UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

emerytować

Chronologizacja

1841, Der Landtag des Großherzogthums Posen, t.5 (books.google.pl)

Pochodzenie

niem. emeritieren

1. pracownika

Definicja

przest. 
przenosić na emeryturę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pensjonować, spensjonować

Cytaty

W Polsce, podobnie jak do niedawna w większości państw europejskich, szeroko rozpowszechnił się system wczesnego emerytowania . [...] przeciętna Polka staje się emerytką w wieku 56 lat, zaś Polak w wieku 58 lat, średnio o 3-4 lata wcześniej niż w innych krajach Unii Europejskiej.

źródło: NKJP: Tomasz Talarczyk: Później na emeryturę, Polska Głos Wielkopolski, 2004-11-22

Podczas okupacji hitlerowskiej pracowano według ustawodawstwa okupacyjnego: zwolniono wszystkie nauczycielki - mężatki, wielu nauczycieli przymusowo emerytowano.

źródło: Internet: pbiedaczow.gminalezajsk.pl

Prezydent skwitował to grzeczną odpowiedzią, zaś w miesiąc później, 25 listopada, ostatecznie go emerytował

źródło: NKJP: Mówią Wieki, 1956 (books.google.pl)

W 1934 roku [...] rozwiązana została Katedra Historii Sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim, J. Pagaczewski w wieku sześćdziesięciu lat został emerytowany. Wówczas swoją aktywność naukową skupił na prezesowaniu (już od 1933) Komisji Historii Sztuki PAU.

źródło: Polski misjonarz na ziemi argentyńskiej, red. Marek Szczerbiński, Krzysztof Wasilewski, 2011 (books.google.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany lub niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. emerytuję
emerytujemy
2 os. emerytujesz
emerytujecie
3 os. emerytuje
emerytują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. emerytowałem
+(e)m emerytował
emerytowałam
+(e)m emerytowała
emerytowałom
+(e)m emerytowało
emerytowaliśmy
+(e)śmy emerytowali
emerytowałyśmy
+(e)śmy emerytowały
2 os. emerytowałeś
+(e)ś emerytował
emerytowałaś
+(e)ś emerytowała
emerytowałoś
+(e)ś emerytowało
emerytowaliście
+(e)ście emerytowali
emerytowałyście
+(e)ście emerytowały
3 os. emerytował
emerytowała
emerytowało
emerytowali
emerytowały

bezosobnik: emerytowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę emerytował
będę emerytować
będę emerytowała
będę emerytować
będę emerytowało
będę emerytować
będziemy emerytowali
będziemy emerytować
będziemy emerytowały
będziemy emerytować
2 os. będziesz emerytował
będziesz emerytować
będziesz emerytowała
będziesz emerytować
będziesz emerytowało
będziesz emerytować
będziecie emerytowali
będziecie emerytować
będziecie emerytowały
będziecie emerytować
3 os. będzie emerytował
będzie emerytować
będzie emerytowała
będzie emerytować
będzie emerytowało
będzie emerytować
będą emerytowali
będą emerytować
będą emerytowały
będą emerytować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. emerytujmy
2 os. emerytuj
emerytujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. emerytowałbym
bym emerytował
emerytowałabym
bym emerytowała
emerytowałobym
bym emerytowało
emerytowalibyśmy
byśmy emerytowali
emerytowałybyśmy
byśmy emerytowały
2 os. emerytowałbyś
byś emerytował
emerytowałabyś
byś emerytowała
emerytowałobyś
byś emerytowało
emerytowalibyście
byście emerytowali
emerytowałybyście
byście emerytowały
3 os. emerytowałby
by emerytował
emerytowałaby
by emerytowała
emerytowałoby
by emerytowało
emerytowaliby
by emerytowali
emerytowałyby
by emerytowały

bezosobnik: emerytowano by

bezokolicznik: emerytować

imiesłów przysłówkowy współczesny: emerytując

imiesłów przysłówkowy uprzedni: emerytowawszy

gerundium: emerytowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. emerytowanie
emerytowania
D. emerytowania
emerytowań
C. emerytowaniu
emerytowaniom
B. emerytowanie
emerytowania
N. emerytowaniem
emerytowaniami
Ms. emerytowaniu
emerytowaniach
W. emerytowanie
emerytowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: emerytujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. emerytujący
emerytujący
emerytujący
emerytujące
emerytująca
D. emerytującego
emerytującego
emerytującego
emerytującego
emerytującej
C. emerytującemu
emerytującemu
emerytującemu
emerytującemu
emerytującej
B. emerytującego
emerytującego
emerytujący
emerytujące
emerytującą
N. emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującą
Ms. emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. emerytujący
emerytujący
emerytujące
emerytujące
D. emerytujących
emerytujących
emerytujących
emerytujących
C. emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującym
B. emerytujących
emerytujących
emerytujących
emerytujące
N. emerytującymi
emerytującymi
emerytującymi
emerytującymi
Ms. emerytujących
emerytujących
emerytujących
emerytujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: emerytowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. emerytowany
emerytowany
emerytowany
emerytowane
emerytowana
D. emerytowanego
emerytowanego
emerytowanego
emerytowanego
emerytowanej
C. emerytowanemu
emerytowanemu
emerytowanemu
emerytowanemu
emerytowanej
B. emerytowanego
emerytowanego
emerytowany
emerytowane
emerytowaną
N. emerytowanym
emerytowanym
emerytowanym
emerytowanym
emerytowaną
Ms. emerytowanym
emerytowanym
emerytowanym
emerytowanym
emerytowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. emerytowani
emerytowani
emerytowane
emerytowane
D. emerytowanych
emerytowanych
emerytowanych
emerytowanych
C. emerytowanym
emerytowanym
emerytowanym
emerytowanym
B. emerytowanych
emerytowanych
emerytowanych
emerytowane
N. emerytowanymi
emerytowanymi
emerytowanymi
emerytowanymi
Ms. emerytowanych
emerytowanych
emerytowanych
emerytowanych

