ubrać (dziecko) - Wielki słownik języka polskiego PAN

1.

założyć ubranie lub osłonę

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA

Ubranie

	synonimy:	oblec odziać przyoblec przyodziać
	antonimy:	rozebrać
	hiperonimy:	założyć

Połączenia

ubrać dziecko, chorego
ubrać w mundurek, w piżamę

Cytaty

	Ubrałem więc Wojtka, znaczy bratanka, na drogę i za cztery dni byliśmy w Kowarach. źródło: KWSJP: Stanisława Górnikiewicz: Lwy z Westerplatte, 1983
	Ciało można spalić, można utopić, można zakopać, można porzucić pod gołym niebem, można przykryć chrustem i wrzucić do kanału, można ubrać w jedwabną odzież i umieścić w kamiennym sarkofagu. źródło: KWSJP: Stanisław Jedynak: Bogowie, władcy i zwykli ludzie, 1986
	Jak mogłaś ubrać dziecko w ten sposób! źródło: KWSJP: Maria Król-Fijewska: Stanowczo, łagodnie, bez lęku, 1992
	Zadaniem giermków jest ubranie rycerzy w zbroje rycerskie – do połowy. źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ubiorę	ubierzemy
2 os.	ubierzesz	ubierzecie
3 os.	ubierze	ubiorą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ubrałem +(e)m ubrał	ubrałam +(e)m ubrała	ubrałom +(e)m ubrało	ubraliśmy +(e)śmy ubrali	ubrałyśmy +(e)śmy ubrały
2 os.	ubrałeś +(e)ś ubrał	ubrałaś +(e)ś ubrała	ubrałoś +(e)ś ubrało	ubraliście +(e)ście ubrali	ubrałyście +(e)ście ubrały
3 os.	ubrał	ubrała	ubrało	ubrali	ubrały

bezosobnik: ubrano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ubierzmy
2 os.	ubierz	ubierzcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ubrałbym bym ubrał	ubrałabym bym ubrała	ubrałobym bym ubrało	ubralibyśmy byśmy ubrali	ubrałybyśmy byśmy ubrały
2 os.	ubrałbyś byś ubrał	ubrałabyś byś ubrała	ubrałobyś byś ubrało	ubralibyście byście ubrali	ubrałybyście byście ubrały
3 os.	ubrałby by ubrał	ubrałaby by ubrała	ubrałoby by ubrało	ubraliby by ubrali	ubrałyby by ubrały

bezosobnik: ubrano by

bezokolicznik: ubrać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ubrawszy

gerundium: ubranie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ubranie	ubrania
D.	ubrania	ubrań
C.	ubraniu	ubraniom
B.	ubranie	ubrania
N.	ubraniem	ubraniami
Ms.	ubraniu	ubraniach
W.	ubranie	ubrania

imiesłów przymiotnikowy bierny: ubrany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ubrany	ubrany	ubrany	ubrane	ubrana
D.	ubranego	ubranego	ubranego	ubranego	ubranej
C.	ubranemu	ubranemu	ubranemu	ubranemu	ubranej
B.	ubranego	ubranego	ubrany	ubrane	ubraną
N.	ubranym	ubranym	ubranym	ubranym	ubraną
Ms.	ubranym	ubranym	ubranym	ubranym	ubranej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ubrani	ubrani	ubrane	ubrane
D.	ubranych	ubranych	ubranych	ubranych
C.	ubranym	ubranym	ubranym	ubranym
B.	ubranych	ubranych	ubranych	ubrane
N.	ubranymi	ubranymi	ubranymi	ubranymi
Ms.	ubranych	ubranych	ubranych	ubranych

odpowiednik aspektowy: ubierać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

Rz_osobowy	+	ubrać	+	KOGO/CO + (w CO)
Rz_osobowy	+	ubrać	+	KOGO/CO + (JAK)

Pochodzenie

Z przedrostkiem u- 'od' od brać I (zob.). Znaczenie 'odziać, przystroić' rozwinęło się z wcześniejszego
'oporządzić', które z pierwotnego 'zebrać, sprzątnąć (np. ze stołu)'.