ustawać - Wielki słownik języka polskiego PAN

2.

książk. czując się zmęczonym, przestawać robić coś

KATEGORIE FIZYCZNE

Cechy i właściwości czasu

upływ czasu

ustawać w biegu, w drodze

Biorę do rąk szpadel i zaczynam tak jak inni kopać dół. Idzie mi to bardzo ciężko. Raz po raz ustaję i opieram się na trzonku od łopaty.

źródło: NKJP: Stanisław Berenda-Czajkowski: Dni grozy i łez, 2001

Zasapałem się. Jakbym wspinał się na jakąś wielką górę na tych swoich kulasach. Czułem, że ustaję. Ręka mi osłabła i powróz już tylko majtał się z moich pleców na jego.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 2008

Ojciec Święty, mimo upływu lat, nie ustaje w podejmowaniu coraz to nowych inicjatyw, by Trzecie Tysiąclecie rozpoczęło się przy Chrystusie, w blaskach Jego Ewangelii.

źródło: NKJP: o. Konrad Hejmo: Nowy Prefekt Domu Papieskiego - Biskup Stanisław Dziwisz, Niedziela, 1998

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ustaję	ustajemy
2 os.	ustajesz	ustajecie
3 os.	ustaje	ustają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ustawałem +(e)m ustawał	ustawałam +(e)m ustawała	ustawałom +(e)m ustawało	ustawaliśmy +(e)śmy ustawali	ustawałyśmy +(e)śmy ustawały
2 os.	ustawałeś +(e)ś ustawał	ustawałaś +(e)ś ustawała	ustawałoś +(e)ś ustawało	ustawaliście +(e)ście ustawali	ustawałyście +(e)ście ustawały
3 os.	ustawał	ustawała	ustawało	ustawali	ustawały

bezosobnik: ustawano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ustawał będę ustawać	będę ustawała będę ustawać	będę ustawało będę ustawać	będziemy ustawali będziemy ustawać	będziemy ustawały będziemy ustawać
2 os.	będziesz ustawał będziesz ustawać	będziesz ustawała będziesz ustawać	będziesz ustawało będziesz ustawać	będziecie ustawali będziecie ustawać	będziecie ustawały będziecie ustawać
3 os.	będzie ustawał będzie ustawać	będzie ustawała będzie ustawać	będzie ustawało będzie ustawać	będą ustawali będą ustawać	będą ustawały będą ustawać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ustawajmy
2 os.	ustawaj	ustawajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ustawałbym bym ustawał	ustawałabym bym ustawała	ustawałobym bym ustawało	ustawalibyśmy byśmy ustawali	ustawałybyśmy byśmy ustawały
2 os.	ustawałbyś byś ustawał	ustawałabyś byś ustawała	ustawałobyś byś ustawało	ustawalibyście byście ustawali	ustawałybyście byście ustawały
3 os.	ustawałby by ustawał	ustawałaby by ustawała	ustawałoby by ustawało	ustawaliby by ustawali	ustawałyby by ustawały

bezosobnik: ustawano by

bezokolicznik: ustawać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

ustając

gerundium: ustawanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ustawanie	ustawania
D.	ustawania	ustawań
C.	ustawaniu	ustawaniom
B.	ustawanie	ustawania
N.	ustawaniem	ustawaniami
Ms.	ustawaniu	ustawaniach
W.	ustawanie	ustawania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ustający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ustający	ustający	ustający	ustające	ustająca
D.	ustającego	ustającego	ustającego	ustającego	ustającej
C.	ustającemu	ustającemu	ustającemu	ustającemu	ustającej
B.	ustającego	ustającego	ustający	ustające	ustającą
N.	ustającym	ustającym	ustającym	ustającym	ustającą
Ms.	ustającym	ustającym	ustającym	ustającym	ustającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ustający	ustający	ustające	ustające
D.	ustających	ustających	ustających	ustających
C.	ustającym	ustającym	ustającym	ustającym
B.	ustających	ustających	ustających	ustające
N.	ustającymi	ustającymi	ustającymi	ustającymi
Ms.	ustających	ustających	ustających	ustających

odpowiednik aspektowy: ustać

Pochodzenie

Zob. ustać, stać się