aeroplan

  • przest.  samolot
  • CZŁOWIEK I TECHNIKA

    Transport

    transport powietrzny

  • synonimy:  płatowiec
    samolot
    stalowy ptak
    hiperonimy:  urządzenie
    • dwupłatowy; wojskowy; niemiecki, polski, rosyjski...; szybujący aeroplan
    • lot aeroplanu
    • aeroplan wzbił się; aeroplany latają
    • latać, przylecieć aeroplanem
  • Lot aeroplanem był ukoronowaniem parotygodniowego pobytu w Warszawie, gdzie osiemnastoletni Jerzy już za zgodą rodziców miał zaznać prawdziwego dorosłego życia.

    źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Waldorff, ostatni baron Peerelu, 2008

    31 lipca 1894 r. rozpędzony do prędkości 67 km/godz. aeroplan wzbił się w powietrze, przeleciał 60 m i rozbił o ziemię, na szczęście nie zabijając żadnego z trzech członków załogi.

    źródło: NKJP: Jan M. Długosz: Długi lot nielotów, Polityka, 2008-10-25

    Nikt nigdy nie widział samolotu z bliska, nikt nigdy nie dotknął dłonią jego gondoli, stateczników czy drewnianego śmigła. [...] nikt nie zobaczył lądującej maszyny, która sunie niezdarnie po trawiastym lotnisku. O samolotach, czyli aeroplanach, czytało się we wspaniałych powieściach przygodowych albo w pismach młodzieżowych, czasem pokazano je w filmie [...].

    źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 1974

    W programie festynu, na który zapraszamy i dorosłych i dzieci, przewidujemy wiele atrakcji, między innymi paradę dawnych aeroplanów i automobili oraz wyścig zabytkowych maszyn [...].

    źródło: NKJP: Aeroplany i automobile, Dziennik Polski, 2000-08-26

  • część mowy: rzeczownik

    rodzaj gramatyczny: m3

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    M. aeroplan
    aeroplany
    D. aeroplanu
    aeroplanów
    C. aeroplanowi
    aeroplanom
    B. aeroplan
    aeroplany
    N. aeroplanem
    aeroplanami
    Ms. aeroplanie
    aeroplanach
    W. aeroplanie
    aeroplany

  • internac.

    ang. aeroplane

    niem. Aeroplan

    z fr. aéroplane

    gr. aēr 'powietrze'

    Drugi człon wyrazu to prawdopodobnie fr. przymiotnik plan 'płaski' w formie rodzaju żeńskiego; płaski kształt aeroplanu odróżniał go od dotychczasowych okrągłych aerostatów (sterowców).

CHRONOLOGIZACJA:
1900, SJPWar
Data ostatniej modyfikacji: 16.09.2015