krzypota
-
daw. kaszel
-
Współcześnie spotykane w gwarach Śląska i Małopolski.
-
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA
Choroby i ich leczenie
przyczyny, objawy i skutki chorób -
synonimy: kaszel
-
Wywarem z hyzopu niwelowało się ból dziąseł lub nieprzyjemny zapach z ust, a wraz z szałwią pomocny był także przy chorobach dziąseł. Kwiaty lub listki służyły na obniżenie gorączki. Ponadto hyzop stosowano na „maciczne boleści po połogu”, na krzypotę (kaszel, przeziębienie) oraz kadziło się nim gdy „zdrętwieje członek”.
źródło: Internet: aptekacodzienna.pl
Już z początkiem XIX wieku istnieli w Tatrach korzeniarze, którzy tę roślinę zbierali i sprzedawali aptekom, chorym i babom lekarkom. Lud stosuje przetacznik głównie w chorobach dróg oddechowych. [...] W pow. Cieszyn i Rzeszów piją odwar na krzypotę.
źródło: Monika Kujawska, Łukasz Łuczaj Joanna Sosnowska, Piotr Klepacki: Rośliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych. Słownik Adama Fischera, 2016 (lukaszluczaj.pl)
-
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
liczba pojedyncza liczba mnoga M. krzypota
krzypoty
D. krzypoty
krzypot
C. krzypocie
krzypotom
B. krzypotę
krzypoty
N. krzypotą
krzypotami
Ms. krzypocie
krzypotach
W. krzypoto
krzypoty
Inne uwagi
Zwykle lp
-
Od: dawnego czasownika chrzypieć 'chrypieć' (zob. SPXVI, Kart XVII-XVIII), z psł. *chripěti 'chrypieć, być ochrypłym'. Wymianę chrz : krz można też zaobserwować w przypadku pol. dial. krzypać / krzypieć 'kaszlać' (J. Karłowicz, Słownik gwar polskich, 1901).