UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

krzepnąć

Chronologizacja

2 połowa XVI w., Bańk
XVI w., Sław

Pochodzenie

Zob. krzepić

1. o krwi

Definicja

przechodzić ze stanu ciekłego w stały

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ścinać się, zastygać, zestygać

Połączenia

  • krew krzepnie
  • krzepnięcie krwi, wody
  • hamować krzepnięcie (krwi)
  • czas, procesy, temperatura, układ; badanie, zaburzenia krzepnięcia

Cytaty

Rozbiliśmy na jezdni dwa świeże jaja. Po kilku minutach białko zaczęło się ścinać, a żółtko krzepnąć.

źródło: NKJP: Paweł Fąfara: Uff, jak gorąco Super Express, 2006

Tytan ma wciąż gorące jądro. Magma krzepnie, nim wydostanie się z głębin kominami, ale krzepnąc podgrzewa całą Orlandię.

źródło: NKJP: Stanisław Lem: Fiasko, 1987

Cała przybrzeżna tafla lodowa była zarzucana setkami pustych butelek. W ten sposób bawiły się dzieci wysłane przez rodziców do kościoła na mszę; urządziły prawdziwe bombardowanie krzepnącego, pierwszego lodu.

źródło: NKJP: WP: Ludzie boją się spacerować, Gazeta Poznańska, 2001-12-21

Na ostudzonym cieście ułożyć poziomki, posypać resztą cukru pudru i zalać krzepnącą galaretką.

źródło: NKJP: xx: Konfitura z poziomek, Wieczór Wybrzeża, 2000-08-22

Wrodzonym zaburzeniem krzepnięcia krwi jest hemofilia, na którą chorują wyłącznie mężczyźni.

źródło: NKJP: (kaw): Pożyteczne płytki krwi, Dziennik Zachodni, 2006-08-18

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnę
krzepniemy
2 os. krzepniesz
krzepniecie
3 os. krzepnie
krzepną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłem
+(e)m krzepł
krzepłam
+(e)m krzepła
krzepłom
+(e)m krzepło
krzepliśmy
+(e)śmy krzepli
krzepłyśmy
+(e)śmy krzepły
2 os. krzepłeś
+(e)ś krzepł
krzepłaś
+(e)ś krzepła
krzepłoś
+(e)ś krzepło
krzepliście
+(e)ście krzepli
krzepłyście
+(e)ście krzepły
3 os. krzepł
krzepła
krzepło
krzepli
krzepły

bezosobnik: krzepnięto

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę krzepł
będę krzepnąć
będę krzepła
będę krzepnąć
będę krzepło
będę krzepnąć
będziemy krzepli
będziemy krzepnąć
będziemy krzepły
będziemy krzepnąć
2 os. będziesz krzepł
będziesz krzepnąć
będziesz krzepła
będziesz krzepnąć
będziesz krzepło
będziesz krzepnąć
będziecie krzepli
będziecie krzepnąć
będziecie krzepły
będziecie krzepnąć
3 os. będzie krzepł
będzie krzepnąć
będzie krzepła
będzie krzepnąć
będzie krzepło
będzie krzepnąć
będą krzepli
będą krzepnąć
będą krzepły
będą krzepnąć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnijmy
2 os. krzepnij
krzepnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłbym
bym krzepł
krzepłabym
bym krzepła
krzepłobym
bym krzepło
krzeplibyśmy
byśmy krzepli
krzepłybyśmy
byśmy krzepły
2 os. krzepłbyś
byś krzepł
krzepłabyś
byś krzepła
krzepłobyś
byś krzepło
krzeplibyście
byście krzepli
krzepłybyście
byście krzepły
3 os. krzepłby
by krzepł
krzepłaby
by krzepła
krzepłoby
by krzepło
krzepliby
by krzepli
krzepłyby
by krzepły

bezosobnik: krzepnięto by

bezokolicznik: krzepnąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: krzepnąc

gerundium: krzepnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. krzepnięcie
krzepnięcia
D. krzepnięcia
krzepnięć
C. krzepnięciu
krzepnięciom
B. krzepnięcie
krzepnięcia
N. krzepnięciem
krzepnięciami
Ms. krzepnięciu
krzepnięciach
W. krzepnięcie
krzepnięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: krzepnący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. krzepnący
krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnąca
D. krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącej
C. krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącej
B. krzepnącego
krzepnącego
krzepnący
krzepnące
krzepnącą
N. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącą
Ms. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnące
D. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących
C. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
B. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnące
N. krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
Ms. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących

odpowiedniki aspektowe: skrzepnąć , zakrzepnąć

2. o twarzy

Definicja

książk. 
stawać się sztywnym i nieruchomym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zastygać

