monopol - Wielki słownik języka polskiego PAN

Definicja

1.

wyłączne prawo do produkcji, handlu lub świadczenia jakichś usług

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE

Biznes

funkcjonowanie firm i przedsiębiorstw

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE

Prawo i łamanie prawa

regulacje prawne

Połączenia

absolutny, całkowity, nieograniczony, pełny; komunistyczny, kościelny; szkodliwy monopol; monopol gospodarczy, handlowy
monopol adwokatów, komunistów, lewicy, liberałów; banków, biur projektowych, mediów, poczty, telewizji (naziemnej, publicznej); państwa, partii; władzy; !?eksportu, !?handlu
monopol dla inwestora, dla przedsiębiorstw medycznych; dla handlu
monopol na dostawy (gazu, ropy, ...), na eksport, na gaz, na handel, na import, na koordynację dostaw ropy, na paliwo, na sprzedaż (telefonów, żelazek, ...), na usługi (radionadawcze, telekomunikacyjne), na wódkę, na żeglugę
monopol na drodze wodnej, na rynku (pracy, ubezpieczeń, ...); monopol w dziedzinie handlu, kinematografii..., w energetyce, w gospodarce, w mediach, w produkcji (cynku, papierosów, ...), w przemyśle, w sferze produkcji (cukru, telefonii komórkowej, ...), w zakresie loterii pieniężnych, w dystrybucji wideo...
monopol sprzyja, szkodzi komuś/czemuś
dać/dawać, dostać, mieć, posiadać, przejąć, sprawować, utrzymać/utrzymywać, uzyskać, zachować, zdobyć; akceptować; burzyć, łamać, odebrać/odbierać, ograniczyć/ograniczać, przełamać, przerwać, rozbić, skruszyć, stracić, tracić, zlikwidować, złamać, znieść, zwalczać monopol
dysponować, objąć; straszyć monopolem
dążyć, doprowadzić/doprowadzać, dopuścić/dopuszczać, prowadzić do monopolu; korzystać, rezygnować, zrezygnować z monopolu
uderzać w monopol
walczyć, zerwać z monopolem
oparty na monopolu

Cytaty

Dojście demokratów do władzy byłoby prawdziwym przełomem politycznym, bo złamałoby praktyczny monopol liberałów na rządzenie Japonią.

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Poczta pełna ryżu, Polityka, 2005-09-10

Pan minister, prezentując projekt, powiedział, że po 1989 r. odeszliśmy od monopolu w dziedzinie kinematografii.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.04.1997

Sergiusz Pawłowicz – twórca Janosika, który uparcie walczył z monopolem programu Płatnik - powiedział Gazecie Prawnej, że teraz znów będziemy mieli monopol trzech firm, które opracowały bezpieczny podpis.

źródło: NKJP: Marcin Maj: Podpis kwalifikowany niekoniecznie od lipca, Dziennik Internautów, 2008-04-22

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3