-
2.
nie przyznać komuś lub czemuś jakiejś cechy, zwłaszcza pozytywnej -
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
Ocena i wartościowanie -
synonimy: odsądzić
antonimy: przyznać
hiperonimy: zaprzeczyć
-
- odmówić rozsądku, talentu, urody; logiki, racji; prawa do czegoś
- nie można, nie sposób odmówić
-
Co ma począć człowiek, któremu odmówiono zaufania. Coś przecież musi robić, z czegoś musi żyć.
źródło: KWSJP: Aleksander Minkowski: Urlop na Tahiti, 1965
Długo trwała jego toaleta i czyszczenie munduru. [...] potrafił chodzić z wyświeconymi łokciami, w wykrzywionym obuwiu i oklapłej czapce, ale starania o wygląd trudno mu było odmówić.
źródło: KWSJP: Władysław Ogrodziński: Ulica zwana Bystrą, 1985
Stanisław August przypomniał o koniecznej jedności całego narodu. Nie można królowi odmówić racji.
źródło: KWSJP: Zbigniew Góralski: Stanisław August w insurekcji kościuszkowskiej, 1988
Gadamy czasem na to pokolenie, ale jednego mu odmówić nie można: życia aż nazbyt bogatego w wrażenia, w emocje [...], w ciągłą potrzebę podejmowania decyzji i dokonywania wyboru...
źródło: KWSJP: Eugeniusz Paukszta: Ich trzech i dziewczyna, 1978
Odsądzono mnie od czci i wiary, odmówiono prawa do własnego zdania, łamiąc zasady demokracji i zamykając usta.
źródło: NKJP: Donkiszot górą, Dziennik Polski, 2004-01-17
-
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. odmówię
odmówimy
2 os. odmówisz
odmówicie
3 os. odmówi
odmówią
Czas przeszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. odmówiłem
+(e)m odmówił
odmówiłam
+(e)m odmówiła
odmówiłom
+(e)m odmówiło
odmówiliśmy
+(e)śmy odmówili
odmówiłyśmy
+(e)śmy odmówiły
2 os. odmówiłeś
+(e)ś odmówił
odmówiłaś
+(e)ś odmówiła
odmówiłoś
+(e)ś odmówiło
odmówiliście
+(e)ście odmówili
odmówiłyście
+(e)ście odmówiły
3 os. odmówił
odmówiła
odmówiło
odmówili
odmówiły
bezosobnik: odmówiono
Tryb rozkazujący
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. odmówmy
2 os. odmów
odmówcie
Tryb warunkowy
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. odmówiłbym
bym odmówił
odmówiłabym
bym odmówiła
odmówiłobym
bym odmówiło
odmówilibyśmy
byśmy odmówili
odmówiłybyśmy
byśmy odmówiły
2 os. odmówiłbyś
byś odmówił
odmówiłabyś
byś odmówiła
odmówiłobyś
byś odmówiło
odmówilibyście
byście odmówili
odmówiłybyście
byście odmówiły
3 os. odmówiłby
by odmówił
odmówiłaby
by odmówiła
odmówiłoby
by odmówiło
odmówiliby
by odmówili
odmówiłyby
by odmówiły
bezosobnik: odmówiono by
bezokolicznik: odmówić
imiesłów przysłówkowy uprzedni: odmówiwszy
gerundium: odmówienie
liczba pojedyncza liczba mnoga M. odmówienie
odmówienia
D. odmówienia
odmówień
C. odmówieniu
odmówieniom
B. odmówienie
odmówienia
N. odmówieniem
odmówieniami
Ms. odmówieniu
odmówieniach
W. odmówienie
odmówienia
odpowiednik aspektowy: odmawiać
-
Rz osobowy + odmówić + KOMU/CZEMU + CZEGO -
Zob. mówić