UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wymyć

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Pochodzenie

Zob. myć

1. jaskinię

Definicja

wydrążyć za pomocą ruchu wody

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia ukształtowanie terenu

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wypłukać
hiperonimy:  wydrążyć, wyżłobić

Połączenia

  • wymyć dziurę, szczelinę

Cytaty

Zobaczyłem ciasną szczelinę, którą wymyła woda u podnóża stromej ściany, i wśliznąłem się do niej rozpaczliwym szczupakiem.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Róża Selerbergu, 2006

Źródłem odgłosów mogą być kamienie toczące się skalnymi szczelinami lub wymytymi przez wodę korytarzami w głębi wzgórza zbudowanego z wapienia.

źródło: NKJP: (Pac): Zaklęty rumak, Dziennik Zachodni, 2001-07-28

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wymyję
wymyjemy
2 os. wymyjesz
wymyjecie
3 os. wymyje
wymyją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wymyłem
+(e)m wymył
wymyłam
+(e)m wymyła
wymyłom
+(e)m wymyło
wymyliśmy
+(e)śmy wymyli
wymyłyśmy
+(e)śmy wymyły
2 os. wymyłeś
+(e)ś wymył
wymyłaś
+(e)ś wymyła
wymyłoś
+(e)ś wymyło
wymyliście
+(e)ście wymyli
wymyłyście
+(e)ście wymyły
3 os. wymył
wymyła
wymyło
wymyli
wymyły

bezosobnik: wymyto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wymyjmy
2 os. wymyj
wymyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wymyłbym
bym wymył
wymyłabym
bym wymyła
wymyłobym
bym wymyło
wymylibyśmy
byśmy wymyli
wymyłybyśmy
byśmy wymyły
2 os. wymyłbyś
byś wymył
wymyłabyś
byś wymyła
wymyłobyś
byś wymyło
wymylibyście
byście wymyli
wymyłybyście
byście wymyły
3 os. wymyłby
by wymył
wymyłaby
by wymyła
wymyłoby
by wymyło
wymyliby
by wymyli
wymyłyby
by wymyły

bezosobnik: wymyto by

bezokolicznik: wymyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

wymywszy

gerundium: wymycie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wymycie
wymycia
D. wymycia
wymyć
C. wymyciu
wymyciom
B. wymycie
wymycia
N. wymyciem
wymyciami
Ms. wymyciu
wymyciach
W. wymycie
wymycia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wymyty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wymyty
wymyty
wymyty
wymyte
wymyta
D. wymytego
wymytego
wymytego
wymytego
wymytej
C. wymytemu
wymytemu
wymytemu
wymytemu
wymytej
B. wymytego
wymytego
wymyty
wymyte
wymytą
N. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
wymytą
Ms. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
wymytej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wymyci
wymyci
wymyte
wymyte
D. wymytych
wymytych
wymytych
wymytych
C. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
B. wymytych
wymytych
wymytych
wymyte
N. wymytymi
wymytymi
wymytymi
wymytymi
Ms. wymytych
wymytych
wymytych
wymytych

odpowiednik aspektowy: wymywać

Składnia

bez ograniczeń + wymyć +
CO + (GDZIE)

2. ziemię

Definicja

usunąć za pomocą ruchu wody lub innego płynu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wypłukać
hiperonimy:  usunąć

Połączenia

  • wymyć piasek, ziemię

Cytaty

Padające ostatnio deszcze wymyły ziemię w lesie niedaleko ul. Mikołowskiej w Rybniku, niespodziewanie odsłaniając groźne niewybuchy.

źródło: NKJP: Adrian Czarnota: Niebezpiecznie w lesie, Dziennik Zachodni, 2006-09-05

Woda wymyła piasek spod asfaltu i zaczęła spływać do instalacji sanitarnej.

źródło: NKJP: (kub): Pękła rura, a woda podmyła jezdnię, Dziennik Łódzki, 2006-02-11

Podczas ubiegłorocznej powodzi kilkudziesięcioletni, drewniany most we Włosienicy został bardzo poważnie uszkodzony: rwąca woda rozmyła skarpy, wymyła też spoiny przy przyczółkach kamiennych.

źródło: NKJP: (ski): Prawie gotowy, Gazeta Krakowska, 2002-07-05

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wymyję
wymyjemy
2 os. wymyjesz
wymyjecie
3 os. wymyje
wymyją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wymyłem
+(e)m wymył
wymyłam
+(e)m wymyła
wymyłom
+(e)m wymyło
wymyliśmy
+(e)śmy wymyli
wymyłyśmy
+(e)śmy wymyły
2 os. wymyłeś
+(e)ś wymył
wymyłaś
+(e)ś wymyła
wymyłoś
+(e)ś wymyło
wymyliście
+(e)ście wymyli
wymyłyście
+(e)ście wymyły
3 os. wymył
wymyła
wymyło
wymyli
wymyły

