Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. łamać
1. lód
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ stan skupienia, trwałość materii
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zarywać się | |
| hiperonimy: | niszczyć się |
Połączenia
- lód, ławka, podłoga załamuje się
- załamywać się pod ciężarem kogoś/czegoś, pod kołami, pod nogami
Cytaty
|
Gdy się szło poboczami drogi, zlodowaciała powłoka załamywała się z cichym chrzęstem. źródło: KWSJP: Eugeniusz Paukszta: Po burzy jest pogoda, 1966 |
|
|
Co już kawałek ścianki ustawiliśmy, załamywał się, i wszystko szło na marne. źródło: KWSJP: Kazimierz Dębnicki: Życie jak życie, 1986 |
|
|
Lód na grzęzawiskach załamywał się pod naszym ciężkim sprzętem. źródło: KWSJP: Marian Turwid: Dwie strony drogi, 1983 |
|
|
Pierre miał wrażenie, że ławka załamuje się pod nim. źródło: KWSJP: Stanisław Głąbiński: Rok Płonącego Konia, 1976 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
załamuję się |
załamujemy się |
|||
| 2 os. |
załamujesz się |
załamujecie się |
|||
| 3 os. |
załamuje się |
załamują się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałem się +(e)m się załamywał |
załamywałam się +(e)m się załamywała |
załamywałom się +(e)m się załamywało |
załamywaliśmy się +(e)śmy się załamywali |
załamywałyśmy się +(e)śmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałeś się +(e)ś się załamywał |
załamywałaś się +(e)ś się załamywała |
załamywałoś się +(e)ś się załamywało |
załamywaliście się +(e)ście się załamywali |
załamywałyście się +(e)ście się załamywały |
| 3 os. |
załamywał się |
załamywała się |
załamywało się |
załamywali się |
załamywały się |
bezosobnik: załamywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się załamywał będę się załamywać |
będę się załamywała będę się załamywać |
będę się załamywało będę się załamywać |
będziemy się załamywali będziemy się załamywać |
będziemy się załamywały będziemy się załamywać |
| 2 os. |
będziesz się załamywał będziesz się załamywać |
będziesz się załamywała będziesz się załamywać |
będziesz się załamywało będziesz się załamywać |
będziecie się załamywali będziecie się załamywać |
będziecie się załamywały będziecie się załamywać |
| 3 os. |
będzie się załamywał będzie się załamywać |
będzie się załamywała będzie się załamywać |
będzie się załamywało będzie się załamywać |
będą się załamywali będą się załamywać |
będą się załamywały będą się załamywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
załamujmy się |
|
| 2 os. |
załamuj się |
załamujcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałbym się bym się załamywał |
załamywałabym się bym się załamywała |
załamywałobym się bym się załamywało |
załamywalibyśmy się byśmy się załamywali |
załamywałybyśmy się byśmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałbyś się byś się załamywał |
załamywałabyś się byś się załamywała |
załamywałobyś się byś się załamywało |
załamywalibyście się byście się załamywali |
załamywałybyście się byście się załamywały |
| 3 os. |
załamywałby się by się załamywał |
załamywałaby się by się załamywała |
załamywałoby się by się załamywało |
załamywaliby się by się załamywali |
załamywałyby się by się załamywały |
bezosobnik: załamywano by się
bezokolicznik: załamywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
załamując się
gerundium: załamywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | załamywanie się |
załamywania się |
| D. | załamywania się |
załamywań się |
| C. | załamywaniu się |
załamywaniom się |
| B. | załamywanie się |
załamywania się |
| N. | załamywaniem się |
załamywaniami się |
| Ms. | załamywaniu się |
załamywaniach się |
| W. | załamywanie się |
załamywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: załamujący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamująca się |
| D. | załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującej się |
| C. | załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującej się |
| B. | załamującego się |
załamującego się |
załamujący się |
załamujące się |
załamującą się |
| N. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującą się |
| Ms. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamujące się |
| D. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
| C. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
| B. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujące się |
| N. | załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
| Ms. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
odpowiednik aspektowy: załamać się
Składnia
| Rznieżywotny | + | załamywać się | + |
(pod KIM/CZYM)
|
2. kołnierzyk
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ kształty i figury
