Chronologizacja
Pochodzenie
niem. Franze, Franzose
Od: Francja - kiłę nazywano "chorobą francuską" dlatego, że pierwsza jej epidemia w Europie wybuchła pod koniec XV w. we Francji po wyprawie żołnierzy francuskich do Włoch (Rzym i Neapol, 1494-1495), gdzie z kolei przywieźli ją prawdopodobnie z Karaibów uczestnicy pierwszej wyprawy Krzysztofa Kolumba.
1. kiła
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność
Połączenia
- zarażony francą
Cytaty
|
Profesor Akademii Krakowskiej Maciej z Miechowa, zwany Miechowitą, ogłosił rozprawę o pojawieniu się kiły w Krakowie [...]. Dostrzegał w tej strasznej chorobie następstwo pijaństwa i rozpusty. Wspomniał też, że leczył przypadki francy [...]. źródło: NKJP: Wrzód Gallów, Dziennik Polski, 2001-12-01 |
|
|
[...] połowa populacji cierpiała na francę, która, jak wiadomo, jest sprawiedliwą karą za grzech i przekleństwem – dla zadośćuczynienia za ten brudny i bezwstydny akt lubieżności [...]. źródło: NKJP: Michał Komar: Bestiariusz codzienny, 2003 |
|
|
[...] łaźnie były znakomitym miejscem do ekscesów seksualnych, a co za tym idzie, zarażania się francą. źródło: NKJP: Michał Rożek: Dworska niemoc, Dziennik Polski, 2005-11-05 |
|
|
Franca rozprzestrzenia się poprzez ślinę i kontakty seksualne. W odróżnieniu od AIDS nie jest śmiertelna, odbiera jedynie urodę [...]. źródło: Internet: tygodnik.onet.pl |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | franca |
france |
|
| D. | francy |
franc |
|
| C. | francy |
francom |
|
| B. | francę |
france |
|
| N. | francą |
francami |
|
| Ms. | francy |
francach |
|
| W. | franco |
france |
Inne uwagi
Zwykle lp
2. uciążliwa choroba
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób
Cytaty
|
Jeśli biegunka jest łagodna, leczy się ją wyłącznie dietą [...]. Niestety w przypadku Martusi to nie zdało rezultatu (choć przyniosło chwilową poprawę), bo tą francą okazała się salmonella. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Diabli wiedzą, jaką francę można podłapać. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
|
|
Do soli dolano trzy olejki eteryczne: grejpfrutowy (oczyszcza, poprawia krążenie, łagodzi stany zapalne), z mięty pieprzowej (orzeźwia, pobudza, łagodzi podrażnienia) i eukaliptusowy (działa przeciwbólowo i przeciwzapalnie [...], jest polecany przy katarze i innych [...] francach). źródło: Internet: smaruje.blogspot.com |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | franca |
france |
|
| D. | francy |
franc |
|
| C. | francy |
francom |
|
| B. | francę |
france |
|
| N. | francą |
francami |
|
| Ms. | francy |
francach |
|
| W. | franco |
france |
3. pryszcz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
Cytaty
|
Jakaś franca wyskoczyła mi na policzku - zmartwił się do lusterka. źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolumbowie - rocznik 20, 1957 |
|
|
Ja bym też chciał być taki ładny i dobry, ale cóż... morda u mnie [...] we francach. źródło: Internet: pl-pl.facebook.com |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | franca |
france |
|
| D. | francy |
franc |
|
| C. | francy |
francom |
|
| B. | francę |
france |
|
| N. | francą |
francami |
|
| Ms. | francy |
francach |
|
| W. | franco |
france |
4. osoba
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie
Cytaty
|
Nie tylko doprowadził sprawę do końca, ale mógł jeszcze utrzeć nosa zarozumiałej i apodyktycznej francy, jak po cichu nazywał Pająkowską. źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz: Nie zabijać pająków, 2007 |
|
|
Jakby ktoś taki mieszkał w sąsiedztwie, to byłbym pewien, że mam sąsiadkę wariatkę i francę, i bałbym się jej potwornie, i unikał jak ognia, i ani trochę nie zdziwił, jakby się któregoś dnia okazało, że ta dziwna pani jest wielką pisarką. źródło: NKJP: Jerzy Pilch: Oblicze noblistki, Polityka, 2004-10-16 |
|
|
- Zabiję francę! - pomyślałem, gdy jej koścista dłoń spoczęła na ostatniej książce. źródło: NKJP: Interia |
|
|
Co za franca z niego! Nawet nie odpisał na list! źródło: Internet: forum.gazeta.pl |
|
|
Głupie france, nawet nie umiecie myśleć! źródło: Internet: nie-ja.fotolog.pl |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | franca |
france |
|
| D. | francy |
franc |
|
| C. | francy |
francom |
|
| B. | francę |
france |
|
| N. | francą |
francami |
|
| Ms. | francy |
francach |
|
| W. | franco |
france |