UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

śmietnik

Chronologizacja

SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. śmieć I

1. na bezużyteczne rzeczy

Definicja

miejsce lub pojemnik, do którego wyrzuca się bezużyteczne rzeczy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka sprzęty domowe i przedmioty codziennego użytku

Połączenia

  • betonowy; miejski, osiedlowy; płonący śmietnik
  • śmietnik na cmentarzu, na osiedlu; śmietnik przy blokach, przy jakiejś ulicy; śmietnik w centrum (miasta), w pobliżu czegoś, w parku
  • śmietniki i zsypy
  • lokalizacja; pożar śmietnika
  • chleb; odpadki ze śmietnika
  • jedzenie na śmietniku; ławki przy śmietniku; pożar w śmietniku
  • ktoś przeszukujący śmietnik
  • coś wyciągnięte ze śmietnika
  • podpalić; penetrować śmietnik
  • trafić, wyrzucić coś do śmietnika; wygrzebać, wyjąć coś ze śmietnika
  • iść, nadawać się, powędrować, wynieść, wyrzucić coś na śmietnik
  • szukać, wylądować/lądować, zbierać coś; mieszkać, żyć na śmietniku; grzebać, znaleźć coś w śmietniku

Cytaty

Aby zwiększyć ilość [...] surowców, należałoby [...] zainstalować przy każdym osiedlowym śmietniku przynajmniej dwa pojemniki: na makulaturę i tworzywa sztuczne.

źródło: NKJP: Andrzej Dembowski: Śmieci usuwanie, prasa, 2001

Znaleziono także znacznie mniej dzikich wysypisk, a zakopiańczycy rzadziej podrzucali zapełnione worki pod miejskie śmietniki.

źródło: NKJP: Sprawców zdradzały kwity, Dziennik Polski - Podhale, 2001-06-08

Od kilku miesięcy nie wywożą śmieci z betonowego śmietnika ustawionego przy nagrobkach.

źródło: NKJP: ma.w: Góra śmieci na cmentarzu, Nowiny Raciborskie, 2008-06-03

Z wody ani światła w domu nie korzystał, a żywił się tym, co znalazł na śmietnikach.

źródło: NKJP: /saba/: Jędrzejów > Złodziej ukradł ponad 98 tys. zł starszemu mężczyźnie, Echo Dnia, 2006-09-26

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. śmietnik
śmietniki
D. śmietnika
śmietników
C. śmietnikowi
śmietnikom
B. śmietnik
śmietniki
N. śmietnikiem
śmietnikami
Ms. śmietniku
śmietnikach
W. śmietniku
śmietniki

2. nieposprzątane miejsce

Definicja

miejsce, gdzie jest nieposprzątane

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  śmiecisko, śmietnisko
hiperonimy:  bajzel, bałagan, burdel, syf

Połączenia

  • straszny, wielki śmietnik

Cytaty

Szopkę przygotowywała częściowo w szkole [...], a wykańczała w domu. Rodzice są dumni z sukcesu córki, choć przyznają, że od września mieli w domu straszny śmietnik.

źródło: NKJP: Szopkarze nagrodzeni, Dziennik Polski, 1998-12-07

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. śmietnik
śmietniki
D. śmietnika
śmietników
C. śmietnikowi
śmietnikom
B. śmietnik
śmietniki
N. śmietnikiem
śmietnikami
Ms. śmietniku
śmietnikach
W. śmietniku
śmietniki

3. nieuporządkowane sprawy

Definicja

zbiór rzeczy lub spraw małowartościowych i nieuporządkowanych

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • wielki śmietnik
  • robić, zrobić (z czegoś) śmietnik

Cytaty

Otóż jeżeli będziemy uchwalać takie pustosłowie, to zrobimy z prawa karnego śmietnik, a do państwa szanującego prawo będzie nam coraz dalej.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 1994-09-01

[...] Znowu zamkną nam forum jak tak dalej pójdzie. [...] Mam nadzieję, że chociaż połowa spamowiczów sobie to przemyśli i przestanie robić tu wielki śmietnik.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. śmietnik
śmietniki
D. śmietnika
śmietników
C. śmietnikowi
śmietnikom
B. śmietnik
śmietniki
N. śmietnikiem
śmietnikami
Ms. śmietniku
śmietnikach
W. śmietniku
śmietniki
Data ostatniej modyfikacji: 02.10.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json