UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kraśnieć

Chronologizacja

1569, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kraśnieję
kraśniejemy
2 os. kraśniejesz
kraśniejecie
3 os. kraśnieje
kraśnieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kraśniałem
+(e)m kraśniał
kraśniałam
+(e)m kraśniała
kraśniałom
+(e)m kraśniało
kraśnieliśmy
+(e)śmy kraśnieli
kraśniałyśmy
+(e)śmy kraśniały
2 os. kraśniałeś
+(e)ś kraśniał
kraśniałaś
+(e)ś kraśniała
kraśniałoś
+(e)ś kraśniało
kraśnieliście
+(e)ście kraśnieli
kraśniałyście
+(e)ście kraśniały
3 os. kraśniał
kraśniała
kraśniało
kraśnieli
kraśniały

bezosobnik: kraśniano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę kraśniał
będę kraśnieć
będę kraśniała
będę kraśnieć
będę kraśniało
będę kraśnieć
będziemy kraśnieli
będziemy kraśnieć
będziemy kraśniały
będziemy kraśnieć
2 os. będziesz kraśniał
będziesz kraśnieć
będziesz kraśniała
będziesz kraśnieć
będziesz kraśniało
będziesz kraśnieć
będziecie kraśnieli
będziecie kraśnieć
będziecie kraśniały
będziecie kraśnieć
3 os. będzie kraśniał
będzie kraśnieć
będzie kraśniała
będzie kraśnieć
będzie kraśniało
będzie kraśnieć
będą kraśnieli
będą kraśnieć
będą kraśniały
będą kraśnieć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kraśniejmy
2 os. kraśniej
kraśniejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kraśniałbym
bym kraśniał
kraśniałabym
bym kraśniała
kraśniałobym
bym kraśniało
kraśnielibyśmy
byśmy kraśnieli
kraśniałybyśmy
byśmy kraśniały
2 os. kraśniałbyś
byś kraśniał
kraśniałabyś
byś kraśniała
kraśniałobyś
byś kraśniało
kraśnielibyście
byście kraśnieli
kraśniałybyście
byście kraśniały
3 os. kraśniałby
by kraśniał
kraśniałaby
by kraśniała
kraśniałoby
by kraśniało
kraśnieliby
by kraśnieli
kraśniałyby
by kraśniały

bezosobnik: kraśniano by

bezokolicznik: kraśnieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: kraśniejąc

gerundium: kraśnienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kraśnienie
kraśnienia
D. kraśnienia
kraśnień
C. kraśnieniu
kraśnieniom
B. kraśnienie
kraśnienia
N. kraśnieniem
kraśnieniami
Ms. kraśnieniu
kraśnieniach
W. kraśnienie
kraśnienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: kraśniejący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kraśniejący
kraśniejący
kraśniejący
kraśniejące
kraśniejąca
D. kraśniejącego
kraśniejącego
kraśniejącego
kraśniejącego
kraśniejącej
C. kraśniejącemu
kraśniejącemu
kraśniejącemu
kraśniejącemu
kraśniejącej
B. kraśniejącego
kraśniejącego
kraśniejący
kraśniejące
kraśniejącą
N. kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącą
Ms. kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kraśniejący
kraśniejący
kraśniejące
kraśniejące
D. kraśniejących
kraśniejących
kraśniejących
kraśniejących
C. kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącym
kraśniejącym
B. kraśniejących
kraśniejących
kraśniejących
kraśniejące
N. kraśniejącymi
kraśniejącymi
kraśniejącymi
kraśniejącymi
Ms. kraśniejących
kraśniejących
kraśniejących
kraśniejących

odpowiednik aspektowy: pokraśnieć

1. na twarzy

Definicja

książk. 
rumienić się

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  czerwienieć, gorzeć, rumienić się, rumieniec oblewa kogoś, zarumieniać się

Połączenia

  • kraśnieć z dumy, z radości, z zadowolenia, ze wstydu

Cytaty

– Ee, świntuch jesteś! – Zuzanna krzywi usta z niesmakiem i mimo woli zalewa się pąsem, a jej kolorowe policzki kraśnieją jeszcze bardziej.

źródło: KWJP: Izolda Kiec: Ginczanka. Nie upilnuje mnie nikt, 2020

Zaczęli im więc prawić niewyszukane komplementy, od których kraśniały coraz bardziej. Zabawa zapowiadała się obiecująco.

źródło: KWJP: Magdalena Kozak: Łzy Diabła, 2015

Kucharz kraśniał z zadowolenia i dumy, ja zaś nie mogłam zrozumieć, dlaczego wcześniej sama na to nie wpadłam.

źródło: KWJP: Magda Gessler: Wcale nie taka głupia... gęś, Wprost, 2010

Składnia

bez ograniczeń + kraśnieć +
(z CZEGO | od CZEGO)

2. zmieniać kolor

Definicja

daw. 
nabierać czerwonego koloru

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Cytaty

Babie lato dogarało złotymi ogniami w liściach brzóz i osin, tu i ówdzie kraśniała kalina, w kałużach na drodze niebo się modrzyło.

źródło: KWJP: Mariusz Wilk: Dom włóczęgi, 2014

3. pięknieć

Definicja

książk. 
pięknieć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pięknieć

Cytaty

Plac Wilsona jaśnieje i kraśnieje, opierając się naporowi banków: znika stąd ostatnia szpecąca go buda, w planach jest nowy lokal z programem kulturalnym.

źródło: KWJP: Jarosław Osowski: Rozwałka na Żoliborzu, Gazeta Lokalna — Warszawa, 2011-12-12

Do gierkowskiej Warszawy, w której nie było jeszcze Dworca Centralnego, ale po ulicach kraśniejącego miasta przechadzało się coraz więcej osób w spodniach o szerokich nogawkach, kwiecistych sukienkach i okazałych bokobrodach przy uszach.

źródło: KWJP: Radosław Nawrot: Lech kontra Legia, historia nieznana, Gazeta Lokalna — Poznań, 2015-05-02

Choć jakby straciliśmy pazur, zaczynając przypominać gorszą, polską wersję kapeli Branforda Marsalisa, moja muzyka wreszcie kraśniała.

źródło: KWJP: Tymon Tymański, Rafał Księżyk: ADHD. Autobiografia, 2013

Data ostatniej modyfikacji: 29.05.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json