UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pandemia

Chronologizacja

1853, Pamiętnik Towarzystwa Lekarskiego Warszawskiego, polona.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pandemia
pandemie
D. pandemii
pandemii
neut
pandemij
char
C. pandemii
pandemiom
B. pandemię
pandemie
N. pandemią
pandemiami
Ms. pandemii
pandemiach
W. pandemio
pandemie

Pochodzenie

internac.

z gr. pandēmía 'cała ludność'

1. koronawirusa

Definicja

epidemia, która pojawia się w tym samym czasie na bardzo dużym obszarze i obejmuje zasięgiem różne kraje i kontynenty

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  epidemia

Połączenia

  • pandemia dżumy, grypy (ludzkiej, ptasiej), "hiszpanki", koronawirusa, wirusa grypy
  • przebieg pandemii
  • zagrożenie pandemią
  • powstrzymywać, zwalczać; przeżyć pandemię
  • walczyć z pandemią

Cytaty

Ostatnia pandemia, wywołana wirusem „Hongkong”, uśmierciła 700 tys. osób. Porównanie z 25 mln ofiar „hiszpanki” jest mniej zaskakujące, jeśli weźmiemy pod uwagę, że wcześniej nie było ani szczepionki, ani antybiotyków ułatwiających leczenie powikłań.

źródło: NKJP: PAWEŁ WERNICKI: Czekając na grypę, Wiedza i Życie, 2001

Po prionach, SARS i bakteriach wąglika świat ogarnęła nowa fobia: wirus ptasiej grypy. [...] Od czasu pojawienia się wirusa ptasiej grypy hipotetyczne dotąd scenariusze pandemii, która uśmierca na świecie kilkadziesiąt milionów ludzi [...], nagle stały się całkiem realne.

źródło: NKJP: Paweł Walewski: Ptasia grypa, Polityka, 2005

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) ogłosiła 11 marca pandemię nowego koronawirusa, alarmując o rosnących zakażeniach na świecie i niezdecydowanych działaniach rządów. Dyrektor generalny WHO [...] oświadczył, że spowodowana koronawirusem SARS-CoV-2 choroba COVID-19 może być określana jako pandemia.

źródło: WHO ogłosiło pandemię COVID-19. Co to oznacza?, Puls Medycyny, 11-03-2020 (pulsmedycyny.pl)

Obecnie żyjemy, jakby w uśpieniu, przekonani, że takie pandemie, jak dżumy w XIV w. czy ospy w XVIII w. już nam nie grożą, bo są przecież antybiotyki, szczepionki i koncerny farmaceutyczne, które bez przerwy pracują nad nowymi lekami i udoskonalają stare.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + pandemia +
(CZEGO)

2. otyłości

Definicja

szczególnie częste występowanie i bardzo szybkie rozpowszechnianie się jakiegoś zjawiska uznawanego za negatywne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  epidemia

Cytaty

Ciekawy był stół średniowiecznych mnichów. 1,5 kg chleba, 200 g sera, 1,5 l wina lub piwa... w sumie podliczając inne jeszcze artykuły mnich spożywał dziennie 6000 kcal, a przeciętny człowiek nawet do 9000 kcal. Dieta przeciętna miała w nadmiarze węglowodany i białka, a deficyt witamin. Prowadziło to do pandemii otyłości.

źródło: NKJP: Internet

To, co dzieje się dziś dookoła nas, już dawno przestało być epidemią, a stało się pandemią seksu, świat zaś, który odbiegł daleko od doktryny świętego Augustyna, jest jednym wielkim pandemonium.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta, Wychowanie seksualne dla klasy wyższej, średniej i niższej, 1999

Jak co roku zbliża się pandemia zakupoholizmu przedświątecznego, więc może komuś przyda się całkiem fajna strona o klockach.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + pandemia +
CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 27.03.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json