Cytaty

Nagle zaczyna dziać się coś niezwykłego: twarze krzepną, w oczach zjawia się wyraz przerażenia, krzyczą na całe gardło jakieś słowa, których nikt nie słyszy, pokazują rękami coś, co się dzieje na szosie przed nimi, a za plecami patrzących na traktor chłopców.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

Boskość, jaką przedstawia idol, jest ograniczona do mierzonej ludzkim spojrzeniem widzialności. W idolu spojrzenie krzepnie i nieruchomieje.

źródło: NKJP: Dariusz Czaja: Lekcje ciemności, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnę
krzepniemy
2 os. krzepniesz
krzepniecie
3 os. krzepnie
krzepną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłem
+(e)m krzepł
krzepłam
+(e)m krzepła
krzepłom
+(e)m krzepło
krzepliśmy
+(e)śmy krzepli
krzepłyśmy
+(e)śmy krzepły
2 os. krzepłeś
+(e)ś krzepł
krzepłaś
+(e)ś krzepła
krzepłoś
+(e)ś krzepło
krzepliście
+(e)ście krzepli
krzepłyście
+(e)ście krzepły
3 os. krzepł
krzepła
krzepło
krzepli
krzepły

bezosobnik: krzepnięto

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę krzepł
będę krzepnąć
będę krzepła
będę krzepnąć
będę krzepło
będę krzepnąć
będziemy krzepli
będziemy krzepnąć
będziemy krzepły
będziemy krzepnąć
2 os. będziesz krzepł
będziesz krzepnąć
będziesz krzepła
będziesz krzepnąć
będziesz krzepło
będziesz krzepnąć
będziecie krzepli
będziecie krzepnąć
będziecie krzepły
będziecie krzepnąć
3 os. będzie krzepł
będzie krzepnąć
będzie krzepła
będzie krzepnąć
będzie krzepło
będzie krzepnąć
będą krzepli
będą krzepnąć
będą krzepły
będą krzepnąć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnijmy
2 os. krzepnij
krzepnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłbym
bym krzepł
krzepłabym
bym krzepła
krzepłobym
bym krzepło
krzeplibyśmy
byśmy krzepli
krzepłybyśmy
byśmy krzepły
2 os. krzepłbyś
byś krzepł
krzepłabyś
byś krzepła
krzepłobyś
byś krzepło
krzeplibyście
byście krzepli
krzepłybyście
byście krzepły
3 os. krzepłby
by krzepł
krzepłaby
by krzepła
krzepłoby
by krzepło
krzepliby
by krzepli
krzepłyby
by krzepły

bezosobnik: krzepnięto by

bezokolicznik: krzepnąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: krzepnąc

gerundium: krzepnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. krzepnięcie
krzepnięcia
D. krzepnięcia
krzepnięć
C. krzepnięciu
krzepnięciom
B. krzepnięcie
krzepnięcia
N. krzepnięciem
krzepnięciami
Ms. krzepnięciu
krzepnięciach
W. krzepnięcie
krzepnięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: krzepnący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. krzepnący
krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnąca
D. krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącej
C. krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącej
B. krzepnącego
krzepnącego
krzepnący
krzepnące
krzepnącą
N. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącą
Ms. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnące
D. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących
C. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
B. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnące
N. krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
Ms. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących

odpowiednik aspektowy: zakrzepnąć

3. o drużynie

Definicja

książk. 
nabierać sił, umiejętności albo doświadczenia w pokonywaniu trudności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Młodzież powoli krzepnie, a więc wyzbyła się już debiutanckiej tremy.

