spozierać

rzadziej pozierać

  • książk.  spoglądać - kierować oczy
  • CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA

    Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego

    zmysły

  • synonimy:  spoglądać
    • spozierać na boki
    • spozierać ukradkiem
  • Chłopiec odwraca głowę. Podchodzi do kontuaru. Stoi przy barze udając, że nie wie o jej obecności, ale nie mogąc oprzeć się pokusie, co jakiś czas spoziera na nią ukradkiem.

    źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 1975

    Pan Hong trąbi, prosi, żąda, krzyczy, ale sprzedawcy są nieugięci. Spozierają na samochód i kierowcę z łagodnymi uśmiechami i ani myślą usunąć się z kramikami na bok.

    źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Chiny, Gazeta Wyborcza, 1998-04-03

    Do plecaka przytroczyłem statyw, latarkę (czołówkę) założyłem na głowę i wio do góry. Pnąc się lasem, co chwila spozierałem w górę, by między koronami drzew obserwować kolor nieba.

    źródło: NKJP: Jerzy Pawleta: Od wschodu do zachodu słońca, Dziennik Zachodni, 2006-05-06

    Madame-Ska udała się do sklepu z pończochami i skarpetami. Zrazu stanęła w kolejce i zaczęła spozierać po półkach.

    źródło: Internet: podaj-dalej.info

  • część mowy: czasownik

    aspekt: niedokonany

    Tryb oznajmujący

    Czas teraźniejszy

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    1 os. spozieram
    spozieramy
    2 os. spozierasz
    spozieracie
    3 os. spoziera
    spozierają

    Czas przeszły

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    m ż n mo -mo
    1 os. spozierałem
    +(e)m spozierał
    spozierałam
    +(e)m spozierała
    spozierałom
    +(e)m spozierało
    spozieraliśmy
    +(e)śmy spozierali
    spozierałyśmy
    +(e)śmy spozierały
    2 os. spozierałeś
    +(e)ś spozierał
    spozierałaś
    +(e)ś spozierała
    spozierałoś
    +(e)ś spozierało
    spozieraliście
    +(e)ście spozierali
    spozierałyście
    +(e)ście spozierały
    3 os. spozierał
    spozierała
    spozierało
    spozierali
    spozierały

    bezosobnik: spozierano

    Czas przyszły

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    m ż n mo -mo
    1 os. będę spozierał
    będę spozierać
    będę spozierała
    będę spozierać
    będę spozierało
    będę spozierać
    będziemy spozierali
    będziemy spozierać
    będziemy spozierały
    będziemy spozierać
    2 os. będziesz spozierał
    będziesz spozierać
    będziesz spozierała
    będziesz spozierać
    będziesz spozierało
    będziesz spozierać
    będziecie spozierali
    będziecie spozierać
    będziecie spozierały
    będziecie spozierać
    3 os. będzie spozierał
    będzie spozierać
    będzie spozierała
    będzie spozierać
    będzie spozierało
    będzie spozierać
    będą spozierali
    będą spozierać
    będą spozierały
    będą spozierać

    Tryb rozkazujący

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    1 os. spozierajmy
    2 os. spozieraj
    spozierajcie

    Tryb warunkowy

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    m ż n mo -mo
    1 os. spozierałbym
    bym spozierał
    spozierałabym
    bym spozierała
    spozierałobym
    bym spozierało
    spozieralibyśmy
    byśmy spozierali
    spozierałybyśmy
    byśmy spozierały
    2 os. spozierałbyś
    byś spozierał
    spozierałabyś
    byś spozierała
    spozierałobyś
    byś spozierało
    spozieralibyście
    byście spozierali
    spozierałybyście
    byście spozierały
    3 os. spozierałby
    by spozierał
    spozierałaby
    by spozierała
    spozierałoby
    by spozierało
    spozieraliby
    by spozierali
    spozierałyby
    by spozierały

    bezosobnik: spozierano by

    bezokolicznik: spozierać

    imiesłów przysłówkowy współczesny: spozierając

    gerundium: spozieranie

    imiesłów przymiotnikowy czynny: spozierający

  • bez ograniczeń + spozierać +
    na KOGO/CO | w CO | po CZYM
  • st.pol. ziarać 'wpatrywać się usilnie, gapić się'

    z psł. *zьrěti 'patrzeć'

    Wg Brücknera czasownik wielokrotny od st.pol. ziarać ma w dialektach formy ziorać, zierać.

CHRONOLOGIZACJA:
1825, O. Goldsmit: Wikary Wekfildzki, Tom 1, books.google.pl
Data ostatniej modyfikacji: 23.01.2019