UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

proces

Chronologizacja

2 połowa XVI w., Bańk

Pochodzenie

fr. procès

niem. Prozess

1. przebieg czegoś

Definicja

ciąg następujących po sobie zmian powiązanych przyczynowo i stanowiących kolejne etapy rozwoju czegoś lub celowego działania

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • długi, długotrwały; nieuchronny, trudny, ważny proces; proces dydaktyczny, edukacyjny, szkoleniowy, wychowawczy; twórczy; beatyfikacyjny; budowlany, gospodarczy, produkcyjny, technologiczny, wytwórczy; ekonomiczny, finansowy, inflacyjny, inwestycyjny; prywatyzacyjny, restrukturyzacyjny; integracyjny, społeczny; koncesyjny, legislacyjny; rozwojowy; dostosowawczy
  • proces leczenia, rehabilitacji; edukacji, kształcenia, nauczania, socjalizacji, uczenia, wychowania; komputeryzacji; budowy, pracy, produkcji, realizacji; dostosowania do czegoś, likwidacji, modernizacji, odbudowy, powstawania czegoś, przekształcenia czegoś, przemiany, rozwoju, transformacji, tworzenia, zmiany; komunikacji, negocjacji, rekrutacji; demokratyzacji, komercjalizacji, prywatyzacji, reprywatyzacji, restrukturyzacji; reformy, zarządzania; integracji, konsolidacji; degradacji, wzrostu
  • procesy w gospodarce
  • procesy i mechanizmy, procesy i struktury, procesy i technologie, procesy i usługi, procesy i zjawiska
  • czas; etap, faza; kontynuacja, przebieg procesu
  • wpływ na proces; ingerencja, wkład w proces; odpowiedzialność za proces
  • badania; kontrola, nadzór nad procesem
  • uczestnictwo, udział w procesie
  • proces odbywa się, przebiega, toczy się
  • podlegać; sprzyjać procesowi
  • kontrolować; kontynuować, przeprowadzić, uruchomić; blokować, hamować, opóźniać, przedłużać, utrudniać, wydłużyć, zahamować; przyspieszyć, usprawnić; umożliwić proces
  • sterować, zarządzać procesem
  • przystąpić do procesu
  • wpłynąć/wpływać na proces; ingerować, włączać się, zaangażować się w jakiś proces
  • uczestniczyć w procesie

Cytaty

Co jakiś czas pojawiają się zastrzeżenia do realizacji procesu inwestycyjnego na wszystkich jego etapach, począwszy od przetargu, a na usterkach w gotowych obiektach kończąc.

źródło: NKJP: Violetta Nowakowska: Szkolne budowanie, Gazeta Miejska nr 99, 2002

Pewne procesy gospodarcze dążą do globalizacji, umiędzynarodowienia biznesu, konkurencyjności.

źródło: NKJP: Małgorzata Dygas: Przez bancassurance do Unii, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2003-03-11

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. proces
procesy
D. procesu
procesów
C. procesowi
procesom
B. proces
procesy
N. procesem
procesami
Ms. procesie
procesach
W. procesie
procesy

2. zmiany fizyczne i chemiczne

Definicja

ciąg następujących po sobie zmian fizycznych lub chemicznych powiązanych przyczynowo

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • proces fizjologiczny, termoregulacyjny
  • proces fermentacji, pasteryzacji, regeneracji, remineralizacji, spalania
  • procesy w organizmie
  • ulegać procesowi

Cytaty

Jeśli te procesy fizjologiczne - np. nadmierne wydzielanie soków żołądkowych czy wzrost ciśnienia - są długotrwałe, mogą nawet spowodować uszkodzenia organiczne.

źródło: NKJP: Tomasz Kłys: Oskarżam nauczycieli, Gazeta Wyborcza, 1995-10-05

W czasie procesu fermentacji beztlenowej do 60 proc. substancji organicznej jest zamienione w biogaz.

źródło: NKJP: Jarosław Stanek: Energia ze śmieci, Dziennik Bałtycki, 2006-01-31

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. proces
procesy
D. procesu
procesów
C. procesowi
procesom
B. proces
procesy
N. procesem
procesami
Ms. procesie
procesach
W. procesie
procesy

3. postępowanie sądowe

Definicja

praw. 
działanie sądu zmierzające do rozstrzygnięcia jakiegoś sporu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa sąd

Połączenia

  • proces cywilny, karny, odwoławczy, sądowy
  • proces z oskarżenia prywatnego, z powództwa
  • proces przeciwko komunistom, przeciwko lekarzom, przeciwko zomowcom
  • proces o eksmisję, o ochronę dóbr osobistych, o odszkodowanie, o rozwód; o czary, o korupcję, o kradzież, o mobbing, o morderstwo, o naruszenie praw osobistych, o plagiat, o przestępstwo, o usiłowanie zabójstwa, o utrudnianie śledztwa, o zabójstwo, o zbrodnie, o zniesławienie
  • proces przed sądem, przed trybunałem
  • proces w jakiejś sprawie
  • proces i egzekucja, proces i wyrok; śledztwo i proces
  • dokumenty, materiały; relacja, sprawozdanie z procesu
  • proces ciągnie się, trwa; rozpoczął się, zaczął się
  • uniknąć procesu
  • przegrać, wygrać; prowadzić, wytoczyć proces
  • grozić procesem
  • doprowadzić do procesu
  • czekać na proces

Cytaty

Marcin Rymkiewicz z Radlina od sześciu lat czeka na pieniądze, jakie miały mu wypłacić osoby, którym wytoczył sądowy proces cywilny.

źródło: NKJP: (KTW): Komornik nie pomoże, Trybuna Śląska, 2002-02-12

Rzecznik miasta Mirosław Pietrucha zapewnił, że jeśli nauczyciel przegra proces i sąd nakaże wypłatę odszkodowania, miasto niezwłocznie wypłaci pieniądze.

źródło: NKJP: Grażyna Kuźnik: Rachunek za lekcję z pedofilem, Dziennik Zachodni, 2007-01-18

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. proces
procesy
D. procesu
procesów
C. procesowi
procesom
B. proces
procesy
N. procesem
procesami
Ms. procesie
procesach
W. procesie
procesy

Składnia

bez ograniczeń + proces +
(o CO) + (przeciw KOMU)
Data ostatniej modyfikacji: 12.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json