Chronologizacja
Pochodzenie
niem. emeritieren
1. pracownika
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | pensjonować, spensjonować |
Cytaty
|
W Polsce, podobnie jak do niedawna w większości państw europejskich, szeroko rozpowszechnił się system wczesnego emerytowania . [...] przeciętna Polka staje się emerytką w wieku 56 lat, zaś Polak w wieku 58 lat, średnio o 3-4 lata wcześniej niż w innych krajach Unii Europejskiej. źródło: NKJP: Tomasz Talarczyk: Później na emeryturę, Polska Głos Wielkopolski, 2004-11-22 |
|
|
Podczas okupacji hitlerowskiej pracowano według ustawodawstwa okupacyjnego: zwolniono wszystkie nauczycielki - mężatki, wielu nauczycieli przymusowo emerytowano. źródło: Internet: pbiedaczow.gminalezajsk.pl |
|
|
Prezydent skwitował to grzeczną odpowiedzią, zaś w miesiąc później, 25 listopada, ostatecznie go emerytował źródło: NKJP: Mówią Wieki, 1956 (books.google.pl) |
|
|
W 1934 roku [...] rozwiązana została Katedra Historii Sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim, J. Pagaczewski w wieku sześćdziesięciu lat został emerytowany. Wówczas swoją aktywność naukową skupił na prezesowaniu (już od 1933) Komisji Historii Sztuki PAU. źródło: Polski misjonarz na ziemi argentyńskiej, red. Marek Szczerbiński, Krzysztof Wasilewski, 2011 (books.google.pl) |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany lub niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
emerytuję |
emerytujemy |
|||
| 2 os. |
emerytujesz |
emerytujecie |
|||
| 3 os. |
emerytuje |
emerytują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
emerytowałem +(e)m emerytował |
emerytowałam +(e)m emerytowała |
emerytowałom +(e)m emerytowało |
emerytowaliśmy +(e)śmy emerytowali |
emerytowałyśmy +(e)śmy emerytowały |
| 2 os. |
emerytowałeś +(e)ś emerytował |
emerytowałaś +(e)ś emerytowała |
emerytowałoś +(e)ś emerytowało |
emerytowaliście +(e)ście emerytowali |
emerytowałyście +(e)ście emerytowały |
| 3 os. |
emerytował |
emerytowała |
emerytowało |
emerytowali |
emerytowały |
bezosobnik: emerytowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę emerytował będę emerytować |
będę emerytowała będę emerytować |
będę emerytowało będę emerytować |
będziemy emerytowali będziemy emerytować |
będziemy emerytowały będziemy emerytować |
| 2 os. |
będziesz emerytował będziesz emerytować |
będziesz emerytowała będziesz emerytować |
będziesz emerytowało będziesz emerytować |
będziecie emerytowali będziecie emerytować |
będziecie emerytowały będziecie emerytować |
| 3 os. |
będzie emerytował będzie emerytować |
będzie emerytowała będzie emerytować |
będzie emerytowało będzie emerytować |
będą emerytowali będą emerytować |
będą emerytowały będą emerytować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
emerytujmy |
|
| 2 os. |
emerytuj |
emerytujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
emerytowałbym bym emerytował |
emerytowałabym bym emerytowała |
emerytowałobym bym emerytowało |
emerytowalibyśmy byśmy emerytowali |
emerytowałybyśmy byśmy emerytowały |
| 2 os. |
emerytowałbyś byś emerytował |
emerytowałabyś byś emerytowała |
emerytowałobyś byś emerytowało |
emerytowalibyście byście emerytowali |
emerytowałybyście byście emerytowały |
| 3 os. |
emerytowałby by emerytował |
emerytowałaby by emerytowała |
emerytowałoby by emerytowało |
emerytowaliby by emerytowali |
emerytowałyby by emerytowały |
bezosobnik: emerytowano by
bezokolicznik: emerytować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
emerytując
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
emerytowawszy
gerundium: emerytowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | emerytowanie |
emerytowania |
| D. | emerytowania |
emerytowań |
| C. | emerytowaniu |
emerytowaniom |
| B. | emerytowanie |
emerytowania |
| N. | emerytowaniem |
emerytowaniami |
| Ms. | emerytowaniu |
emerytowaniach |
| W. | emerytowanie |
emerytowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: emerytujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | emerytujący |
emerytujący |
emerytujący |
emerytujące |
emerytująca |
| D. | emerytującego |
emerytującego |
emerytującego |
emerytującego |
emerytującej |
| C. | emerytującemu |
emerytującemu |
emerytującemu |
emerytującemu |
emerytującej |
| B. | emerytującego |
emerytującego |
emerytujący |
emerytujące |
emerytującą |
| N. | emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującą |
| Ms. | emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | emerytujący |
emerytujący |
emerytujące |
emerytujące |
| D. | emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
| C. | emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
| B. | emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
emerytujące |
| N. | emerytującymi |
emerytującymi |
emerytującymi |
emerytującymi |
| Ms. | emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: emerytowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | emerytowany |
emerytowany |
emerytowany |
emerytowane |
emerytowana |
