UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rzucić się

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

Zob. rzucić

1. na wroga

Definicja

zaatakować nagle, aby wyrządzić fizyczną szkodę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:  napaść I
hiperonimy:  zaatakować

Połączenia

  • mężczyzna, pies, tłum rzucił się; dziewczyna rzuciła się; zwierzę rzuciło się; ludzie rzucili się
  • rzucić się na człowieka
  • rzucić się z bagnetem, z łapami, z pięściami, z zębami; z wściekłością
  • rzucić się gwałtownie, nagle, rozpaczliwie, wściekle

Cytaty

Gdy tylko pani Dorota siadła przy stoliku, nagle jeden z klientów rzucił się na nią, zaczął szarpać za włosy i wyzywać. Chciał uderzyć.

źródło: KWSJP: aza: Poszukiwania z dreszczykiem, Tygodnik Podhalański, 1997, nr 32

Zwierzęta rzucą się na człowieka, powalą go na ziemię, chwycą zębami za szyję, tak że nie poruszy się choćby o włos.

źródło: KWSJP: Tomasz Kołodziejczak: Krew i kamień, 2003

Niebezpieczeństwo powstałoby, gdyby z miejsca rzuciła się na nich z paznokciami - ale ona miała poczucie winy.

źródło: KWSJP: Jacek Dukaj: W kraju niewiernych, 2000

Pies rzucił się na Mieszkowskiego i chwycił go za rękę, a ponieważ buldogi mają szczękościsk, trzeba było użyć sposobu, żeby rozwarł szczęki.

źródło: KWSJP: Danuta Koral: Wydziedziczeni, 1997

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucać się

Składnia

Rzżywotny + rzucić się +
na KOGO + (z CZYM)

2. do drzwi

Definicja

zacząć przemieszczać się szybko w jakimś kierunku

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pobiec, popędzić

Połączenia

  • mężczyzna, tłum rzucił się; dziewczyna rzuciła się; ludzie rzucili się
  • rzucić się do drzwi, do wyjścia
  • rzucić się na pomoc, na ratunek
  • rzucić się w jakąś stronę
  • rzucić się biegiem, pędem; gwałtownie, nagle, rozpaczliwie; naprzód

Cytaty

Nie zważając na przeszkodę, rzuciła się do drzwi.

źródło: KWSJP: Albin Bobruk: Zagony Rososzy, 1984

W tym samym momencie trzasnęły drzwi wejściowe i przyjaciele rzucili się do kuchni.

źródło: KWSJP: Jerzy Sosnowski: Prąd zatokowy, 2003

Zenobia, doktor, chłopcy, Kasia i Hilda porwali się ze swoich miejsc i rzucili się w stronę mauzoleum.

źródło: KWSJP: Zbigniew Nienacki: Księga strachów, 1967

Ciotka Chawa rzuciła się ku nim z wołaniem: - Żyjecie?

źródło: KWSJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971

I rzuciła się biegiem ulicą Wielką, gdzie była słynna cukiernia „Wschodnia”.

źródło: KWSJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 1974

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucać się

Składnia

Rzosobowy + rzucić się +
DOKĄD

3. na ziemię

Definicja

skoczyć lub upaść tak, aby się znaleźć w określonym miejscu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skoczyć
hiperonimy:  położyć się

Połączenia

  • rzucić się na łóżko, na podłogę, na ziemię
  • rzucić się pod ciężarówkę, pod koła, pod pociąg, pod pojazd, pod samochód
  • rzucić się komuś w ramiona
  • rzucić się z balkonu, z klifu, z mostu, z ostatniego piętra, ze skarpy
  • rzucić się całym ciałem, gwałtownie, nagle

Cytaty

Wszystko ponad moje siły. Ponad siły. W końcu albo zwariuję, albo rzucę się pod pociąg w metrze.

źródło: NKJP: Jarosław Abramow-Newerly: Młyn w piekarni, 2002

Najmłodszy, z którym do tej pory nie było żadnych problemów, rzucił się na podłogę, zanosząc się od płaczu.

źródło: NKJP: Alina Dziewięcka, Zbigniew Barciński: Kiedy dzieci zachowują się... nie tak, jakbyśmy tego chcieli, 2009

Basine nie miała sił, żeby się rozpakować. Podeszła tylko do okna i spojrzała na rozciągający się w dole Central Park, po czym w ubraniu rzuciła się na łóżko i zasnęła kamiennym snem.

źródło: Tomasz Mirkowicz: Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu, 1999

Pułkownik Ring rzucił się na ziemię i chwycił pistolet.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

[...] oto Niwiński odwrócił się twarzą do przybysza, chwilę obaj stali naprzeciw siebie i nagle rzucili się sobie w ramiona. Ściskali się serdecznie.

źródło: KWSJP: Jerzy Janicki: Polskie drogi, 1977

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucać się

Składnia

Rzosobowy + rzucić się +
na CO
Rzosobowy + rzucić się +
(DOKĄD) + (SKĄD)

4. do pracy

Definicja

zacząć wykonywać jakąś czynność z wielkim zaangażowaniem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • rzucić się do działania, do pomocy, do pracy, do roboty, do ucieczki, do zadań
  • rzucić się na jedzenie
  • rzucić się w wir interesów (obowiązków...)
  • rzucić się gwałtownie, ofiarnie, wściekle, zachłannie

Cytaty

To był wielki, wielki pomysł! I już bez słowa rzucili się do pracy. Czternaście najdłuższych gałęzi (po siedem w każdej wiązce) ściągnęli dość luźno paskami.

