Zdaniem wielu nastawionych moralistycznie komentatorów (i uczestników) naszego życia politycznego trwająca właśnie kampania wyborcza toczy się pod dyktando specjalistów od tzw. czarnego PR – czyli osobników zajmujących się wyciąganiem przeciwnikom politycznym różnego rodzaju nieprzyjemnych zaszłości.
źródło: NKJP: Włodzimierz Jurasz: Czarno to widzę, Gazeta Krakowska, 2005-09-22
Ostatecznie koncepcja religii Kołłątaja jest przejawem formacji określanej jako tzw. oświecenie chrześcijańskie, funkcjonującej w kontekście racjonalistycznie i moralistycznie nachylonej religijności oświeceniowej.