UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ssać

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

1. pierś

Definicja

ustami wyciągać z czegoś płyn lub płynną substancję

Pochodzenie

psł. *sъsati < *sъpsati 'ssać, wysysać'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ciamkać

Połączenia

dziecko, niemowlę ssie coś
ssać cytrynę, krew, matkę, mleko, pierś
ssać coś z butelki
ssać nerwowo, spokojnie, zachłannie
chcieć, móc, próbować, przestać, zacząć ssać
ssać i ssać; mlaskać i ssać
odruch ssania; zwierzęta ssące

Cytaty

	Dziecko miało na sobie tylko pieluszkę [...]. Ssało pierś, rytmicznie poruszając główką. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005
	W przyjacielskim i prawdziwie rodzinnym domu najbardziej lubią położyć się pod brzuszkiem mamy i ssać mleko. źródło: KWSJP: Iwona Aleksandrowska: Porzucone zwierzęta znalazły schronienie, Super Express, 2006
	Małe przestają ssać matkę, gdy mają dziesięć tygodni. Roczne lwiątka są już zupełnie samodzielne. źródło: KWSJP: Ada Wińcza: Opowieści z sawanny i buszu, 1981
	Widzę, że dziecko słabe jest i nie ma sił ssać. źródło: KWSJP: Julian Stryjkowski: Austeria, 1966
	Raz po raz chwytały go mdłości. Widząc to lekarz wydobył ze swego worka kilka cierpkich cytryn i z uśmiechem przyniósł je setnikowi. - Ssij owoce, Juliuszu - powiedział - a poczujesz ulgę... źródło: NKJP: Jan Dobraczyński: Święty miecz, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

Składnia

Rz_żywotny

ssać

2. kciuk

Definicja

trzymając coś w ustach, poruszać wargami i językiem tak, jak przy wciąganiu ustami płynu

Pochodzenie

psł. *sъsati < *sъpsati 'ssać, wysysać'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ciamkać

Połączenia

ssać kciuk, palec, piąstkę, smoczek; fajeczkę, cybuch

Cytaty

Kiedy Halina po raz pierwszy przekroczyła próg jej domu, zastała dwuletniego Wojtusia, który siedział w otoczeniu góry zabawek i ssał palec.

źródło: KWSJP: Ewa Winnicka, Agnieszka Jędrzejczak: Pani kupuje nianię, prasa, 2004

Siedział chmurny, ssąc wygasłą fajkę. Oszczędzał tytoniu, bo zdobywanie go nie przychodziło mu łatwo.

źródło: KWSJP: Stanisław Goszczurny: Dwaj przyjaciele, 1971

Ssanie smoczka powoduje też wady zgryzu. Z tego samego powodu niebezpieczne jest ssanie kciuka.

źródło: KWSJP: Zdrowie, Życie Warszawy, 2002, nr 28

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

Składnia

Rz_osobowy

ssać

3. cukierek

Definicja

trzymając coś w ustach, stopniowo rozpuszczać to w ślinie

Pochodzenie

psł. *sъsati < *sъpsati 'ssać, wysysać'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Połączenia

ssać cukierek/cukierka, drażetkę, kostkę cukru, lodu..., landrynkę, pigułkę, tabletkę
ssać w ustach
ssać powoli
należy ssać
pigułki, tabletki do ssania

Cytaty

Z dachów zwisają sople, które chłopcy obłamują i ssą jak landrynki.

źródło: KWSJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958

Nieprzyjemnemu doznaniu „zatykania” uszu w samolocie można zaradzić poprzez żucie gumy, ssanie cukierków, popijanie wody lub soków podczas lotu.

źródło: KWSJP: AL: Cukierek w podróży zapewni ulgę, Metropol, 2001, nr 23

W aptekach dostępnych jest wiele preparatów zawierających cynk. Niedawno pojawiły się cytrynowe i porzeczkowe tabletki do ssania.

źródło: KWSJP: Cosmozdrowie, Cosmopolitan, 2001, nr 2

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

Składnia

Rz_osobowy

ssać

4. kogoś w żołądku

Definicja

odczuwać ucisk w okolicy żołądka

Pochodzenie

psł. *sъsati < *sъpsati 'ssać, wysysać'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Połączenia

kogoś ssie w brzuchu, w dołku, w żołądku, we wnętrznościach
kogoś ssie z głodu

Cytaty

	Przypominam sobie, że jestem piekielnie głodny. W żołądku ssie, mdły smak w ustach. źródło: KWSJP: Jacek Natanson: Ostatnie cztery minuty,1977
	Zatęsknił do Budapesztu, aż go ssało we wnętrznościach. źródło: KWSJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966
	Rano przyjmując Komunię Św. czuł się lekki, dlatego także, że na czczo i że ssało go w brzuchu. źródło: KWSJP: Czesław Miłosz: Dolina Issy, 1955
	Przykucnął do samej ziemi ze strachu i wtedy ssanie w dołku przestało mu dolegać. źródło: KWSJP: Bohdan Czeszko: Pokolenie, 1951

