zuchwały

Hasło ma wiele znaczeń,
wybierz to, które Cię interesuje

1.a bezczelny

  • Definicja

    1.a

    taki, który jest pewny siebie do tego stopnia, że robiąc coś, nie liczy się z nikim i niczym
  • Kwalifikacja tematyczna

    CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA

    Usposobienie człowieka

    cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

  • Relacje znaczeniowe
    synonimy:  arogancki
    bezczelny
    hiperonimy:  śmiały
  • Połączenia
    • zuchwały bandyta, złodziej
  • Cytaty

    Powaga i nastrój pierwszych listopadowych dni nie powstrzymują bynajmniej włamywaczy, złodziei czy zuchwałych kieszonkowców od łamania prawa.

    źródło: NKJP: Nie kuśmy złodziei, Dziennik Polski, 2002-10-31

    Zuchwały dryblas, co ją gonił dzisiejszego ranka jak ogar zająca, miał w tej chwili minę nieśmiałej panienki.

    źródło: NKJP: Kornel Makuszyński: Szaleństwa Panny Ewy, 1985

    Masza była zuchwała i pyskata, całkiem różna od cichej Natalii [...].

    źródło: NKJP: Ida Fink: Ślady, 1996
  • Odmiana

    część mowy: przymiotnik


    Stopień równy

    liczba pojedyncza
    m1 m2 m3 n1, n2 ż
    M. zuchwały
    		 zuchwały
    		 zuchwały
    		 zuchwałe
    		 zuchwała
    D. zuchwałego
    		 zuchwałego
    		 zuchwałego
    		 zuchwałego
    		 zuchwałej
    C. zuchwałemu
    		 zuchwałemu
    		 zuchwałemu
    		 zuchwałemu
    		 zuchwałej
    B. zuchwałego
    		 zuchwałego
    		 zuchwały
    		 zuchwałe
    		 zuchwałą
    N. zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałą
    Ms. zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałej
    W. zuchwały
    		 zuchwały
    		 zuchwały
    		 zuchwałe
    		 zuchwała
    liczba mnoga
    p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
    M. zuchwali
    		 zuchwali
    		 zuchwałe
    		 zuchwałe
    D. zuchwałych
    		 zuchwałych
    		 zuchwałych
    		 zuchwałych
    C. zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałym
    		 zuchwałym
    B. zuchwałych
    		 zuchwałych
    		 zuchwałych
    		 zuchwałe
    N. zuchwałymi
    		 zuchwałymi
    		 zuchwałymi
    		 zuchwałymi
    Ms. zuchwałych
    		 zuchwałych
    		 zuchwałych
    		 zuchwałych
    W. zuchwali
    		 zuchwali
    		 zuchwałe
    		 zuchwałe

    Stopień wyższy

    liczba pojedyncza
    m1 m2 m3 n1, n2 ż
    M. zuchwalszy
    		 zuchwalszy
    		 zuchwalszy
    		 zuchwalsze
    		 zuchwalsza
    D. zuchwalszego
    		 zuchwalszego
    		 zuchwalszego
    		 zuchwalszego
    		 zuchwalszej
    C. zuchwalszemu
    		 zuchwalszemu
    		 zuchwalszemu
    		 zuchwalszemu
    		 zuchwalszej
    B. zuchwalszego
    		 zuchwalszego
    		 zuchwalszy
    		 zuchwalsze
    		 zuchwalszą
    N. zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszą
    Ms. zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszej
    liczba mnoga
    p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
    M. zuchwalsi
    		 zuchwalsi
    		 zuchwalsze
    		 zuchwalsze
    D. zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    C. zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    		 zuchwalszym
    B. zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    		 zuchwalsze
    N. zuchwalszymi
    		 zuchwalszymi
    		 zuchwalszymi
    		 zuchwalszymi
    Ms. zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    		 zuchwalszych
    		 zuchwalszych

    Inne uwagi

    Zwykle stopniuje się opisowo

  • Pochodzenie

    St.pol. też zufały - z wcześniejszej postaci *zupwały 'pełen nadziei' > 'pewny siebie, butny, bezczelny' (imiesłów czasu przeszłego od przedrostkowego czasownika *z-upwać; od *u-pwać > ufać 'mieć nadzieję, być przekonanym, że na kimś można polegać'). Forma zuchwały posiada hiperpoprawne -chw- na miejscu etymologicznie uzasadnionego f (< *pv < *pъv-). Por. ufać. (Bor)