trwać - Wielki słownik języka polskiego PAN

Definicja

3.

pozostawać przy kimś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA

Relacje międzyludzkie

określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:

pozostawać

Połączenia

trwać przy Bogu, przy Panu; przy papieżu; przy żonie

Cytaty

Udręczeni górale nie widzieli dłużej powodu, by trwać przy imamie, którego rządy, zamiast obiecanego królestwa sprawiedliwych, przynosiły im jedynie cierpienia i nową dyktaturę.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wieże z kamienia, 2004

Jezus zachęca do trwania przy Bogu w wierności.

źródło: NKJP: Paweł Kosiński: Obudzić serce, 2000

Najczęściej bliscy akceptują chorobę członka rodziny i trwają przy nim do końca. Ci pacjenci nie doznają poczucia opuszczenia.

źródło: NKJP: Iwona Ogrodowska-Ogórek : W starachowickim hospicjum pomagają ludziom, Echo Dnia, 2006-10-13

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	trwam	trwamy
2 os.	trwasz	trwacie
3 os.	trwa	trwają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trwałem +(e)m trwał	trwałam +(e)m trwała	trwałom +(e)m trwało	trwaliśmy +(e)śmy trwali	trwałyśmy +(e)śmy trwały
2 os.	trwałeś +(e)ś trwał	trwałaś +(e)ś trwała	trwałoś +(e)ś trwało	trwaliście +(e)ście trwali	trwałyście +(e)ście trwały
3 os.	trwał	trwała	trwało	trwali	trwały

bezosobnik: trwano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę trwał będę trwać	będę trwała będę trwać	będę trwało będę trwać	będziemy trwali będziemy trwać	będziemy trwały będziemy trwać
2 os.	będziesz trwał będziesz trwać	będziesz trwała będziesz trwać	będziesz trwało będziesz trwać	będziecie trwali będziecie trwać	będziecie trwały będziecie trwać
3 os.	będzie trwał będzie trwać	będzie trwała będzie trwać	będzie trwało będzie trwać	będą trwali będą trwać	będą trwały będą trwać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		trwajmy
2 os.	trwaj	trwajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	trwałbym bym trwał	trwałabym bym trwała	trwałobym bym trwało	trwalibyśmy byśmy trwali	trwałybyśmy byśmy trwały
2 os.	trwałbyś byś trwał	trwałabyś byś trwała	trwałobyś byś trwało	trwalibyście byście trwali	trwałybyście byście trwały
3 os.	trwałby by trwał	trwałaby by trwała	trwałoby by trwało	trwaliby by trwali	trwałyby by trwały

bezosobnik: trwano by

bezokolicznik: trwać

imiesłów przysłówkowy współczesny: trwając

gerundium: trwanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	trwanie	trwania
D.	trwania	trwań
C.	trwaniu	trwaniom
B.	trwanie	trwania
N.	trwaniem	trwaniami
Ms.	trwaniu	trwaniach
W.	trwanie	trwania

imiesłów przymiotnikowy czynny: trwający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	trwający	trwający	trwający	trwające	trwająca
D.	trwającego	trwającego	trwającego	trwającego	trwającej
C.	trwającemu	trwającemu	trwającemu	trwającemu	trwającej
B.	trwającego	trwającego	trwający	trwające	trwającą
N.	trwającym	trwającym	trwającym	trwającym	trwającą
Ms.	trwającym	trwającym	trwającym	trwającym	trwającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	trwający	trwający	trwające	trwające
D.	trwających	trwających	trwających	trwających
C.	trwającym	trwającym	trwającym	trwającym
B.	trwających	trwających	trwających	trwające
N.	trwającymi	trwającymi	trwającymi	trwającymi
Ms.	trwających	trwających	trwających	trwających

Składnia

Rz_osobowy

+

trwać

+

przy KIM

Pochodzenie

płn. psł. *trъvati 'trwać; znosić, cierpieć'