źródło: NKJP: (ŻUK): Kielce nie służą, Gazeta Krakowska, 2006-10-11

Solidarność krzepła, Polska odżywała i mimo napięć między związkiem a władzami wciąż się wydawało, że kształtuje się nowa polska droga do wolności.

źródło: NKJP: Paweł Zuchniewicz: Jan Paweł II: „Będę szedł naprzód”. Powieść biograficzna, 2009

I stał się chuligan bandytą zwyczajnym. Wciąż rosną i krzepną bandyckie ferajny.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Miejsce dla kpiarza: satyry i humoreski, 1966

Joanna i Maciek dążyli do siebie z siłą szczęśliwie zakochanych, której nie mogły osłabić żadne przeszkody. Wręcz przeciwnie, krzepli w swojej miłości tym bardziej, im bardziej oba rody, a wkrótce i zarażone ich niepokojem wychowawczyni i dyrektorka, próbowały ich rozdzielić.

źródło: NKJP: Hanna Samson: Pułapka na motyla, 2000

Klub ten powoli wychodzi na prostą, krzepnie w drugoligowych bojach i dobrze prowadzi szkolenie młodzieży.

źródło: NKJP: Radosław Patroniak: Łączy nas wspólnota interesów, Gazeta Poznańska, 2002-10-22

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnę
krzepniemy
2 os. krzepniesz
krzepniecie
3 os. krzepnie
krzepną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłem
+(e)m krzepł
krzepłam
+(e)m krzepła
krzepłom
+(e)m krzepło
krzepliśmy
+(e)śmy krzepli
krzepłyśmy
+(e)śmy krzepły
2 os. krzepłeś
+(e)ś krzepł
krzepłaś
+(e)ś krzepła
krzepłoś
+(e)ś krzepło
krzepliście
+(e)ście krzepli
krzepłyście
+(e)ście krzepły
3 os. krzepł
krzepła
krzepło
krzepli
krzepły

bezosobnik: krzepnięto

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę krzepł
będę krzepnąć
będę krzepła
będę krzepnąć
będę krzepło
będę krzepnąć
będziemy krzepli
będziemy krzepnąć
będziemy krzepły
będziemy krzepnąć
2 os. będziesz krzepł
będziesz krzepnąć
będziesz krzepła
będziesz krzepnąć
będziesz krzepło
będziesz krzepnąć
będziecie krzepli
będziecie krzepnąć
będziecie krzepły
będziecie krzepnąć
3 os. będzie krzepł
będzie krzepnąć
będzie krzepła
będzie krzepnąć
będzie krzepło
będzie krzepnąć
będą krzepli
będą krzepnąć
będą krzepły
będą krzepnąć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnijmy
2 os. krzepnij
krzepnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłbym
bym krzepł
krzepłabym
bym krzepła
krzepłobym
bym krzepło
krzeplibyśmy
byśmy krzepli
krzepłybyśmy
byśmy krzepły
2 os. krzepłbyś
byś krzepł
krzepłabyś
byś krzepła
krzepłobyś
byś krzepło
krzeplibyście
byście krzepli
krzepłybyście
byście krzepły
3 os. krzepłby
by krzepł
krzepłaby
by krzepła
krzepłoby
by krzepło
krzepliby
by krzepli
krzepłyby
by krzepły

bezosobnik: krzepnięto by

bezokolicznik: krzepnąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: krzepnąc

gerundium: krzepnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. krzepnięcie
krzepnięcia
D. krzepnięcia
krzepnięć
C. krzepnięciu
krzepnięciom
B. krzepnięcie
krzepnięcia
N. krzepnięciem
krzepnięciami
Ms. krzepnięciu
krzepnięciach
W. krzepnięcie
krzepnięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: krzepnący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. krzepnący
krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnąca
D. krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącej
C. krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącej
B. krzepnącego
krzepnącego
krzepnący
krzepnące
krzepnącą
N. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącą
Ms. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnące
D. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących
C. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
B. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnące
N. krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
Ms. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących

odpowiednik aspektowy: okrzepnąć

4. o państwie

Definicja

książk. 
kształtować się i kończyć proces przemian, przybierając konkretną formę

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

Wielu dorosłych ludzi w Polsce i Izraelu nie pamięta już tych chwil, gdy krzepła suwerenność żydowskiego państwa.