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
3 os.	ssie

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
3 os.			ssało

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
3 os.			będzie ssało będzie ssać

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
3 os.			ssałoby by ssało

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

Składnia

ssać

KOGO + w CZYM

5. o pompie

Definicja

wciągać coś na skutek różnicy ciśnienia

Pochodzenie

psł. *sъsati < *sъpsati 'ssać, wysysać'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn

Połączenia

odkurzacz, silnik ssie coś
ssanie i sprężanie
zawór ssący; pompa ssąca; urządzenia ssące

Cytaty

[…] źródło nie jest bez dna. Zacznie pompa piasek ssać i trzeba ją potem czyścić. A nim źródło znów nabije, musi minąć co najmniej doba.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007

Pierwsze polskie odkurzacze przypominały miotłę z płóciennym workiem. Szybko więc zostały wyparte z rynku przez silniej ssące urządzenia z elastycznym przewodem.

źródło: KWSJP: Bożena Novitska: Skończyła się era odkurzaczy, które z jednej strony zasysają zanieczyszczenia, a z drugiej je wyrzucają, prasa, 2001

Szacunkowo można przyjąć, że spadek ciśnienia o 30 hPa powoduje w przypadku silników wolno ssących spadek mocy o 11,5%.

źródło: KWSJP: Andrzej Dudczak: Koparki: teoria i projektowanie, 2000

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

Składnia

Rz_nieżywotny

ssać

6. pieniądze

Definicja

pot.

pobierać, przywłaszczać albo zużywać coś, zmniejszając zasób tego w innym miejscu

Pochodzenie

psł. *sъsati < *sъpsati 'ssać, wysysać'

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:

wysysać

Połączenia

ssać kasę, pieniądze; prąd, energię
ssać z banków, z budżetu

Cytaty

	Widzę szansę na państwo potrafiące mobilizować do rozwiązywania tysięcy codziennych problemów, na społeczną zdolność do samoorganizacji. A nie tylko administracyjne struktury ssące pieniądze ubożejącym podatnikom. źródło: NKJP: Polityka pod kontrolą, Dziennik Polski, 2003-06-20
	Kiedy w miarę tworzenia wspólnego rynku i konkurencji międzynarodowej okazało się, że państwowe kolosy ssą budżet , zaczęto się rozglądać za strukturami zarządu zwiększającymi efektywność. źródło: NKJP: Tomasz Gruszecki, Gazeta Wyborcza, 1993-07-31
	Nie od dziś też Stoiber domaga się zmniejszenia świadczeń bogatych landów na rzecz biedniejszych i już całkiem niedawno zaproponował osłabienie federacyjnej struktury Niemiec i prerogatyw Bundesratu. I nie chce słuchać uwag, że przez dziesięciolecia to Bawaria ssała pomoc z bogatszych regionów Niemiec. źródło: NKJP: Adam Krzemiński: Kanclerz Schröiber?, Polityka, 2002-09-14
	Jak syndyk jest cwany, to będzie tam siedział 10 lat [...] i ssał kasę dla siebie i swojaków. źródło: Internet: forum.parkiet.com
	Co do zasilacza, to wg. mnie 400 to minimum, jako że Pentium ssie prąd strasznie. źródło: Internet: zadajpytanie.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

odpowiednik aspektowy: wyssać

Składnia

ssać

CO + (SKĄD)

7. pliki

Definicja

inform. pot.

kopiować na własny komputer dane umieszczone w Internecie

Pochodzenie

Kalka ang. to leech (od leech 'pijawka')

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Komunikacja na odległość Internet

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny komputery/informatyka

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ściągać, zasysać

Cytaty

Myślę, ze stamtąd można spokojnie ssać pliki i je używać, najwyżej trzeba napisać emaila do autora muzyki z informacją, że chcesz użyć jego utworów do swojej gry i jako zapłatę może dostać tę grę za darmo.

źródło: Internet forum.warsztat.gd

[...] , jest to właściwie czat, ale pliki też można ściągać, jak ssałem film, transfer podchodził mi do 60 kB/s, a więc chyba dobrze.

źródło: Internet: e-poreba.pl

Jest seryjnie w 3Gs pogodynka. Jak jej włączysz opcję automatycznego odświeżania danych to co pół godziny pogodynka ssie dane z netu.

źródło: Internet: drawnogci.ehost.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

Składnia

ssać

(CO) + (SKĄD)

8. komuś

Definicja

wulg.

doprowadzać mężczyznę do orgazmu, stymulując ustami, językiem i wargami jego penis

Pochodzenie

ang. suck

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ktoś robi loda komuś

Połączenia

ssać komuś fiuta, jaja, kutasa

Cytaty

Dwie dziewczyny grają na gitarach, dzikie pogo. Sala wypełniona Nepalczykami. Śpiewają. Nepalska dziewczyno, czemu włóczysz się z tym białym gościem? Czy ssiesz mu jaja, czy daje ci pieniądze? Jesteś jego laleczką, jego brązową kochanicą?

