uprzedmiotawiać (pojęcie) - Wielki słownik języka polskiego PAN

Definicja

2.

książk. powodować, że coś uzyskuje obiektywną lub dokładniej określoną postać

Warianty

uprzedmiotowiać
rzadziej uprzedmiatawiać

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE

Cechy i właściwości materii

jakość i intensywność

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA

Działalność intelektualna człowieka

nazwy działań intelektualnych człowieka

Cytaty

W ten sposób dana rzecz już uprzedmiotowiona, uczestniczy dopiero w naszej świadomości. Ludzkość wciąż, w coraz większym zakresie uprzedmiotawia, nazywa, bądź tworzy nowe byty znajdujące swe miejsce w świadomości człowieka.

źródło: KWJP: Zbigniew Sielicki: Niepewność egzystencji, Akant, 2011

[...] zagrożenia pozbyć się już nie można, świat jest zbyt mały. [...] Warto w tym miejscu wrócić raz jeszcze do kwestii wizualizacji i mitologizacji zagrożenia. Pełnią one nie tylko funkcję uprzedmiotowiania lęku, zamieniania go w strach.

źródło: NKJP: Edwin Bendyk: Zatruta studnia. Rzecz o władzy i wolności, 2002

Wątpię tylko, czy aby ów „podmiot”, który jest „reprezentowany w umyśle pojedynczym, wyodrębnionym pojęciem” (które go w sposób
brutalny uprzedmiatawia) jest realnie istniejącą, fundamentalną płaszczyzną bytu, czy tylko abstrakcją ludzkiego umysłu [...].

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	uprzedmiotawiam	uprzedmiotawiamy
2 os.	uprzedmiotawiasz	uprzedmiotawiacie
3 os.	uprzedmiotawia	uprzedmiotawiają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	uprzedmiotawiałem +(e)m uprzedmiotawiał	uprzedmiotawiałam +(e)m uprzedmiotawiała	uprzedmiotawiałom +(e)m uprzedmiotawiało	uprzedmiotawialiśmy +(e)śmy uprzedmiotawiali	uprzedmiotawiałyśmy +(e)śmy uprzedmiotawiały
2 os.	uprzedmiotawiałeś +(e)ś uprzedmiotawiał	uprzedmiotawiałaś +(e)ś uprzedmiotawiała	uprzedmiotawiałoś +(e)ś uprzedmiotawiało	uprzedmiotawialiście +(e)ście uprzedmiotawiali	uprzedmiotawiałyście +(e)ście uprzedmiotawiały
3 os.	uprzedmiotawiał	uprzedmiotawiała	uprzedmiotawiało	uprzedmiotawiali	uprzedmiotawiały

bezosobnik: uprzedmiotawiano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę uprzedmiotawiał będę uprzedmiotawiać	będę uprzedmiotawiała będę uprzedmiotawiać	będę uprzedmiotawiało będę uprzedmiotawiać	będziemy uprzedmiotawiali będziemy uprzedmiotawiać	będziemy uprzedmiotawiały będziemy uprzedmiotawiać
2 os.	będziesz uprzedmiotawiał będziesz uprzedmiotawiać	będziesz uprzedmiotawiała będziesz uprzedmiotawiać	będziesz uprzedmiotawiało będziesz uprzedmiotawiać	będziecie uprzedmiotawiali będziecie uprzedmiotawiać	będziecie uprzedmiotawiały będziecie uprzedmiotawiać
3 os.	będzie uprzedmiotawiał będzie uprzedmiotawiać	będzie uprzedmiotawiała będzie uprzedmiotawiać	będzie uprzedmiotawiało będzie uprzedmiotawiać	będą uprzedmiotawiali będą uprzedmiotawiać	będą uprzedmiotawiały będą uprzedmiotawiać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		uprzedmiotawiajmy
2 os.	uprzedmiotawiaj	uprzedmiotawiajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	uprzedmiotawiałbym bym uprzedmiotawiał	uprzedmiotawiałabym bym uprzedmiotawiała	uprzedmiotawiałobym bym uprzedmiotawiało	uprzedmiotawialibyśmy byśmy uprzedmiotawiali	uprzedmiotawiałybyśmy byśmy uprzedmiotawiały
2 os.	uprzedmiotawiałbyś byś uprzedmiotawiał	uprzedmiotawiałabyś byś uprzedmiotawiała	uprzedmiotawiałobyś byś uprzedmiotawiało	uprzedmiotawialibyście byście uprzedmiotawiali	uprzedmiotawiałybyście byście uprzedmiotawiały
3 os.	uprzedmiotawiałby by uprzedmiotawiał	uprzedmiotawiałaby by uprzedmiotawiała	uprzedmiotawiałoby by uprzedmiotawiało	uprzedmiotawialiby by uprzedmiotawiali	uprzedmiotawiałyby by uprzedmiotawiały