źródło: KWSJP: Jerzy Broszkiewicz: Wielka, większa i największa, 1960

Nie po raz pierwszy się okazało, że wystarczy człowiekowi, choćby nie wiadomo jak zawiedzionemu, przedstawić szczytny cel życiowy, a ten zaraz odepchnie rozpacz i rzuci się do działania.

źródło: KWSJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997

Na wieść o zmianie sytuacji jedni rzucili się do ucieczki, drudzy chowali po piwnicach, trzeci modlili rozpaczliwie, liczni popełniali samobójstwa, ale nie było widać nikogo, kto by wyrażał radość.

źródło: KWSJP: Marek Ławrynowicz: Diabeł na dzwonnicy, 1996

Zgrzani młodzi ludzie podziękowali za wino i rzucili się chciwie na zimne piwo.

źródło: KWSJP: Julian Krzyżanowski: O pięknych tradycjach rzeszowskich, Literatura Ludowa, 1957, nr 3

Z impetem rzucił się w wir interesów [...].

źródło: KWSJP: Piotr Gabryel, Marek Zieleniewski: Piąta władza czyli Kto naprawdę rządzi Polską?, 1998

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucić się

Składnia

Rzżywotny + rzucić się +
do CZEGO|na CO

5. w drgawkach

Definicja

mimowolnie poruszyć się gwałtownie i intensywnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Połączenia

  • koń rzucił się; ryba rzuciła się
  • rzucić się gwałtownie

Cytaty

Po jakimś czasie wierzchowiec, na którym jechał, gwałtownie rzucił się na bok, parskając z przestrachu. Smuga omal nie wyleciał z siodła.

źródło: KWSJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1963

Sporus rzucił się na stołku.

źródło: KWSJP: Teodor Jeske-Choiński: Gasnące słońce, 1958

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucać się

Składnia

Rzżywotny + rzucić się +
(na CZYM)

6. z pretensjami

Definicja

pot. 
gwałtownie wyrazić swój sprzeciw lub zdenerwowanie czymś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Połączenia

  • rzucić się z gębą, z mordą, z pretensjami, z pyskiem

Cytaty

Recenzenci warszawscy rzucili się z obelgami na polską prapremierę w Powszechnym.

źródło: NKJP: Jacek Sieradzki: Subiektywny spis aktorów teatralnych, Polityka, 2003-08-23

Podczas spotkania [...] kibic rzucił się z pretensjami do arbitra bocznego.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucać się

Składnia

Rzosobowy + rzucić się +
z CZYM

7. na serce

Definicja

spowodować chorobę określonego narządu lub części ciała

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Połączenia

  • rzucić się na płuca, na serce, na wątrobę

Cytaty

Po anginie dostała gorączki reumatycznej, która rzuciła się na serce - mówi pani Lipińska.

źródło: NKJP: Beata Półtorak: Kręgosłup w małym palcu, Wieczór Wybrzeża, 2001-06-19

Chodził z gorączką do pracy, w ogóle ją zlekceważył, nie leczył i rzuciło się na serce.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzucę się
rzucimy się
2 os. rzucisz się
rzucicie się
3 os. rzuci się
rzucą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłem się
+(e)m się rzucił
rzuciłam się
+(e)m się rzuciła
rzuciłom się
+(e)m się rzuciło
rzuciliśmy się
+(e)śmy się rzucili
rzuciłyśmy się
+(e)śmy się rzuciły
2 os. rzuciłeś się
+(e)ś się rzucił
rzuciłaś się
+(e)ś się rzuciła
rzuciłoś się
+(e)ś się rzuciło
rzuciliście się
+(e)ście się rzucili
rzuciłyście się
+(e)ście się rzuciły
3 os. rzucił się
rzuciła się
rzuciło się
rzucili się
rzuciły się

bezosobnik: rzucono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rzućmy się
2 os. rzuć się
rzućcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rzuciłbym się
bym się rzucił
rzuciłabym się
bym się rzuciła
rzuciłobym się
bym się rzuciło
rzucilibyśmy się
byśmy się rzucili
rzuciłybyśmy się
byśmy się rzuciły
2 os. rzuciłbyś się
byś się rzucił
rzuciłabyś się
byś się rzuciła
rzuciłobyś się
byś się rzuciło
rzucilibyście się
byście się rzucili
rzuciłybyście się
byście się rzuciły
3 os. rzuciłby się
by się rzucił
rzuciłaby się
by się rzuciła
rzuciłoby się
by się rzuciło
rzuciliby się
by się rzucili
rzuciłyby się
by się rzuciły

bezosobnik: rzucono by się

bezokolicznik: rzucić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rzuciwszy się

gerundium: rzucenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rzucenie się
rzucenia się
D. rzucenia się
rzuceń się
C. rzuceniu się
rzuceniom się
B. rzucenie się
rzucenia się
N. rzuceniem się
rzuceniami się
Ms. rzuceniu się
rzuceniach się
W. rzucenie się
rzucenia się

odpowiednik aspektowy: rzucać się

Składnia

Rznieżywotny + rzucić się +
na CO

Frazeologizmy

ktoś padł w ramiona
ktoś rzucił się w ramiona
ktoś rzucił się w objęcia
ktoś porwał się z motyką na słońce
ktoś rzucił się z motyką na słońce
ktoś skoczył do oczu komuś
ktoś rzucił się do gardła komuś
ktoś rzucił się na szyję komuś
ktoś porwał się z motyką na słońce
ktoś rzucił się z motyką na słońce
ktoś rzucił się z pazurami na kogoś
Data ostatniej modyfikacji: 12.02.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json