Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł
Pochodzenie
1. lampkę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii cechy dotykowe
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły
Cytaty
|
Nie mogąc zmacać lampki na nocnej szafce, wstałem z łóżka, chwyciłem szlafrok z poręczy i skierowałem się w stronę smugi światła. źródło: NKJP: Jeremi Przybora: Przymknięte oko opaczności, 1994 |
|
|
[...] na brzuchu uczuł jakiś ciężar, nie ruszał się przez chwilę, nie rozumiejąc, o co chodzi, potem zmacał ręką coś puszystego, był to Filip, zwinięty w kłębek, ciepły i okrągły. źródło: Bogusław Kogut: Trzy romanse, 1976 (books.google.pl) |
|
|
Zmacali mu puls na szyi, podnieśli głowę, aż jęknął. źródło: Jacek Komuda: Jaksa. Bies idzie za mną, 2019 (books.google.pl) |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zmacam |
zmacamy |
|||
| 2 os. |
zmacasz |
zmacacie |
|||
| 3 os. |
zmaca |
zmacają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmacałem +(e)m zmacał |
zmacałam +(e)m zmacała |
zmacałom +(e)m zmacało |
zmacaliśmy +(e)śmy zmacali |
zmacałyśmy +(e)śmy zmacały |
| 2 os. |
zmacałeś +(e)ś zmacał |
zmacałaś +(e)ś zmacała |
zmacałoś +(e)ś zmacało |
zmacaliście +(e)ście zmacali |
zmacałyście +(e)ście zmacały |
| 3 os. |
zmacał |
zmacała |
zmacało |
zmacali |
zmacały |
bezosobnik: zmacano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zmacajmy |
|
| 2 os. |
zmacaj |
zmacajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmacałbym bym zmacał |
zmacałabym bym zmacała |
zmacałobym bym zmacało |
zmacalibyśmy byśmy zmacali |
zmacałybyśmy byśmy zmacały |
| 2 os. |
zmacałbyś byś zmacał |
zmacałabyś byś zmacała |
zmacałobyś byś zmacało |
zmacalibyście byście zmacali |
zmacałybyście byście zmacały |
| 3 os. |
zmacałby by zmacał |
zmacałaby by zmacała |
zmacałoby by zmacało |
zmacaliby by zmacali |
zmacałyby by zmacały |
bezosobnik: zmacano by
bezokolicznik: zmacać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zmacawszy
gerundium: zmacanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zmacanie |
zmacania |
| D. | zmacania |
zmacań |
| C. | zmacaniu |
zmacaniom |
| B. | zmacanie |
zmacania |
| N. | zmacaniem |
zmacaniami |
| Ms. | zmacaniu |
zmacaniach |
| W. | zmacanie |
zmacania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zmacany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zmacany |
zmacany |
zmacany |
zmacane |
zmacana |
| D. | zmacanego |
zmacanego |
zmacanego |
zmacanego |
zmacanej |
| C. | zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanej |
| B. | zmacanego |
zmacanego |
zmacany |
zmacane |
zmacaną |
| N. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacaną |
| Ms. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zmacani |
zmacani |
zmacane |
zmacane |
| D. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
| C. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
| B. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacane |
| N. | zmacanymi |
zmacanymi |
zmacanymi |
zmacanymi |
| Ms. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
Składnia
|
+ | zmacać | + |
CO +
(CZYM)
|
2. dziewczynę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność
Cytaty
|
[...] złapał go za gardło i dusząc go „pytał się” go, dlaczego [...] w nocy zmacał jego dziewczynę. źródło: NKJP: Internet |
|
|
[...] byłam świadkiem następującej relacji rozchichotanej dziewczyny z podstawówki: „A Marek mnie dzisiaj zmacał przy kiblach”. Nie wyobrażam sobie, że mogłabym moje dzieci posłać do takiej placówki [...]. źródło: NKJP: Szkoła domowa, Dziennik Polski, 2006-12-01 |
|
|
[...] w połowie trasy dosiadł się jakiś facet, jechałam do tej pory sama w przedziale. [...] za Toruniem nagle zaciągnął zasłonki od strony korytarza i mnie zaczął macać! Na szczęście się mu wyrwałam, mówił mi podczas macania, że chce mi tylko zmacać cycki i mnie nie zgwałci [...]. źródło: NKJP: f.kafeteria.pl |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zmacam |
zmacamy |
|||
| 2 os. |
zmacasz |
zmacacie |
|||
| 3 os. |
zmaca |
zmacają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmacałem +(e)m zmacał |
zmacałam +(e)m zmacała |
zmacałom +(e)m zmacało |
zmacaliśmy +(e)śmy zmacali |
zmacałyśmy +(e)śmy zmacały |
| 2 os. |
zmacałeś +(e)ś zmacał |
zmacałaś +(e)ś zmacała |
zmacałoś +(e)ś zmacało |
zmacaliście +(e)ście zmacali |
zmacałyście +(e)ście zmacały |
| 3 os. |
zmacał |
zmacała |
zmacało |
zmacali |
zmacały |
bezosobnik: zmacano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zmacajmy |
|
| 2 os. |
zmacaj |
zmacajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmacałbym bym zmacał |