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zaginać się |
Połączenia
- kołnierzyk, mankiet, róg; droga, korytarz załamuje się; nogawki załamują się
- załamywać się pod kątem prostym
Cytaty
|
Mężczyzna [...] wierzchem dłoni, przegubem, na którym załamuje się mankiet rękawicy, ociera spocone czoło. źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Wióry, 1980 |
|
|
Kanciaste lub proste linie fałdów szat załamują się niekiedy na kształt wzorów geometrycznych. źródło: KWSJP: Janina Kłosińska: Sztuka bizantyńska, 1975 |
|
|
Portal budynku załamuje się w półkole jak pałacowa brama, znać od razu pretensjonalny gust pruskiego mieszczucha. źródło: KWSJP: Stefan Henel: Spotkania nad brzegami, 1952 |
|
|
Architekt Oskar Hansen eksperymentował z formą [...]. Zaprojektował więc 1,5-kilometrowy budynek załamujący się pod kątem prostym z gigantycznym podwórzem zieleńcem w środku. źródło: KWSJP: Cezary Polak: Tu byłem, Ozon, 2005 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
załamuję się |
załamujemy się |
|||
| 2 os. |
załamujesz się |
załamujecie się |
|||
| 3 os. |
załamuje się |
załamują się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałem się +(e)m się załamywał |
załamywałam się +(e)m się załamywała |
załamywałom się +(e)m się załamywało |
załamywaliśmy się +(e)śmy się załamywali |
załamywałyśmy się +(e)śmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałeś się +(e)ś się załamywał |
załamywałaś się +(e)ś się załamywała |
załamywałoś się +(e)ś się załamywało |
załamywaliście się +(e)ście się załamywali |
załamywałyście się +(e)ście się załamywały |
| 3 os. |
załamywał się |
załamywała się |
załamywało się |
załamywali się |
załamywały się |
bezosobnik: załamywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się załamywał będę się załamywać |
będę się załamywała będę się załamywać |
będę się załamywało będę się załamywać |
będziemy się załamywali będziemy się załamywać |
będziemy się załamywały będziemy się załamywać |
| 2 os. |
będziesz się załamywał będziesz się załamywać |
będziesz się załamywała będziesz się załamywać |
będziesz się załamywało będziesz się załamywać |
będziecie się załamywali będziecie się załamywać |
będziecie się załamywały będziecie się załamywać |
| 3 os. |
będzie się załamywał będzie się załamywać |
będzie się załamywała będzie się załamywać |
będzie się załamywało będzie się załamywać |
będą się załamywali będą się załamywać |
będą się załamywały będą się załamywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
załamujmy się |
|
| 2 os. |
załamuj się |
załamujcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałbym się bym się załamywał |
załamywałabym się bym się załamywała |
załamywałobym się bym się załamywało |
załamywalibyśmy się byśmy się załamywali |
załamywałybyśmy się byśmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałbyś się byś się załamywał |
załamywałabyś się byś się załamywała |
załamywałobyś się byś się załamywało |
załamywalibyście się byście się załamywali |
załamywałybyście się byście się załamywały |
| 3 os. |
załamywałby się by się załamywał |
załamywałaby się by się załamywała |
załamywałoby się by się załamywało |
załamywaliby się by się załamywali |
załamywałyby się by się załamywały |
bezosobnik: załamywano by się
bezokolicznik: załamywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
załamując się
gerundium: załamywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | załamywanie się |
załamywania się |
| D. | załamywania się |
załamywań się |
| C. | załamywaniu się |
załamywaniom się |
| B. | załamywanie się |
załamywania się |
| N. | załamywaniem się |
załamywaniami się |
| Ms. | załamywaniu się |
załamywaniach się |
| W. | załamywanie się |
załamywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: załamujący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamująca się |
| D. | załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującej się |
| C. | załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującej się |
| B. | załamującego się |
załamującego się |
załamujący się |
załamujące się |
załamującą się |
| N. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującą się |
| Ms. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamujące się |
| D. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
| C. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
| B. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujące się |
| N. | załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
| Ms. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
odpowiednik aspektowy: załamać się
Składnia
| Rznieżywotny | + | załamywać się | + |
|
3. światło