bezosobnik: uprzedmiotawiano by

bezokolicznik: uprzedmiotawiać

imiesłów przysłówkowy współczesny: uprzedmiotawiając

gerundium: uprzedmiotawianie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	uprzedmiotawianie	uprzedmiotawiania
D.	uprzedmiotawiania	uprzedmiotawiań
C.	uprzedmiotawianiu	uprzedmiotawianiom
B.	uprzedmiotawianie	uprzedmiotawiania
N.	uprzedmiotawianiem	uprzedmiotawianiami
Ms.	uprzedmiotawianiu	uprzedmiotawianiach
W.	uprzedmiotawianie	uprzedmiotawiania

imiesłów przymiotnikowy czynny: uprzedmiotawiający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	uprzedmiotawiający	uprzedmiotawiający	uprzedmiotawiający	uprzedmiotawiające	uprzedmiotawiająca
D.	uprzedmiotawiającego	uprzedmiotawiającego	uprzedmiotawiającego	uprzedmiotawiającego	uprzedmiotawiającej
C.	uprzedmiotawiającemu	uprzedmiotawiającemu	uprzedmiotawiającemu	uprzedmiotawiającemu	uprzedmiotawiającej
B.	uprzedmiotawiającego	uprzedmiotawiającego	uprzedmiotawiający	uprzedmiotawiające	uprzedmiotawiającą
N.	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającą
Ms.	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	uprzedmiotawiający	uprzedmiotawiający	uprzedmiotawiające	uprzedmiotawiające
D.	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających
C.	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym	uprzedmiotawiającym
B.	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiające
N.	uprzedmiotawiającymi	uprzedmiotawiającymi	uprzedmiotawiającymi	uprzedmiotawiającymi
Ms.	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających	uprzedmiotawiających

imiesłów przymiotnikowy bierny: uprzedmiotawiany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	uprzedmiotawiany	uprzedmiotawiany	uprzedmiotawiany	uprzedmiotawiane	uprzedmiotawiana
D.	uprzedmiotawianego	uprzedmiotawianego	uprzedmiotawianego	uprzedmiotawianego	uprzedmiotawianej
C.	uprzedmiotawianemu	uprzedmiotawianemu	uprzedmiotawianemu	uprzedmiotawianemu	uprzedmiotawianej
B.	uprzedmiotawianego	uprzedmiotawianego	uprzedmiotawiany	uprzedmiotawiane	uprzedmiotawianą
N.	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianą
Ms.	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	uprzedmiotawiani	uprzedmiotawiani	uprzedmiotawiane	uprzedmiotawiane
D.	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych
C.	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym	uprzedmiotawianym
B.	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawiane
N.	uprzedmiotawianymi	uprzedmiotawianymi	uprzedmiotawianymi	uprzedmiotawianymi
Ms.	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych	uprzedmiotawianych

odpowiedniki aspektowe: uprzedmiotowić , uprzedmiotować

Składnia

+

uprzedmiotawiać

+

CO

Pochodzenie

Zob. przedmiot