źródło: KWJP: Paweł Skawiński: Gdy nie nadejdzie jutro, 2011

Dla mnie, to możesz mieszkać w jurcie, namiocie, albo w ziemiance z kolesiami w turbanach. Możesz im ssać fujarę i srać na swoje zachodnie
wartości. Ale nie zmuszaj innych do tego i nie głoś tej chorej ideologii.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ssę	ssiemy
2 os.	ssiesz	ssiecie
3 os.	ssie	ssą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałem +(e)m ssał	ssałam +(e)m ssała	ssałom +(e)m ssało	ssaliśmy +(e)śmy ssali	ssałyśmy +(e)śmy ssały
2 os.	ssałeś +(e)ś ssał	ssałaś +(e)ś ssała	ssałoś +(e)ś ssało	ssaliście +(e)ście ssali	ssałyście +(e)ście ssały
3 os.	ssał	ssała	ssało	ssali	ssały

bezosobnik: ssano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę ssał będę ssać	będę ssała będę ssać	będę ssało będę ssać	będziemy ssali będziemy ssać	będziemy ssały będziemy ssać
2 os.	będziesz ssał będziesz ssać	będziesz ssała będziesz ssać	będziesz ssało będziesz ssać	będziecie ssali będziecie ssać	będziecie ssały będziecie ssać
3 os.	będzie ssał będzie ssać	będzie ssała będzie ssać	będzie ssało będzie ssać	będą ssali będą ssać	będą ssały będą ssać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ssijmy
2 os.	ssij	ssijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ssałbym bym ssał	ssałabym bym ssała	ssałobym bym ssało	ssalibyśmy byśmy ssali	ssałybyśmy byśmy ssały
2 os.	ssałbyś byś ssał	ssałabyś byś ssała	ssałobyś byś ssało	ssalibyście byście ssali	ssałybyście byście ssały
3 os.	ssałby by ssał	ssałaby by ssała	ssałoby by ssało	ssaliby by ssali	ssałyby by ssały

bezosobnik: ssano by

bezokolicznik: ssać

imiesłów przysłówkowy współczesny: ssąc

gerundium: ssanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ssanie	ssania
D.	ssania	ssań
C.	ssaniu	ssaniom
B.	ssanie	ssania
N.	ssaniem	ssaniami
Ms.	ssaniu	ssaniach
W.	ssanie	ssania

imiesłów przymiotnikowy czynny: ssący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssący	ssący	ssący	ssące	ssąca
D.	ssącego	ssącego	ssącego	ssącego	ssącej
C.	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącemu	ssącej
B.	ssącego	ssącego	ssący	ssące	ssącą
N.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącą
Ms.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym	ssącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssący	ssący	ssące	ssące
D.	ssących	ssących	ssących	ssących
C.	ssącym	ssącym	ssącym	ssącym
B.	ssących	ssących	ssących	ssące
N.	ssącymi	ssącymi	ssącymi	ssącymi
Ms.	ssących	ssących	ssących	ssących

imiesłów przymiotnikowy bierny: ssany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	ssany	ssany	ssany	ssane	ssana
D.	ssanego	ssanego	ssanego	ssanego	ssanej
C.	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanemu	ssanej
B.	ssanego	ssanego	ssany	ssane	ssaną
N.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssaną
Ms.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym	ssanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	ssani	ssani	ssane	ssane
D.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych
C.	ssanym	ssanym	ssanym	ssanym
B.	ssanych	ssanych	ssanych	ssane
N.	ssanymi	ssanymi	ssanymi	ssanymi
Ms.	ssanych	ssanych	ssanych	ssanych

Składnia

ssać

KOMU + (CO)

9. komunikacja ssie

Definicja

pot.

być złym lub odczuwanym jako coś przykrego albo denerwującego

Noty o użyciu

Uznawane za niestosowne ze względu na skojarzenie z czynnością seksualną.

Pochodzenie

ang. suck

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

To tylko pokazuje, jak bardzo to miasto przestaje być zdatne do życia. Nie oszukujmy się – komunikacja ssie, tramwaje i autobusy przestają wyrabiać, przez co ludzie przerzucają się na auta [...]

źródło: Internet: facebook.com/PKKinfo/

Byłam w the samej sytuacji, przez problemy zdrowotne nie zdałam 2 lata i skończyłam liceum dla dorosłych, zdałam maturę i studiowałam na orientalistyce. Idź do jakiejś pracy jako sprzedawca na początek i po jakimś roku idź powoli w górę. Fakt, że sytuacja ssie, ale na spokojnie da się z tego wyjść.

źródło: Internet: reddit.com

Prychnęła pod nosem: „Nie chce miedzy wami wybierać. Wybory ssą i bardzo dobrze to wiesz”.

źródło: Internet: Bad Boy (wattppad.com/user/xxcanwedancexx)

Odmiana

część mowy: czasownik

Inne uwagi

Używane tylko w 3 os. cz.ter: ssie; ssą

Przysłowia

Pokorne cielę dwie matki ssie

Data ostatniej modyfikacji: 22.02.2025