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ kolory i światło
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | łamać się |
Połączenia
- światło załamuje się; promienie załamują się
- załamywać się i rozpraszać się
Cytaty
|
Ona zaś stała przy drzwiach ciepła, łagodna w świetle, które załamywało się miękko. źródło: KWSJP: Włodzimierz Odojewski: Zasypie wszystko, zawieje..., 1967 |
|
|
Wschodzące słońce załamywało się w kroplach wody połyskujących na liściach wierzb, wiklinach i trawach. źródło: KWSJP: Franciszek Fenikowski: Długie morze, 1963 |
|
|
W strugach wody tryskających z fontanny załamywało się światło słoneczne, tworząc czarodziejskie tęcze. źródło: KWSJP: Joanna Olczak-Ronikierowa: W ogrodzie pamięci, 2002 |
|
|
Chciał już coś ciepłego powiedzieć koledze, gdy nagle zwróciły jego uwagę odbłyski załamujące się na masce jakiegoś samochodu. źródło: KWSJP: Eugeniusz Paukszta: Ich trzech i dziewczyna, 1978 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
załamuję się |
załamujemy się |
|||
| 2 os. |
załamujesz się |
załamujecie się |
|||
| 3 os. |
załamuje się |
załamują się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałem się +(e)m się załamywał |
załamywałam się +(e)m się załamywała |
załamywałom się +(e)m się załamywało |
załamywaliśmy się +(e)śmy się załamywali |
załamywałyśmy się +(e)śmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałeś się +(e)ś się załamywał |
załamywałaś się +(e)ś się załamywała |
załamywałoś się +(e)ś się załamywało |
załamywaliście się +(e)ście się załamywali |
załamywałyście się +(e)ście się załamywały |
| 3 os. |
załamywał się |
załamywała się |
załamywało się |
załamywali się |
załamywały się |
bezosobnik: załamywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się załamywał będę się załamywać |
będę się załamywała będę się załamywać |
będę się załamywało będę się załamywać |
będziemy się załamywali będziemy się załamywać |
będziemy się załamywały będziemy się załamywać |
| 2 os. |
będziesz się załamywał będziesz się załamywać |
będziesz się załamywała będziesz się załamywać |
będziesz się załamywało będziesz się załamywać |
będziecie się załamywali będziecie się załamywać |
będziecie się załamywały będziecie się załamywać |
| 3 os. |
będzie się załamywał będzie się załamywać |
będzie się załamywała będzie się załamywać |
będzie się załamywało będzie się załamywać |
będą się załamywali będą się załamywać |
będą się załamywały będą się załamywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
załamujmy się |
|
| 2 os. |
załamuj się |
załamujcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałbym się bym się załamywał |
załamywałabym się bym się załamywała |
załamywałobym się bym się załamywało |
załamywalibyśmy się byśmy się załamywali |
załamywałybyśmy się byśmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałbyś się byś się załamywał |
załamywałabyś się byś się załamywała |
załamywałobyś się byś się załamywało |
załamywalibyście się byście się załamywali |
załamywałybyście się byście się załamywały |
| 3 os. |
załamywałby się by się załamywał |
załamywałaby się by się załamywała |
załamywałoby się by się załamywało |
załamywaliby się by się załamywali |
załamywałyby się by się załamywały |
bezosobnik: załamywano by się
bezokolicznik: załamywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
załamując się
gerundium: załamywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | załamywanie się |
załamywania się |
| D. | załamywania się |
załamywań się |
| C. | załamywaniu się |
załamywaniom się |
| B. | załamywanie się |
załamywania się |
| N. | załamywaniem się |
załamywaniami się |
| Ms. | załamywaniu się |
załamywaniach się |
| W. | załamywanie się |
załamywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: załamujący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamująca się |
| D. | załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującej się |
| C. | załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującej się |
| B. | załamującego się |
załamującego się |
załamujący się |
załamujące się |
załamującą się |
| N. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującą się |
| Ms. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamujące się |
| D. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
| C. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
| B. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujące się |
| N. | załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
| Ms. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
odpowiednik aspektowy: załamać się
Składnia
| Rznieżywotny | + | załamywać się | + |
(w CZYM | na CZYM)
|
4. rynek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ jakość i intensywność
