UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

gejzer

Chronologizacja

1848, Biblioteka Warszawska, t. 2, polona.pl

Pochodzenie

Od: nazwy źródła Geysir w Haukadal na Islandii; z island. geysa 'pędzić; szaleć; tryskać’.

1. gorące źródło

Definicja

źródło, które w pewnych odstępach czasu gwałtownie i z dużą siłą wyrzuca słup gorącej wody i pary, występujące na terenach wulkanicznych, głównie w Islandii i Nowej Zelandii

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne

Połączenia

  • gorący gejzer
  • gejzery i wulkany
  • wybuch gejzeru; kraina, wyspa gejzerów
  • gejzer wybuchł

Cytaty

[...] klient może wygrzać się w autentycznym, zdrowotnym i gorącym źródle. To bierze. W przewodniku czytam, że gejzer Lady Knox wybucha codziennie dokładnie o 10.15.

źródło: NKJP: Paweł Kwaśniewski: Kiwilandia, Gazeta Wyborcza, 1996-07-05

Fani turystyki mogli [...] zobaczyć słynne islandzkie gejzery, lodowce i inne cuda przyrody tej odległej wyspy.

źródło: NKJP: Rowerem przez Islandię, Dziennik Polski, 2001-04-09

Na świecie istnieje wiele miejsc, gdzie z gorących źródeł lub gejzerów wytrąca się węglan wapnia.

źródło: NKJP: Mirosław Rutkowski: Bawełniany zamek, Wiedza i Życie, 2001

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gejzer
gejzery
D. gejzeru
gejzerów
C. gejzerowi
gejzerom
B. gejzer
gejzery
N. gejzerem
gejzerami
Ms. gejzerze
gejzerach
W. gejzerze
gejzery

2. gazu

Definicja

wydostający się skądś gwałtownie i z bardzo dużą siłą strumień jakiejś substancji

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • gejzer gazu, krwi, pary
  • gejzer trysnął

Cytaty

Przez zatokę płynie biały wieloryb, a nad nim unosi się srebrzysty gejzer.

źródło: NKJP: Joanna Rudniańska: Miejsca, 1999

Gejzer gazu tryskał na kilka metrów w górę, ale jedna z rodzin przy ul. Kałuży w Katowicach nie chciała się ewakuować z domu.

źródło: NKJP: Krok od tragedii, Dziennik Zachodni, 2004-06-21

Droga do Woli Przemykowskiej dostępna była tylko dla samochodów wojskowych z napędem na wszystkie koła. W powietrze wyskakiwały z poniszczonego asfaltu gejzery mułu i błota.

źródło: NKJP: Walka z żywiołem, Dziennik Polski, 2001-07-28

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gejzer
gejzery
D. gejzeru
gejzerów
C. gejzerowi
gejzerom
B. gejzer
gejzery
N. gejzerem
gejzerami
Ms. gejzerze
gejzerach
W. gejzerze
gejzery

Składnia

bez ograniczeń + gejzer +
(CZEGO)

3. pomysłów

Definicja

książk. 
gwałtowne pojawienie się jakichś uczuć lub myśli albo jakichś przejawów ludzkiego działania, odznaczających się dużą intensywnością

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • gejzer emocji, radości

Cytaty

Sprzeczki zmieniały się w awantury, krótkie, ale gorące. Krótkotrwałe gejzery złości.

źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Skarb w glinianym naczyniu, 2008

Problem Nardo nie polegał na tym, że ów człowiek nie myślał, ale raczej na tym, że myślał zbyt wiele. [...] Biedak najczęściej nie był w stanie opanować tego gejzeru pomysłów i ciągów skojarzeń długich jak wężowe ogony, gdyż było ich za dużo naraz.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Piołun i miód, 2003

W mgnieniu rozległy się brawa z początku słabowite, a później coraz mocniejsze, coraz potężniejsze, wreszcie buchnęły gejzerem radości, aż szyby w oknach zadygotały.

źródło: NKJP: Józef Łoziński: Holding i reszta albo Jak zostać bogatym w biednym państwie, 2006

[...] polityka okresu transformacji mogła być gejzerem idei i pomysłów, które pojawiały się i znikały bez realnej konsekwencji [...].

źródło: Błędna diagnoza, złudna recepta, Dziennik Polski, 2009-04-20 (dziennikpolski24.pl)

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gejzer
gejzery
D. gejzeru
gejzerów
C. gejzerowi
gejzerom
B. gejzer
gejzery
N. gejzerem
gejzerami
Ms. gejzerze
gejzerach
W. gejzerze
gejzery

Składnia

bez ograniczeń + gejzer +
CZEGO

Odesłania

Zob. też:

wybuch

4. człowiek

Definicja

osoba odznaczająca się dużą aktywnością w jakimś zakresie i silnie oddziałująca swoim zachowaniem albo jakimiś działaniami na coś lub na kogoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka określenia człowieka ze względu na jego usposobienie

Połączenia

  • gejzer humoru, namiętności

Cytaty

Jakim cudem ten melancholijny człowiek stał się nagle gejzerem humoru, cudownym kpiarzem, kabaretowym dowcipnisiem, nawet szydercą w wielkim stylu?

źródło: NKJP: Helena Zaworska: Kabarety, Gazeta Wyborcza, 1997-01-24

[...] oświadcza, że to co zrobiła do tej pory, to zaledwie drobna część tego, co dopiero zrobić zamierza. Ten gejzer muzyki z pewnością niejednym nas jeszcze zaskoczy.

źródło: NKJP: Mirosław Pęczak: Gejzer z krainy lodu, Polityka, 2003-07-12

Trudno znaleźć bardziej barwne [...] dziewczyny, niż one dwie [...] - dwa tajfuny, gejzery energii i mistrzynie dostrzegania wyjątkowości w otaczającym świecie.

źródło: Internet: kariera.rossmann.pl

Dziewczyna gejzer… Co za ogień. Co za wyobraźnia.

źródło: Internet: ajgabryel.wordpress.com

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gejzer
gejzery
D. gejzeru
gejzerów
C. gejzerowi
gejzerom
B. gejzer
gejzery
N. gejzerem
gejzerami
Ms. gejzerze
gejzerach
W. gejzerze
gejzery

Inne uwagi

W B. lm, jeśli wyraz odnosi się do osób płci męskiej, używana jest także forma gejzerów właściwa dla r. m1.

Składnia

bez ograniczeń + gejzer +
(CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 30.04.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json