UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

spaczać

Chronologizacja

1842, Biblioteka Warszawska, t. 4, books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spaczam
spaczamy
2 os. spaczasz
spaczacie
3 os. spacza
spaczają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spaczałem
+(e)m spaczał
spaczałam
+(e)m spaczała
spaczałom
+(e)m spaczało
spaczaliśmy
+(e)śmy spaczali
spaczałyśmy
+(e)śmy spaczały
2 os. spaczałeś
+(e)ś spaczał
spaczałaś
+(e)ś spaczała
spaczałoś
+(e)ś spaczało
spaczaliście
+(e)ście spaczali
spaczałyście
+(e)ście spaczały
3 os. spaczał
spaczała
spaczało
spaczali
spaczały

bezosobnik: spaczano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę spaczał
będę spaczać
będę spaczała
będę spaczać
będę spaczało
będę spaczać
będziemy spaczali
będziemy spaczać
będziemy spaczały
będziemy spaczać
2 os. będziesz spaczał
będziesz spaczać
będziesz spaczała
będziesz spaczać
będziesz spaczało
będziesz spaczać
będziecie spaczali
będziecie spaczać
będziecie spaczały
będziecie spaczać
3 os. będzie spaczał
będzie spaczać
będzie spaczała
będzie spaczać
będzie spaczało
będzie spaczać
będą spaczali
będą spaczać
będą spaczały
będą spaczać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spaczajmy
2 os. spaczaj
spaczajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spaczałbym
bym spaczał
spaczałabym
bym spaczała
spaczałobym
bym spaczało
spaczalibyśmy
byśmy spaczali
spaczałybyśmy
byśmy spaczały
2 os. spaczałbyś
byś spaczał
spaczałabyś
byś spaczała
spaczałobyś
byś spaczało
spaczalibyście
byście spaczali
spaczałybyście
byście spaczały
3 os. spaczałby
by spaczał
spaczałaby
by spaczała
spaczałoby
by spaczało
spaczaliby
by spaczali
spaczałyby
by spaczały

bezosobnik: spaczano by

bezokolicznik: spaczać

imiesłów przysłówkowy współczesny: spaczając

gerundium: spaczanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spaczanie
spaczania
D. spaczania
spaczań
C. spaczaniu
spaczaniom
B. spaczanie
spaczania
N. spaczaniem
spaczaniami
Ms. spaczaniu
spaczaniach
W. spaczanie
spaczania

imiesłów przymiotnikowy czynny: spaczający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. spaczający
spaczający
spaczający
spaczające
spaczająca
D. spaczającego
spaczającego
spaczającego
spaczającego
spaczającej
C. spaczającemu
spaczającemu
spaczającemu
spaczającemu
spaczającej
B. spaczającego
spaczającego
spaczający
spaczające
spaczającą
N. spaczającym
spaczającym
spaczającym
spaczającym
spaczającą
Ms. spaczającym
spaczającym
spaczającym
spaczającym
spaczającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. spaczający
spaczający
spaczające
spaczające
D. spaczających
spaczających
spaczających
spaczających
C. spaczającym
spaczającym
spaczającym
spaczającym
B. spaczających
spaczających
spaczających
spaczające
N. spaczającymi
spaczającymi
spaczającymi
spaczającymi
Ms. spaczających
spaczających
spaczających
spaczających

imiesłów przymiotnikowy bierny: spaczany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. spaczany
spaczany
spaczany
spaczane
spaczana
D. spaczanego
spaczanego
spaczanego
spaczanego
spaczanej
C. spaczanemu
spaczanemu
spaczanemu
spaczanemu
spaczanej
B. spaczanego
spaczanego
spaczany
spaczane
spaczaną
N. spaczanym
spaczanym
spaczanym
spaczanym
spaczaną
Ms. spaczanym
spaczanym
spaczanym
spaczanym
spaczanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. spaczani
spaczani
spaczane
spaczane
D. spaczanych
spaczanych
spaczanych
spaczanych
C. spaczanym
spaczanym
spaczanym
spaczanym
B. spaczanych
spaczanych
spaczanych
spaczane
N. spaczanymi
spaczanymi
spaczanymi
spaczanymi
Ms. spaczanych
spaczanych
spaczanych
spaczanych

odpowiednik aspektowy: spaczyć

Pochodzenie

Zob. paczyć

1. drewno

Definicja

sprawiać, że coś traci właściwy kształt i nie ma prostych kątów, krawędzi lub powierzchni

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  paczyć, wypaczać
hiperonimy:  zniekształcać

Cytaty

[...] arkadę, pozbawioną ramy architektonicznej, nie spaczając łuku, ustawiono na konsolce tak jakby na stopniu schodów.

źródło: Jakub Pokora: Sztuka w służbie reformacji. Ślạskie ambony 1550-1650, 1982 (books.google.pl)

Składnia

bez ograniczeń + spaczać +
CO

2. sens

Definicja

zniekształcać coś tak, że staje się nieprawidłowe lub fałszywe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  deformować, paczyć, skrzywiać, wykrzywiać, wypaczać, zniekształcać

Połączenia

  • spaczać obraz czegoś, sens, znaczenie

Cytaty

W przypisach należało zwrócić [...] większą uwagę na poprawne przedstawianie nazw w języku polskim, ażeby nie spaczać właściwego ich brzmienia.

źródło: Zeszyty Naukowe, 1956 (books.google.pl)

Uzależnienie od pornografii wpływa na rozwój mózgu tak jak każde inne uzależnienie [...]. Totalnie spacza to obraz miłości dwojga ludzi i doświadczenia wspólnej bliskości cielesnej.

źródło: Internet: magazynkreda.pl

Z literaturą, jej historią i krytyką jestem związany zawodowo – to spacza ogląd czegokolwiek.

źródło: Internet: psychosonda.pl

[...] zarzuciła jej spaczanie obrazu rzeczywistości polsko-żydowskiej [...].

źródło: Internet: cyfrowemazowsze.pl

Składnia

bez ograniczeń + spaczać +
CO

3. charakter

Definicja

powodować, że czyjeś myślenie, zachowanie lub postawa zaczynają negatywnie odbiegać od normy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  paczyć, skrzywiać, wypaczać

Połączenia

  • spaczać charakter; poglądy; psychikę

Cytaty

Jesteśmy normalnymi facetami. Lubimy seks i alkohol. Nie chcemy jednak spaczać psychiki naszych dzieci i upokarzać naszych żon [...].

źródło: NKJP: Piotr Krzyżanowski, Marcin Margielewski: Wojna z pornografią, Super Express nr 3/4, 1998

[...] władza spacza i niejeden się przed tym nie obronił. Przed władzą nadludzką. I nieludzką.

źródło: Maciej Bylczyński: Wygnańcy Ewy, 2016 (google.books.pl)

Poza pieniędzmi (które spaczają charakter) problemem jest to, że komputery rozleniwiają ludzi i zmniejszają zapotrzebowanie na pracę ludzką.

źródło: NKJP: Internet

[...] jestem bardziej wrażliwa i tolerancyjna na niektóre rzeczy, ale spacza mi to psychikę.

źródło: Internet: kafeteria.pl

Składnia

bez ograniczeń + spaczać +
KOGO/CO
bez ograniczeń + spaczać +
CO + KOMU
Data ostatniej modyfikacji: 17.05.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json