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | łamać się |
Połączenia
- atak, kariera, plan, system załamuje się
- zacząć załamywać się
Cytaty
|
Ostatnie stanowiska niemieckie załamują się. Hamburg, drugie co do wielkości miasto w Niemczech, poddało się. źródło: KWSJP: Hamburg wzięty bez walki, Życie Warszawy, 1945 |
|
|
Atak polski załamuje się, chłopcy przywierają do ziemi. źródło: KWSJP: Eugeniusz Paukszta: Po burzy jest pogoda, 1966 |
|
|
Utknąłem w miejscu, mój chytry plan załamuje się. źródło: KWSJP: Wiesław Jażdżyński: Świętokrzyski polonez, 1983 |
|
|
Właściwie niczym nie został mimo lat czterdziestu kilku. [...] Zawsze załamywała się kariera na jakimś głupstwie. źródło: KWSJP: Lesław Furmaga: Lot Pingwina, 1983 |
|
|
Jednostka zwykle przeżywa trudności wtedy, gdy załamuje się lub zmienia system wartości w grupie, do której należy. źródło: KWSJP: Kazimierz Żygulski: Wartości i wzory kultury. Rozważania socjologa, 1975 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
załamuję się |
załamujemy się |
|||
| 2 os. |
załamujesz się |
załamujecie się |
|||
| 3 os. |
załamuje się |
załamują się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałem się +(e)m się załamywał |
załamywałam się +(e)m się załamywała |
załamywałom się +(e)m się załamywało |
załamywaliśmy się +(e)śmy się załamywali |
załamywałyśmy się +(e)śmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałeś się +(e)ś się załamywał |
załamywałaś się +(e)ś się załamywała |
załamywałoś się +(e)ś się załamywało |
załamywaliście się +(e)ście się załamywali |
załamywałyście się +(e)ście się załamywały |
| 3 os. |
załamywał się |
załamywała się |
załamywało się |
załamywali się |
załamywały się |
bezosobnik: załamywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się załamywał będę się załamywać |
będę się załamywała będę się załamywać |
będę się załamywało będę się załamywać |
będziemy się załamywali będziemy się załamywać |
będziemy się załamywały będziemy się załamywać |
| 2 os. |
będziesz się załamywał będziesz się załamywać |
będziesz się załamywała będziesz się załamywać |
będziesz się załamywało będziesz się załamywać |
będziecie się załamywali będziecie się załamywać |
będziecie się załamywały będziecie się załamywać |
| 3 os. |
będzie się załamywał będzie się załamywać |
będzie się załamywała będzie się załamywać |
będzie się załamywało będzie się załamywać |
będą się załamywali będą się załamywać |
będą się załamywały będą się załamywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
załamujmy się |
|
| 2 os. |
załamuj się |
załamujcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałbym się bym się załamywał |
załamywałabym się bym się załamywała |
załamywałobym się bym się załamywało |
załamywalibyśmy się byśmy się załamywali |
załamywałybyśmy się byśmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałbyś się byś się załamywał |
załamywałabyś się byś się załamywała |
załamywałobyś się byś się załamywało |
załamywalibyście się byście się załamywali |
załamywałybyście się byście się załamywały |
| 3 os. |
załamywałby się by się załamywał |
załamywałaby się by się załamywała |
załamywałoby się by się załamywało |
załamywaliby się by się załamywali |
załamywałyby się by się załamywały |
bezosobnik: załamywano by się
bezokolicznik: załamywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
załamując się
gerundium: załamywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | załamywanie się |
załamywania się |
| D. | załamywania się |
załamywań się |
| C. | załamywaniu się |
załamywaniom się |
| B. | załamywanie się |
załamywania się |
| N. | załamywaniem się |
załamywaniami się |
| Ms. | załamywaniu się |
załamywaniach się |
| W. | załamywanie się |
załamywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: załamujący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamująca się |
| D. | załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującej się |
| C. | załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującej się |
| B. | załamującego się |
załamującego się |
załamujący się |
załamujące się |
załamującą się |
| N. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującą się |
| Ms. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamujące się |
| D. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
| C. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
| B. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujące się |
| N. | załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
| Ms. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
odpowiednik aspektowy: załamać się
5. człowiek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Stany psychiczne człowieka ➔ emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | rujnować się |