zmacałabym bym zmacała |
zmacałobym bym zmacało |
zmacalibyśmy byśmy zmacali |
zmacałybyśmy byśmy zmacały |
| 2 os. |
zmacałbyś byś zmacał |
zmacałabyś byś zmacała |
zmacałobyś byś zmacało |
zmacalibyście byście zmacali |
zmacałybyście byście zmacały |
| 3 os. |
zmacałby by zmacał |
zmacałaby by zmacała |
zmacałoby by zmacało |
zmacaliby by zmacali |
zmacałyby by zmacały |
bezosobnik: zmacano by
bezokolicznik: zmacać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zmacawszy
gerundium: zmacanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zmacanie |
zmacania |
| D. | zmacania |
zmacań |
| C. | zmacaniu |
zmacaniom |
| B. | zmacanie |
zmacania |
| N. | zmacaniem |
zmacaniami |
| Ms. | zmacaniu |
zmacaniach |
| W. | zmacanie |
zmacania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zmacany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zmacany |
zmacany |
zmacany |
zmacane |
zmacana |
| D. | zmacanego |
zmacanego |
zmacanego |
zmacanego |
zmacanej |
| C. | zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanej |
| B. | zmacanego |
zmacanego |
zmacany |
zmacane |
zmacaną |
| N. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacaną |
| Ms. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zmacani |
zmacani |
zmacane |
zmacane |
| D. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
| C. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
| B. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacane |
| N. | zmacanymi |
zmacanymi |
zmacanymi |
zmacanymi |
| Ms. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
odpowiednik aspektowy: macać
Składnia
|
+ | zmacać | + |
KOGO/CO
|
3. wroga
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wymacać |
Cytaty
|
[...] zmacali [...] tabor; wozy i konie znalazły się w samym środku nawały ogniowej [...]. źródło: Jacek Komuda: Hubal, 2016 (books.google.pl) |
|
|
Za każdym wybuchem podnosiliśmy z ulgą głowy i uśmiechaliśmy się do siebie, utwierdzając się nawzajem w złudnym poczuciu bezpieczeństwa, opartym na instynktownej wierze w niezniszczalność naszej młodości. - Zmacali nas dranie [...]. - Jak zobaczą, że nie strzelamy, to się odczepią. źródło: NKJP: Jan Józef Szczepański: Polska jesień, 1955 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zmacam |
zmacamy |
|||
| 2 os. |
zmacasz |
zmacacie |
|||
| 3 os. |
zmaca |
zmacają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmacałem +(e)m zmacał |
zmacałam +(e)m zmacała |
zmacałom +(e)m zmacało |
zmacaliśmy +(e)śmy zmacali |
zmacałyśmy +(e)śmy zmacały |
| 2 os. |
zmacałeś +(e)ś zmacał |
zmacałaś +(e)ś zmacała |
zmacałoś +(e)ś zmacało |
zmacaliście +(e)ście zmacali |
zmacałyście +(e)ście zmacały |
| 3 os. |
zmacał |
zmacała |
zmacało |
zmacali |
zmacały |
bezosobnik: zmacano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zmacajmy |
|
| 2 os. |
zmacaj |
zmacajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmacałbym bym zmacał |
zmacałabym bym zmacała |
zmacałobym bym zmacało |
zmacalibyśmy byśmy zmacali |
zmacałybyśmy byśmy zmacały |
| 2 os. |
zmacałbyś byś zmacał |
zmacałabyś byś zmacała |
zmacałobyś byś zmacało |
zmacalibyście byście zmacali |
zmacałybyście byście zmacały |
| 3 os. |
zmacałby by zmacał |
zmacałaby by zmacała |
zmacałoby by zmacało |
zmacaliby by zmacali |
zmacałyby by zmacały |
bezosobnik: zmacano by
bezokolicznik: zmacać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zmacawszy
gerundium: zmacanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zmacanie |
zmacania |
| D. | zmacania |
zmacań |
| C. | zmacaniu |
zmacaniom |
| B. | zmacanie |
zmacania |
| N. | zmacaniem |
zmacaniami |
| Ms. | zmacaniu |
zmacaniach |
| W. | zmacanie |
zmacania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zmacany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zmacany |
zmacany |
zmacany |
zmacane |
zmacana |
| D. | zmacanego |
zmacanego |
zmacanego |
zmacanego |
zmacanej |
| C. | zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanemu |
zmacanej |
| B. | zmacanego |
zmacanego |
zmacany |
zmacane |
zmacaną |
| N. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacaną |
| Ms. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zmacani |
zmacani |
zmacane |
zmacane |
| D. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
| C. | zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
zmacanym |
| B. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacane |
| N. | zmacanymi |
zmacanymi |
zmacanymi |
zmacanymi |
| Ms. | zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
zmacanych |
odpowiednik aspektowy: macać
Składnia
|
+ | zmacać | + |
KOGO/CO
|