dioptra

Wraz z rozwojem technologicznym pojawiły się również inne materiały budowlane takie jak wypalana cegła czy cement. Konstruowanie takich budowli wymagało przeprowadzania licznych pomiarów. Rzymianie stosowali w tym celu różne urządzenia od bardzo prostych jak libella czy groma, po bardziej skomplikowane jak dioptra czy chorobat.

źródło: Tadeusz Gołgowski: Akwedukty miasta Rzymu i ich konstrukcja w oparciu o wybrane przykłady, 2011 (apd.uksw.edu.pl)

Dioptra mogła zmierzyć zarówno poziome, jak i pionowe płaszczyzny, pozwalając odczytać różnice pomiędzy dwoma położeniami i dokładnie zmierzyć kąty nachylenia.

źródło: Internet: honga.net

Około 500 lat po zbudowaniu akweduktu Heron opisał metody, jakimi wytyczano tunel. W tym celu używano dioptry, instrumentu służącego do pomiarów geodezyjnych.

źródło: Wojciech Bonenberg: Zaopatrzenie w wodę w cywilizacjach starożytnych, Technologia wody, 2009 (issuu.com)

Lunet było bardzo mało, większość strzelców posługiwała się otwartymi przyrządami celowniczymi, głównie dioptrami.

źródło: Internet: historycy.org