Połączenia
- załamywać się niepowodzeniami
- załamywać się psychicznie; łatwo, szybko
- załamywać się i płakać, załamywać się i poddawać się, załamywać się i rezygnować z czegoś, załamywać się i wątpić w coś, załamywać się i wybuchać
Cytaty
|
Oczywiście istniało niebezpieczeństwo, że sam skazany wskaże swoich opiekunów, ludzie są różni i część załamuje się w obliczu śmierci. źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999 |
|
|
- Nie jesteś już sama - powiedziałem ujmując jej dłoń. - Nie załamuj się. Wierz mi, warto żyć. źródło: KWSJP: Stanisław Dobiasz: Nienawidzę Seneki, 1984 |
|
|
Pozbyli się kompleksów i odważniej odbierają piłkę, nie załamują się drobnymi niepowodzeniami. źródło: KWSJP: Michał Sarosiek: Zgraliśmy się, Głos Szczeciński, 2006 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
załamuję się |
załamujemy się |
|||
| 2 os. |
załamujesz się |
załamujecie się |
|||
| 3 os. |
załamuje się |
załamują się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałem się +(e)m się załamywał |
załamywałam się +(e)m się załamywała |
załamywałom się +(e)m się załamywało |
załamywaliśmy się +(e)śmy się załamywali |
załamywałyśmy się +(e)śmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałeś się +(e)ś się załamywał |
załamywałaś się +(e)ś się załamywała |
załamywałoś się +(e)ś się załamywało |
załamywaliście się +(e)ście się załamywali |
załamywałyście się +(e)ście się załamywały |
| 3 os. |
załamywał się |
załamywała się |
załamywało się |
załamywali się |
załamywały się |
bezosobnik: załamywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się załamywał będę się załamywać |
będę się załamywała będę się załamywać |
będę się załamywało będę się załamywać |
będziemy się załamywali będziemy się załamywać |
będziemy się załamywały będziemy się załamywać |
| 2 os. |
będziesz się załamywał będziesz się załamywać |
będziesz się załamywała będziesz się załamywać |
będziesz się załamywało będziesz się załamywać |
będziecie się załamywali będziecie się załamywać |
będziecie się załamywały będziecie się załamywać |
| 3 os. |
będzie się załamywał będzie się załamywać |
będzie się załamywała będzie się załamywać |
będzie się załamywało będzie się załamywać |
będą się załamywali będą się załamywać |
będą się załamywały będą się załamywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
załamujmy się |
|
| 2 os. |
załamuj się |
załamujcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
załamywałbym się bym się załamywał |
załamywałabym się bym się załamywała |
załamywałobym się bym się załamywało |
załamywalibyśmy się byśmy się załamywali |
załamywałybyśmy się byśmy się załamywały |
| 2 os. |
załamywałbyś się byś się załamywał |
załamywałabyś się byś się załamywała |
załamywałobyś się byś się załamywało |
załamywalibyście się byście się załamywali |
załamywałybyście się byście się załamywały |
| 3 os. |
załamywałby się by się załamywał |
załamywałaby się by się załamywała |
załamywałoby się by się załamywało |
załamywaliby się by się załamywali |
załamywałyby się by się załamywały |
bezosobnik: załamywano by się
bezokolicznik: załamywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
załamując się
gerundium: załamywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | załamywanie się |
załamywania się |
| D. | załamywania się |
załamywań się |
| C. | załamywaniu się |
załamywaniom się |
| B. | załamywanie się |
załamywania się |
| N. | załamywaniem się |
załamywaniami się |
| Ms. | załamywaniu się |
załamywaniach się |
| W. | załamywanie się |
załamywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: załamujący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamująca się |
| D. | załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującego się |
załamującej się |
| C. | załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującemu się |
załamującej się |
| B. | załamującego się |
załamującego się |
załamujący się |
załamujące się |
załamującą się |
| N. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującą się |
| Ms. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | załamujący się |
załamujący się |
załamujące się |
załamujące się |
| D. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
| C. | załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
załamującym się |
| B. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujące się |
| N. | załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
załamującymi się |
| Ms. | załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
załamujących się |
odpowiednik aspektowy: załamać się
Składnia
| Rzosobowy | + | załamywać się | + |
(CZYM)
|