UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wtrącić się

Chronologizacja

1564, Mącz

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wtrącę się
wtrącimy się
2 os. wtrącisz się
wtrącicie się
3 os. wtrąci się
wtrącą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wtrąciłem się
+(e)m się wtrącił
wtrąciłam się
+(e)m się wtrąciła
wtrąciłom się
+(e)m się wtrąciło
wtrąciliśmy się
+(e)śmy się wtrącili
wtrąciłyśmy się
+(e)śmy się wtrąciły
2 os. wtrąciłeś się
+(e)ś się wtrącił
wtrąciłaś się
+(e)ś się wtrąciła
wtrąciłoś się
+(e)ś się wtrąciło
wtrąciliście się
+(e)ście się wtrącili
wtrąciłyście się
+(e)ście się wtrąciły
3 os. wtrącił się
wtrąciła się
wtrąciło się
wtrącili się
wtrąciły się

bezosobnik: wtrącono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wtrąćmy się
2 os. wtrąć się
wtrąćcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wtrąciłbym się
bym się wtrącił
wtrąciłabym się
bym się wtrąciła
wtrąciłobym się
bym się wtrąciło
wtrącilibyśmy się
byśmy się wtrącili
wtrąciłybyśmy się
byśmy się wtrąciły
2 os. wtrąciłbyś się
byś się wtrącił
wtrąciłabyś się
byś się wtrąciła
wtrąciłobyś się
byś się wtrąciło
wtrącilibyście się
byście się wtrącili
wtrąciłybyście się
byście się wtrąciły
3 os. wtrąciłby się
by się wtrącił
wtrąciłaby się
by się wtrąciła
wtrąciłoby się
by się wtrąciło
wtrąciliby się
by się wtrącili
wtrąciłyby się
by się wtrąciły

bezosobnik: wtrącono by się

bezokolicznik: wtrącić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wtrąciwszy się

gerundium: wtrącenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wtrącenie się
wtrącenia się
D. wtrącenia się
wtrąceń się
C. wtrąceniu się
wtrąceniom się
B. wtrącenie się
wtrącenia się
N. wtrąceniem się
wtrąceniami się
Ms. wtrąceniu się
wtrąceniach się
W. wtrącenie się
wtrącenia się

odpowiednik aspektowy: wtrącać się

Pochodzenie

Zob. trącić

1. do rozmowy

Definicja

zabrać głos bez zaproszenia, przyłączając się do rozmowy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wkrochmalić się, wmieszać się

Połączenia

  • wtrącić się do dyskusji, do kłótni, do rozmowy, do sprzeczki
  • wtrącić się nagle, niespodziewanie

Cytaty

Ruth oczywiście nie mogła nie wtrącić się do rozmowy.

źródło: NKJP: Max Cegielski: Masala, 2002

Wtedy wtrąciła się masażystka [...], ona także miała swoje do powiedzenia na nieszczęście.

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Obłęd, 1983

- Nie sprzeczajcie się, jest wigilia - wtrąciła się matka.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Złodziejka pamięci, 1998

Składnia

bez ograniczeń + wtrącić się +
do CZEGO
bez ograniczeń + wtrącić się +
MOWA WPROST

2. w czyjeś sprawy

Definicja

wpłynąć na przebieg czegoś wbrew woli zainteresowanych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wkrochmalić się
hiperonimy:  włączyć się

Połączenia

  • wtrącić się w czyjeś sprawy, w czyjeś życie

Cytaty

Odtąd nikt już nie mógł wtrącić się do ich pracy, aż dopiero na znak o jej ukończeniu.

źródło: NKJP: Stanisław Lem: Bajki robotów, 1964

W środku tygodnia do polskich wydarzeń wtrąciła się Moskwa.

źródło: NKJP: Janusz Rolicki: Edward Gierek: życie i narodziny legendy, 2002

Fidel Castro, prezydent Kuby Castro rozgniewał się na dobre. Jego nowy wróg - dotychczas tylko Ameryka była winna wszystkim nieszczęściom - Europa, a na jej czele m.in. Jose Maria Aznar, śmiała wtrącić się do polityki kubańskiej.

źródło: NKJP: Głosy i glosy, Polityka, 2003-06-28

Składnia

bez ograniczeń + wtrącić się +
do CZEGO | w CO
Data ostatniej modyfikacji: 24.02.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json