źródło: NKJP: Władysław Bartoszewski: Polacy dobrze życzą Izraelowi, Dziennik Zachodni, 2008-05-14

Wyrwała się wreszcie z inteligenckiego, uniwersyteckiego getta. Rewolucyjna świadomość rosła. Krzepła.

źródło: NKJP: Witold Horwath: Ultra Montana, 2005

Aura wzajemnej nienawiści krzepnie i przybiera coraz bardziej ponure kształty.

źródło: NKJP: Ryszard Niemiec: Pokój ludziom na stadionie, Gazeta Krakowska, 2004-01-09

Dzięki tym spotkaniom krzepły przyjaźnie, nawiązywano mnóstwo nowych znajomości, a także przelotnych lub wielkich romansów.

źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Świat zapamiętany, 2002

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnę
krzepniemy
2 os. krzepniesz
krzepniecie
3 os. krzepnie
krzepną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłem
+(e)m krzepł
krzepłam
+(e)m krzepła
krzepłom
+(e)m krzepło
krzepliśmy
+(e)śmy krzepli
krzepłyśmy
+(e)śmy krzepły
2 os. krzepłeś
+(e)ś krzepł
krzepłaś
+(e)ś krzepła
krzepłoś
+(e)ś krzepło
krzepliście
+(e)ście krzepli
krzepłyście
+(e)ście krzepły
3 os. krzepł
krzepła
krzepło
krzepli
krzepły

bezosobnik: krzepnięto

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę krzepł
będę krzepnąć
będę krzepła
będę krzepnąć
będę krzepło
będę krzepnąć
będziemy krzepli
będziemy krzepnąć
będziemy krzepły
będziemy krzepnąć
2 os. będziesz krzepł
będziesz krzepnąć
będziesz krzepła
będziesz krzepnąć
będziesz krzepło
będziesz krzepnąć
będziecie krzepli
będziecie krzepnąć
będziecie krzepły
będziecie krzepnąć
3 os. będzie krzepł
będzie krzepnąć
będzie krzepła
będzie krzepnąć
będzie krzepło
będzie krzepnąć
będą krzepli
będą krzepnąć
będą krzepły
będą krzepnąć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. krzepnijmy
2 os. krzepnij
krzepnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. krzepłbym
bym krzepł
krzepłabym
bym krzepła
krzepłobym
bym krzepło
krzeplibyśmy
byśmy krzepli
krzepłybyśmy
byśmy krzepły
2 os. krzepłbyś
byś krzepł
krzepłabyś
byś krzepła
krzepłobyś
byś krzepło
krzeplibyście
byście krzepli
krzepłybyście
byście krzepły
3 os. krzepłby
by krzepł
krzepłaby
by krzepła
krzepłoby
by krzepło
krzepliby
by krzepli
krzepłyby
by krzepły

bezosobnik: krzepnięto by

bezokolicznik: krzepnąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: krzepnąc

gerundium: krzepnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. krzepnięcie
krzepnięcia
D. krzepnięcia
krzepnięć
C. krzepnięciu
krzepnięciom
B. krzepnięcie
krzepnięcia
N. krzepnięciem
krzepnięciami
Ms. krzepnięciu
krzepnięciach
W. krzepnięcie
krzepnięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: krzepnący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. krzepnący
krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnąca
D. krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącego
krzepnącej
C. krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącemu
krzepnącej
B. krzepnącego
krzepnącego
krzepnący
krzepnące
krzepnącą
N. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącą
Ms. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. krzepnący
krzepnący
krzepnące
krzepnące
D. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących
C. krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
krzepnącym
B. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnące
N. krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
krzepnącymi
Ms. krzepnących
krzepnących
krzepnących
krzepnących

odpowiednik aspektowy: okrzepnąć

Data ostatniej modyfikacji: 16.01.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json