UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

uprzedmiotowić

Chronologizacja

1842, Bronisław Trentowski, Chowanna czyli System pedagogiki narodowej, t. 1, polona.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uprzedmiotowię
uprzedmiotowimy
2 os. uprzedmiotowisz
uprzedmiotowicie
3 os. uprzedmiotowi
uprzedmiotowią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uprzedmiotowiłem
+(e)m uprzedmiotowił
uprzedmiotowiłam
+(e)m uprzedmiotowiła
uprzedmiotowiłom
+(e)m uprzedmiotowiło
uprzedmiotowiliśmy
+(e)śmy uprzedmiotowili
uprzedmiotowiłyśmy
+(e)śmy uprzedmiotowiły
2 os. uprzedmiotowiłeś
+(e)ś uprzedmiotowił
uprzedmiotowiłaś
+(e)ś uprzedmiotowiła
uprzedmiotowiłoś
+(e)ś uprzedmiotowiło
uprzedmiotowiliście
+(e)ście uprzedmiotowili
uprzedmiotowiłyście
+(e)ście uprzedmiotowiły
3 os. uprzedmiotowił
uprzedmiotowiła
uprzedmiotowiło
uprzedmiotowili
uprzedmiotowiły

bezosobnik: uprzedmiotowiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uprzedmiotowijmy
uprzedmiotówmy
2 os. uprzedmiotowij
uprzedmiotów
uprzedmiotowijcie
uprzedmiotówcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uprzedmiotowiłbym
bym uprzedmiotowił
uprzedmiotowiłabym
bym uprzedmiotowiła
uprzedmiotowiłobym
bym uprzedmiotowiło
uprzedmiotowilibyśmy
byśmy uprzedmiotowili
uprzedmiotowiłybyśmy
byśmy uprzedmiotowiły
2 os. uprzedmiotowiłbyś
byś uprzedmiotowił
uprzedmiotowiłabyś
byś uprzedmiotowiła
uprzedmiotowiłobyś
byś uprzedmiotowiło
uprzedmiotowilibyście
byście uprzedmiotowili
uprzedmiotowiłybyście
byście uprzedmiotowiły
3 os. uprzedmiotowiłby
by uprzedmiotowił
uprzedmiotowiłaby
by uprzedmiotowiła
uprzedmiotowiłoby
by uprzedmiotowiło
uprzedmiotowiliby
by uprzedmiotowili
uprzedmiotowiłyby
by uprzedmiotowiły

bezosobnik: uprzedmiotowiono by

bezokolicznik: uprzedmiotowić

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

uprzedmiotowiwszy

gerundium: uprzedmiotowienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. uprzedmiotowienie
uprzedmiotowienia
D. uprzedmiotowienia
uprzedmiotowień
C. uprzedmiotowieniu
uprzedmiotowieniom
B. uprzedmiotowienie
uprzedmiotowienia
N. uprzedmiotowieniem
uprzedmiotowieniami
Ms. uprzedmiotowieniu
uprzedmiotowieniach
W. uprzedmiotowienie
uprzedmiotowienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: uprzedmiotowiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. uprzedmiotowiony
uprzedmiotowiony
uprzedmiotowiony
uprzedmiotowione
uprzedmiotowiona
D. uprzedmiotowionego
uprzedmiotowionego
uprzedmiotowionego
uprzedmiotowionego
uprzedmiotowionej
C. uprzedmiotowionemu
uprzedmiotowionemu
uprzedmiotowionemu
uprzedmiotowionemu
uprzedmiotowionej
B. uprzedmiotowionego
uprzedmiotowionego
uprzedmiotowiony
uprzedmiotowione
uprzedmiotowioną
N. uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowioną
Ms. uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. uprzedmiotowieni
uprzedmiotowieni
uprzedmiotowione
uprzedmiotowione
D. uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
C. uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
uprzedmiotowionym
B. uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
uprzedmiotowione
N. uprzedmiotowionymi
uprzedmiotowionymi
uprzedmiotowionymi
uprzedmiotowionymi
Ms. uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych
uprzedmiotowionych

odpowiednik aspektowy: uprzedmiotawiać

Pochodzenie

Zob. przedmiot

1. człowieka

Definicja

sprowadzić do roli narzędzia - środka służącego do osiągnięcia określonego celu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  uprzedmiotować

Połączenia

  • uprzedmiotowić człowieka, dziecko, kobietę, pracownika; ciało, relacje, seksualność

Cytaty

[...] oskarżony zabrał córce życie, uprzedmiotowił ją, chciał zawłaszczyć, mieć tylko dla siebie.

źródło: KWJP: Joanna Klimowicz: Alicja nie uciekła od zła, Gazeta Lokalna - Białystok, 2018-07-12

Otaczaniu się ładnymi przedmiotami towarzyszy uprzedmiotowienie relacji z innymi. Szczery lub nacechowany emocją stosunek do innych zostaje zastąpiony grą z innymi, w której dopuszcza się także wykorzystywanie uczuć.

źródło: NKJP: Mirosław Pęczak: Hedonizm bez etosu, Gazeta Wyborcza, 1992-05-08

Składnia

bez ograniczeń + uprzedmiotowić +
KOGO/CO

2. pojęcie

Definicja

książk. 
spowodować, że coś uzyskało obiektywną lub dokładniej określoną postać

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  uprzedmiotować

Cytaty

Działanie człowieka daje się uprzedmiotowić [...].. Przejawia się ono w wytworach, które są dostępne zarówno ich wytwórcom, jak i innym ludziom, jako elementy wspólnego świata.

źródło: NKJP: Krystyna Rembowska: Kultura w tradycji i we współczesnych nurtach badań geograficznych, 2002

W ten sposób dana rzecz już uprzedmiotowiona, uczestniczy dopiero w naszej świadomości. Ludzkość wciąż, w coraz większym zakresie
uprzedmiotawia, nazywa, bądź tworzy nowe byty znajdujące swe miejsce w świadomości człowieka.

źródło: KWJP: Zbigniew Sielicki: Niepewność egzystencji, Akant, 2011

Składnia

bez ograniczeń + uprzedmiotowić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 21.04.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json