bezosobnik: wymyto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wymyjmy
2 os. wymyj
wymyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wymyłbym
bym wymył
wymyłabym
bym wymyła
wymyłobym
bym wymyło
wymylibyśmy
byśmy wymyli
wymyłybyśmy
byśmy wymyły
2 os. wymyłbyś
byś wymył
wymyłabyś
byś wymyła
wymyłobyś
byś wymyło
wymylibyście
byście wymyli
wymyłybyście
byście wymyły
3 os. wymyłby
by wymył
wymyłaby
by wymyła
wymyłoby
by wymyło
wymyliby
by wymyli
wymyłyby
by wymyły

bezosobnik: wymyto by

bezokolicznik: wymyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

wymywszy

gerundium: wymycie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wymycie
wymycia
D. wymycia
wymyć
C. wymyciu
wymyciom
B. wymycie
wymycia
N. wymyciem
wymyciami
Ms. wymyciu
wymyciach
W. wymycie
wymycia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wymyty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wymyty
wymyty
wymyty
wymyte
wymyta
D. wymytego
wymytego
wymytego
wymytego
wymytej
C. wymytemu
wymytemu
wymytemu
wymytemu
wymytej
B. wymytego
wymytego
wymyty
wymyte
wymytą
N. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
wymytą
Ms. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
wymytej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wymyci
wymyci
wymyte
wymyte
D. wymytych
wymytych
wymytych
wymytych
C. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
B. wymytych
wymytych
wymytych
wymyte
N. wymytymi
wymytymi
wymytymi
wymytymi
Ms. wymytych
wymytych
wymytych
wymytych

odpowiednik aspektowy: wymywać

Składnia

bez ograniczeń + wymyć +
CO + (SKĄD)

3. ręce

Definicja

umyć dokładnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Pielęgnacja ciała czynności związane z pielęgnacją ciała i ich efekty

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  umyć

Połączenia

  • wymyć okna, podłogę, szyby; ręce, zęby
  • dokładnie, starannie wymyć

Cytaty

Wymyłem plastikowe skrzynki, wymyłem nawet deski, z których składaliśmy blat.

źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Taksim, 2009

Przygotował na następny dzień kopytka z ziemniaków, które zostały z obiadu, wymył naczynia, zlew, przetarł nawet podłogę w kuchni, a teraz nie mógł znaleźć sobie miejsca.

źródło: NKJP: Kinga Dunin: Tabu, 1998

Przystupa wyniosła suche drzewko na tył domu, odkurzyła podłogę, podlała kwiaty i wymyła kuchnię resztkami detergentu.

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Przystupa, 2007

W nocy przejścia podziemne zostały wymyte środkiem dezynfekującym i zapachowym.

źródło: NKJP: Lidia Mamys: Ale jedzie..., Gazeta Poznańska, 2004-08-17

Ponieważ ich pokoik był za mały, nawet kuchnia często nie mieściła całego audytorium, quasi-zebrania przeniesiono na schody w sieni, gdzie na drewnianych, zawsze wymytych stopniach mogło wygodnie zająć miejsca więcej osób.

źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wymyję
wymyjemy
2 os. wymyjesz
wymyjecie
3 os. wymyje
wymyją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wymyłem
+(e)m wymył
wymyłam
+(e)m wymyła
wymyłom
+(e)m wymyło
wymyliśmy
+(e)śmy wymyli
wymyłyśmy
+(e)śmy wymyły
2 os. wymyłeś
+(e)ś wymył
wymyłaś
+(e)ś wymyła
wymyłoś
+(e)ś wymyło
wymyliście
+(e)ście wymyli
wymyłyście
+(e)ście wymyły
3 os. wymył
wymyła
wymyło
wymyli
wymyły

bezosobnik: wymyto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wymyjmy
2 os. wymyj
wymyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wymyłbym
bym wymył
wymyłabym
bym wymyła
wymyłobym
bym wymyło
wymylibyśmy
byśmy wymyli
wymyłybyśmy
byśmy wymyły
2 os. wymyłbyś
byś wymył
wymyłabyś
byś wymyła
wymyłobyś
byś wymyło
wymylibyście
byście wymyli
wymyłybyście
byście wymyły
3 os. wymyłby
by wymył
wymyłaby
by wymyła
wymyłoby
by wymyło
wymyliby
by wymyli
wymyłyby
by wymyły

bezosobnik: wymyto by

bezokolicznik: wymyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

wymywszy

gerundium: wymycie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wymycie
wymycia
D. wymycia
wymyć
C. wymyciu
wymyciom
B. wymycie
wymycia
N. wymyciem
wymyciami
Ms. wymyciu
wymyciach
W. wymycie
wymycia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wymyty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wymyty
wymyty
wymyty
wymyte
wymyta
D. wymytego
wymytego
wymytego
wymytego
wymytej
C. wymytemu
wymytemu
wymytemu
wymytemu
wymytej
B. wymytego
wymytego
wymyty
wymyte
wymytą
N. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
wymytą
Ms. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
wymytej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wymyci
wymyci
wymyte
wymyte
D. wymytych
wymytych
wymytych
wymytych
C. wymytym
wymytym
wymytym
wymytym
B. wymytych
wymytych
wymytych
wymyte
N. wymytymi
wymytymi
wymytymi
wymytymi
Ms. wymytych
wymytych
wymytych
wymytych

Składnia

bez ograniczeń + wymyć +
CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 07.06.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json