kapilary łączą się w coraz większe naczynia (żyły), które doprowadzają krew z powrotem do serca, do prawego przedsionka.

źródło: Internet: doz.pl

Krew przepływa przez rurki zwane tętnicami czyli arteriami, żyłami i kapilarami. Niektóre z nich są duże (żyły i tętnice), a niektóre małe (kapilary).

źródło: Internet: idn.org.pl

2. rurka

Definicja

fiz. 
bardzo cienka rurka, na tyle cienka, że tempo przepływającej cieczy zależy od sił oddziałujących na nią ze strony ścianek oraz cieczy bezpośrednio do ścianek przylegającej

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca materiały i narzędzia pracy

Cytaty

W ściankach kapilary wydrążone są kanaliki, których średnica zmniejsza się od zewnątrz do środka włókna. Większe cząstki zanieczyszczeń zatrzymywane są na zewnętrznej powierzchni kapilary, natomiast mniejsze przepływają w głąb kanalików do momentu napotkania mniejszych porów.

źródło: NKJP: (RASZ): Nowe filtry, Dziennik Polski, 2005-10-03

W termometrze maksymalnym połączenie kapilary ze zbiorniczkiem jest wyraźnie zwężone. Zwężenie to jest spowodowane umieszczeniem w kapilarze cienkiego pręcika szklanego.

źródło: NKJP: Alojzy Woś: Meteorologia dla geografów, 1996

Kapilary do gazometrii są używane w analizatorach gazowych krwi [...].

źródło: Internet: labfunk.pl

3. w glebie

Definicja

geol. 
wąski kanalik wewnątrz czegoś, którym przemieszcza się woda

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia gleba

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo części budowli

Relacje znaczeniowe

synonimy:  naczynie włosowate

Cytaty

- Równocześnie maleje średnica kapilar w glebie – kanalików przewodzących wodę między ziarnami gleby.

źródło: Internet: warzywaiowoce.pl

Woda gruntowa jest to woda wgłębna pochodząca z opadów i tworząca zwierciadło w otworach naturalnych lub sztucznych. Ma znaczenie dla roślin dopiero wówczas, gdy ich korzenie sięgną do jej poziomu lub przynajmniej do poziomu wypełnionych przez nią kapilar glebowych.

źródło: Internet: encyklopedia.lasypolskie

Na przestrzeni lat mróz przenika w mury coraz głębiej. Jeżeli mur jest suchy, nie powoduje on żadnych szkód. Woda podciągana kapilarami w murze wyparowuje na powierzchni murów.

źródło: NKJP: Elektrofizyczne osuszanie murów, Dziennik Polski, 2000-11-22

Data ostatniej modyfikacji: 07.07.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json