Składnia

bez ograniczeń + emerytować +
KOGO

2. na emeryturze

Definicja

książk. 
być na emeryturze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia starzenie się

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne

Cytaty

Mam pytanie, kto posiada lub może udostępnić listę ormowców z lat 1946–1989 z obecnego powiatu kolskiego. Większość już emerytuje.

źródło: Internet: lm.pl/forum/viewtopic.php?t=670182

Mój już emerytuje od dłuższego czasu, ale nigdy przedtem nie wysiadywał w domu. Zawsze coś tam robił w obejściu. Teraz postanowił, że zostanie prawdziwym emerytem.

źródło: Internet: vitalia.pl

Bas Darryla Jonesa, który od lat zastępuje emerytującego we Francji 62-letniego Billa Wymana, świdruje w brzuchach słuchaczy [...].

źródło: Mirosław Pęczak: Kamień nie rdzewieje, Polityka, 1998-08-15 (polityka.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. emerytuję
emerytujemy
2 os. emerytujesz
emerytujecie
3 os. emerytuje
emerytują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. emerytowałem
+(e)m emerytował
emerytowałam
+(e)m emerytowała
emerytowałom
+(e)m emerytowało
emerytowaliśmy
+(e)śmy emerytowali
emerytowałyśmy
+(e)śmy emerytowały
2 os. emerytowałeś
+(e)ś emerytował
emerytowałaś
+(e)ś emerytowała
emerytowałoś
+(e)ś emerytowało
emerytowaliście
+(e)ście emerytowali
emerytowałyście
+(e)ście emerytowały
3 os. emerytował
emerytowała
emerytowało
emerytowali
emerytowały

bezosobnik: emerytowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę emerytował
będę emerytować
będę emerytowała
będę emerytować
będę emerytowało
będę emerytować
będziemy emerytowali
będziemy emerytować
będziemy emerytowały
będziemy emerytować
2 os. będziesz emerytował
będziesz emerytować
będziesz emerytowała
będziesz emerytować
będziesz emerytowało
będziesz emerytować
będziecie emerytowali
będziecie emerytować
będziecie emerytowały
będziecie emerytować
3 os. będzie emerytował
będzie emerytować
będzie emerytowała
będzie emerytować
będzie emerytowało
będzie emerytować
będą emerytowali
będą emerytować
będą emerytowały
będą emerytować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. emerytujmy
2 os. emerytuj
emerytujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. emerytowałbym
bym emerytował
emerytowałabym
bym emerytowała
emerytowałobym
bym emerytowało
emerytowalibyśmy
byśmy emerytowali
emerytowałybyśmy
byśmy emerytowały
2 os. emerytowałbyś
byś emerytował
emerytowałabyś
byś emerytowała
emerytowałobyś
byś emerytowało
emerytowalibyście
byście emerytowali
emerytowałybyście
byście emerytowały
3 os. emerytowałby
by emerytował
emerytowałaby
by emerytowała
emerytowałoby
by emerytowało
emerytowaliby
by emerytowali
emerytowałyby
by emerytowały

bezosobnik: emerytowano by

bezokolicznik: emerytować

imiesłów przysłówkowy współczesny: emerytując

gerundium: emerytowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. emerytowanie
emerytowania
D. emerytowania
emerytowań
C. emerytowaniu
emerytowaniom
B. emerytowanie
emerytowania
N. emerytowaniem
emerytowaniami
Ms. emerytowaniu
emerytowaniach
W. emerytowanie
emerytowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: emerytujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. emerytujący
emerytujący
emerytujący
emerytujące
emerytująca
D. emerytującego
emerytującego
emerytującego
emerytującego
emerytującej
C. emerytującemu
emerytującemu
emerytującemu
emerytującemu
emerytującej
B. emerytującego
emerytującego
emerytujący
emerytujące
emerytującą
N. emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującą
Ms. emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. emerytujący
emerytujący
emerytujące
emerytujące
D. emerytujących
emerytujących
emerytujących
emerytujących
C. emerytującym
emerytującym
emerytującym
emerytującym
B. emerytujących
emerytujących
emerytujących
emerytujące
N. emerytującymi
emerytującymi
emerytującymi
emerytującymi
Ms. emerytujących
emerytujących
emerytujących
emerytujących
Data ostatniej modyfikacji: 03.03.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json