| D. | emerytowanego |
emerytowanego |
emerytowanego |
emerytowanego |
emerytowanej |
| C. | emerytowanemu |
emerytowanemu |
emerytowanemu |
emerytowanemu |
emerytowanej |
| B. | emerytowanego |
emerytowanego |
emerytowany |
emerytowane |
emerytowaną |
| N. | emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowaną |
| Ms. | emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | emerytowani |
emerytowani |
emerytowane |
emerytowane |
| D. | emerytowanych |
emerytowanych |
emerytowanych |
emerytowanych |
| C. | emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanym |
emerytowanym |
| B. | emerytowanych |
emerytowanych |
emerytowanych |
emerytowane |
| N. | emerytowanymi |
emerytowanymi |
emerytowanymi |
emerytowanymi |
| Ms. | emerytowanych |
emerytowanych |
emerytowanych |
emerytowanych |
Składnia
|
+ | emerytować | + |
KOGO
|
2. na emeryturze
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne
Cytaty
|
Mam pytanie, kto posiada lub może udostępnić listę ormowców z lat 1946–1989 z obecnego powiatu kolskiego. Większość już emerytuje. źródło: Internet: lm.pl/forum/viewtopic.php?t=670182 |
|
|
Mój już emerytuje od dłuższego czasu, ale nigdy przedtem nie wysiadywał w domu. Zawsze coś tam robił w obejściu. Teraz postanowił, że zostanie prawdziwym emerytem. źródło: Internet: vitalia.pl |
|
|
Bas Darryla Jonesa, który od lat zastępuje emerytującego we Francji 62-letniego Billa Wymana, świdruje w brzuchach słuchaczy [...]. źródło: Mirosław Pęczak: Kamień nie rdzewieje, Polityka, 1998-08-15 (polityka.pl) |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
emerytuję |
emerytujemy |
|||
| 2 os. |
emerytujesz |
emerytujecie |
|||
| 3 os. |
emerytuje |
emerytują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
emerytowałem +(e)m emerytował |
emerytowałam +(e)m emerytowała |
emerytowałom +(e)m emerytowało |
emerytowaliśmy +(e)śmy emerytowali |
emerytowałyśmy +(e)śmy emerytowały |
| 2 os. |
emerytowałeś +(e)ś emerytował |
emerytowałaś +(e)ś emerytowała |
emerytowałoś +(e)ś emerytowało |
emerytowaliście +(e)ście emerytowali |
emerytowałyście +(e)ście emerytowały |
| 3 os. |
emerytował |
emerytowała |
emerytowało |
emerytowali |
emerytowały |
bezosobnik: emerytowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę emerytował będę emerytować |
będę emerytowała będę emerytować |
będę emerytowało będę emerytować |
będziemy emerytowali będziemy emerytować |
będziemy emerytowały będziemy emerytować |
| 2 os. |
będziesz emerytował będziesz emerytować |
będziesz emerytowała będziesz emerytować |
będziesz emerytowało będziesz emerytować |
będziecie emerytowali będziecie emerytować |
będziecie emerytowały będziecie emerytować |
| 3 os. |
będzie emerytował będzie emerytować |
będzie emerytowała będzie emerytować |
będzie emerytowało będzie emerytować |
będą emerytowali będą emerytować |
będą emerytowały będą emerytować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
emerytujmy |
|
| 2 os. |
emerytuj |
emerytujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
emerytowałbym bym emerytował |
emerytowałabym bym emerytowała |
emerytowałobym bym emerytowało |
emerytowalibyśmy byśmy emerytowali |
emerytowałybyśmy byśmy emerytowały |
| 2 os. |
emerytowałbyś byś emerytował |
emerytowałabyś byś emerytowała |
emerytowałobyś byś emerytowało |
emerytowalibyście byście emerytowali |
emerytowałybyście byście emerytowały |
| 3 os. |
emerytowałby by emerytował |
emerytowałaby by emerytowała |
emerytowałoby by emerytowało |
emerytowaliby by emerytowali |
emerytowałyby by emerytowały |
bezosobnik: emerytowano by
bezokolicznik: emerytować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
emerytując
gerundium: emerytowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | emerytowanie |
emerytowania |
| D. | emerytowania |
emerytowań |
| C. | emerytowaniu |
emerytowaniom |
| B. | emerytowanie |
emerytowania |
| N. | emerytowaniem |
emerytowaniami |
| Ms. | emerytowaniu |
emerytowaniach |
| W. | emerytowanie |
emerytowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: emerytujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | emerytujący |
emerytujący |
emerytujący |
emerytujące |
emerytująca |
| D. | emerytującego |
emerytującego |
emerytującego |
emerytującego |
emerytującej |
| C. | emerytującemu |
emerytującemu |
emerytującemu |
emerytującemu |
emerytującej |
| B. | emerytującego |
emerytującego |
emerytujący |
emerytujące |
emerytującą |
| N. | emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującą |
| Ms. | emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | emerytujący |
emerytujący |
emerytujące |
emerytujące |
| D. | emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
| C. | emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
emerytującym |
| B. | emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
emerytujące |
| N. | emerytującymi |
emerytującymi |
emerytującymi |
emerytującymi |
| Ms. | emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |
emerytujących |