wielbić - Wielki słownik języka polskiego PAN

Definicja

2.

książk. oddawać cześć religijną

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE

Religia – kościół

sakramenty i obrzędy religijne

Połączenia

wielbić Boga, Jezusa, Pana

Cytaty

Młody Kościół afrykański tańcem, śpiewem wielbi Boga.

źródło: NKJP: s. Ewelina – Renata Szczyrba, Krystyna Madura: Dziękując Janowi Pawłowi II – scenariusz uroczystości, 2006-07

Wielbimy Jezusa Chrystusa, który jest naszą manną na pustyni i chlebem pielgrzymów.

źródło: NKJP: Tadeusz Loska SJ: Wszystkie moje źródła są w Tobie: nabożeństwa eucharystyczne : godziny święte-spotkania modlitewne. Tom 2., 1999

Dla nas, wierzących w Boga [...] odkrycie życia poza Ziemią oznaczałoby tylko tyle, że mamy jeszcze jeden dodatkowy powód do wielbienia Stwórcy za Jego dzieło stworzenia, które jest jeszcze większe niż sądziliśmy.

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Teolog patrzy na Marsa, Polityka, 2004-02-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wielbię	wielbimy
2 os.	wielbisz	wielbicie
3 os.	wielbi	wielbią

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wielbiłem +(e)m wielbił	wielbiłam +(e)m wielbiła	wielbiłom +(e)m wielbiło	wielbiliśmy +(e)śmy wielbili	wielbiłyśmy +(e)śmy wielbiły
2 os.	wielbiłeś +(e)ś wielbił	wielbiłaś +(e)ś wielbiła	wielbiłoś +(e)ś wielbiło	wielbiliście +(e)ście wielbili	wielbiłyście +(e)ście wielbiły
3 os.	wielbił	wielbiła	wielbiło	wielbili	wielbiły

bezosobnik: wielbiono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę wielbił będę wielbić	będę wielbiła będę wielbić	będę wielbiło będę wielbić	będziemy wielbili będziemy wielbić	będziemy wielbiły będziemy wielbić
2 os.	będziesz wielbił będziesz wielbić	będziesz wielbiła będziesz wielbić	będziesz wielbiło będziesz wielbić	będziecie wielbili będziecie wielbić	będziecie wielbiły będziecie wielbić
3 os.	będzie wielbił będzie wielbić	będzie wielbiła będzie wielbić	będzie wielbiło będzie wielbić	będą wielbili będą wielbić	będą wielbiły będą wielbić

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wielbijmy wielbmy
2 os.	wielb wielbij	wielbcie wielbijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wielbiłbym bym wielbił	wielbiłabym bym wielbiła	wielbiłobym bym wielbiło	wielbilibyśmy byśmy wielbili	wielbiłybyśmy byśmy wielbiły
2 os.	wielbiłbyś byś wielbił	wielbiłabyś byś wielbiła	wielbiłobyś byś wielbiło	wielbilibyście byście wielbili	wielbiłybyście byście wielbiły
3 os.	wielbiłby by wielbił	wielbiłaby by wielbiła	wielbiłoby by wielbiło	wielbiliby by wielbili	wielbiłyby by wielbiły

bezosobnik: wielbiono by

bezokolicznik: wielbić

imiesłów przysłówkowy współczesny: wielbiąc

gerundium: wielbienie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wielbienie	wielbienia
D.	wielbienia	wielbień
C.	wielbieniu	wielbieniom
B.	wielbienie	wielbienia
N.	wielbieniem	wielbieniami
Ms.	wielbieniu	wielbieniach
W.	wielbienie	wielbienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: wielbiący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wielbiący	wielbiący	wielbiący	wielbiące	wielbiąca
D.	wielbiącego	wielbiącego	wielbiącego	wielbiącego	wielbiącej
C.	wielbiącemu	wielbiącemu	wielbiącemu	wielbiącemu	wielbiącej
B.	wielbiącego	wielbiącego	wielbiący	wielbiące	wielbiącą
N.	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącą
Ms.	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wielbiący	wielbiący	wielbiące	wielbiące
D.	wielbiących	wielbiących	wielbiących	wielbiących
C.	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącym	wielbiącym
B.	wielbiących	wielbiących	wielbiących	wielbiące
N.	wielbiącymi	wielbiącymi	wielbiącymi	wielbiącymi
Ms.	wielbiących	wielbiących	wielbiących	wielbiących

imiesłów przymiotnikowy bierny: wielbiony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wielbiony	wielbiony	wielbiony	wielbione	wielbiona
D.	wielbionego	wielbionego	wielbionego	wielbionego	wielbionej
C.	wielbionemu	wielbionemu	wielbionemu	wielbionemu	wielbionej
B.	wielbionego	wielbionego	wielbiony	wielbione	wielbioną
N.	wielbionym	wielbionym	wielbionym	wielbionym	wielbioną
Ms.	wielbionym	wielbionym	wielbionym	wielbionym	wielbionej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wielbieni	wielbieni	wielbione	wielbione
D.	wielbionych	wielbionych	wielbionych	wielbionych
C.	wielbionym	wielbionym	wielbionym	wielbionym
B.	wielbionych	wielbionych	wielbionych	wielbione
N.	wielbionymi	wielbionymi	wielbionymi	wielbionymi
Ms.	wielbionych	wielbionych	wielbionych	wielbionych

Składnia

Rz_osobowy

+

wielbić

+

KOGO

Pochodzenie

Czasownik od niepoświadczonego w polszczyźnie kontynuantu psł. rzeczownika *velьba 'wielkość, wspaniałość' (od *velь(jь) 'wielki' z przyrostkiem -*ьba), na istnienie którego zdaje się wskazywać przymiotnik wielebny.