pościć - Wielki słownik języka polskiego PAN

Definicja

1.

zachowywać post – nakaz religijny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE

Religia – kościół

sakramenty i obrzędy religijne

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA

Jedzenie i jego przygotowanie

czynności związane z jedzeniem

Połączenia

pościć w piątki, w soboty; w Wigilię, w Wielki Piątek; w Jom Kipur; w ramazan
medytować i pościć, modlić się i pościć

Cytaty

W pierwszych wiekach chrześcijaństwa poszczono w piątki i przed wszystkimi ważniejszymi świętami.

źródło: NKJP: Marek Bartosik, Wysiłek wolności, 2004-02-25

Ludzie bardziej pobożni w Wielką Sobotę starali się pościć od rana aż do wieczora, popijając tylko święconą wodę.

źródło: NKJP: Tomasz A. Nowak: Zwyczaje wielkanocne, Gazeta Radomszczańska, 2009-04-15

My (krysznaici) co dwa tygodnie pościmy od ziarna i strączkowych, a w międzyczasie zdarzają się jeszcze większe święta i wtedy są posty całkowite do południa, zachodu słońca lub wschodu księżyca, w zależności od święta.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	poszczę	pościmy
2 os.	pościsz	pościcie
3 os.	pości	poszczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	pościłem +(e)m pościł	pościłam +(e)m pościła	pościłom +(e)m pościło	pościliśmy +(e)śmy pościli	pościłyśmy +(e)śmy pościły
2 os.	pościłeś +(e)ś pościł	pościłaś +(e)ś pościła	pościłoś +(e)ś pościło	pościliście +(e)ście pościli	pościłyście +(e)ście pościły
3 os.	pościł	pościła	pościło	pościli	pościły

bezosobnik: poszczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę pościł będę pościć	będę pościła będę pościć	będę pościło będę pościć	będziemy pościli będziemy pościć	będziemy pościły będziemy pościć
2 os.	będziesz pościł będziesz pościć	będziesz pościła będziesz pościć	będziesz pościło będziesz pościć	będziecie pościli będziecie pościć	będziecie pościły będziecie pościć
3 os.	będzie pościł będzie pościć	będzie pościła będzie pościć	będzie pościło będzie pościć	będą pościli będą pościć	będą pościły będą pościć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		pośćmy
2 os.	pość	pośćcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	pościłbym bym pościł	pościłabym bym pościła	pościłobym bym pościło	pościlibyśmy byśmy pościli	pościłybyśmy byśmy pościły
2 os.	pościłbyś byś pościł	pościłabyś byś pościła	pościłobyś byś pościło	pościlibyście byście pościli	pościłybyście byście pościły
3 os.	pościłby by pościł	pościłaby by pościła	pościłoby by pościło	pościliby by pościli	pościłyby by pościły

bezosobnik: poszczono by

bezokolicznik: pościć

imiesłów przysłówkowy współczesny: poszcząc

gerundium: poszczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	poszczenie	poszczenia
D.	poszczenia	poszczeń
C.	poszczeniu	poszczeniom
B.	poszczenie	poszczenia
N.	poszczeniem	poszczeniami
Ms.	poszczeniu	poszczeniach
W.	poszczenie	poszczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: poszczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	poszczący	poszczący	poszczący	poszczące	poszcząca
D.	poszczącego	poszczącego	poszczącego	poszczącego	poszczącej
C.	poszczącemu	poszczącemu	poszczącemu	poszczącemu	poszczącej
B.	poszczącego	poszczącego	poszczący	poszczące	poszczącą
N.	poszczącym	poszczącym	poszczącym	poszczącym	poszczącą
Ms.	poszczącym	poszczącym	poszczącym	poszczącym	poszczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	poszczący	poszczący	poszczące	poszczące
D.	poszczących	poszczących	poszczących	poszczących
C.	poszczącym	poszczącym	poszczącym	poszczącym
B.	poszczących	poszczących	poszczących	poszczące
N.	poszczącymi	poszczącymi	poszczącymi	poszczącymi
Ms.	poszczących	poszczących	poszczących	poszczących

Składnia

+

pościć

+

(od CZEGO)

Pochodzenie

Zob. post