UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyprostowywać

Chronologizacja

SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. prosty I

1. nogi

Definicja

czynić prostym coś, co jest zgięte, skrzywione lub pochylone

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

synonimy:  prostować

Połączenia

  • wyprostowywać kolana, nogi, plecy, ramię
  • wyprostowywać do końca
  • wyprostowywać kilkakrotnie

Cytaty

Piotr wyciąga ramię, zgina je i znowu wyprostowuje kilkakrotnie.

źródło: KWSJP: Michel Butor: Przemiana, 1960

Książę wyprostowuje swoją piękną postać o monarszym dostojeństwie.

źródło: KWSJP: George Bidwell: Cudzą krwią, 1973

Kjartan rozdzielał straszliwe cięcia, lecz miecz jego był do niczego; ciągle musiał go wyprostowywać nogą.

źródło: NKJP: Sagi, forum.historia.org.pl

Ręce pod biodrami, nogi wyciągnięte do góry - wykonuję ruchy jak przy jeździe na rowerze. [...] Następnie wyprostowuję nogi, po czym wykonuję jak najszersze krążenia.

źródło: KWSJP: Grażyna Berke-Nowak: Pogoda a zdrowie, 1998

Jeszcze uderzasz głową w rurę, przechodzącą niżej niż niemożliwie niskie wejście, potykasz się, podtrzymują cię jakieś ręce, wreszcie wyprostowujesz ostrożnie plecy i oto jesteś w schronie.

źródło: NKJP: Maria Wiernikowska: Nie ma dnia bez pogrzebu, Gazeta Wyborcza, 1992-06-20

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyprostowuję
wyprostowujemy
2 os. wyprostowujesz
wyprostowujecie
3 os. wyprostowuje
wyprostowują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyprostowywałem
+(e)m wyprostowywał
wyprostowywałam
+(e)m wyprostowywała
wyprostowywałom
+(e)m wyprostowywało
wyprostowywaliśmy
+(e)śmy wyprostowywali
wyprostowywałyśmy
+(e)śmy wyprostowywały
2 os. wyprostowywałeś
+(e)ś wyprostowywał
wyprostowywałaś
+(e)ś wyprostowywała
wyprostowywałoś
+(e)ś wyprostowywało
wyprostowywaliście
+(e)ście wyprostowywali
wyprostowywałyście
+(e)ście wyprostowywały
3 os. wyprostowywał
wyprostowywała
wyprostowywało
wyprostowywali
wyprostowywały

bezosobnik: wyprostowywano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wyprostowywał
będę wyprostowywać
będę wyprostowywała
będę wyprostowywać
będę wyprostowywało
będę wyprostowywać
będziemy wyprostowywali
będziemy wyprostowywać
będziemy wyprostowywały
będziemy wyprostowywać
2 os. będziesz wyprostowywał
będziesz wyprostowywać
będziesz wyprostowywała
będziesz wyprostowywać
będziesz wyprostowywało
będziesz wyprostowywać
będziecie wyprostowywali
będziecie wyprostowywać
będziecie wyprostowywały
będziecie wyprostowywać
3 os. będzie wyprostowywał
będzie wyprostowywać
będzie wyprostowywała
będzie wyprostowywać
będzie wyprostowywało
będzie wyprostowywać
będą wyprostowywali
będą wyprostowywać
będą wyprostowywały
będą wyprostowywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyprostowujmy
2 os. wyprostowuj
wyprostowujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyprostowywałbym
bym wyprostowywał
wyprostowywałabym
bym wyprostowywała
wyprostowywałobym
bym wyprostowywało
wyprostowywalibyśmy
byśmy wyprostowywali
wyprostowywałybyśmy
byśmy wyprostowywały
2 os. wyprostowywałbyś
byś wyprostowywał
wyprostowywałabyś
byś wyprostowywała
wyprostowywałobyś
byś wyprostowywało
wyprostowywalibyście
byście wyprostowywali
wyprostowywałybyście
byście wyprostowywały
3 os. wyprostowywałby
by wyprostowywał
wyprostowywałaby
by wyprostowywała
wyprostowywałoby
by wyprostowywało
wyprostowywaliby
by wyprostowywali
wyprostowywałyby
by wyprostowywały

bezosobnik: wyprostowywano by

bezokolicznik: wyprostowywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wyprostowując

gerundium: wyprostowywanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyprostowywanie
wyprostowywania
D. wyprostowywania
wyprostowywań
C. wyprostowywaniu
wyprostowywaniom
B. wyprostowywanie
wyprostowywania
N. wyprostowywaniem
wyprostowywaniami
Ms. wyprostowywaniu
wyprostowywaniach
W. wyprostowywanie
wyprostowywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wyprostowujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyprostowujący
wyprostowujący
wyprostowujący
wyprostowujące
wyprostowująca
D. wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowującej
C. wyprostowującemu
wyprostowującemu
wyprostowującemu
wyprostowującemu
wyprostowującej
B. wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowujący
wyprostowujące
wyprostowującą
N. wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującą
Ms. wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyprostowujący
wyprostowujący
wyprostowujące
wyprostowujące
D. wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
C. wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
B. wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujące
N. wyprostowującymi
wyprostowującymi
wyprostowującymi
wyprostowującymi
Ms. wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyprostowywany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyprostowywany
wyprostowywany
wyprostowywany
wyprostowywane
wyprostowywana
D. wyprostowywanego
wyprostowywanego
wyprostowywanego
wyprostowywanego
wyprostowywanej
C. wyprostowywanemu
wyprostowywanemu
wyprostowywanemu
wyprostowywanemu
wyprostowywanej
B. wyprostowywanego
wyprostowywanego
wyprostowywany
wyprostowywane
wyprostowywaną
N. wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywaną
Ms. wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyprostowywani
wyprostowywani
wyprostowywane
wyprostowywane
D. wyprostowywanych
wyprostowywanych
wyprostowywanych
wyprostowywanych
C. wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanym
wyprostowywanym
B. wyprostowywanych
wyprostowywanych
wyprostowywanych
wyprostowywane
N. wyprostowywanymi
wyprostowywanymi
wyprostowywanymi
wyprostowywanymi
Ms. wyprostowywanych
wyprostowywanych
wyprostowywanych
wyprostowywanych

odpowiednik aspektowy: wyprostować

Składnia

Rzżywotny + wyprostowywać +
CO

2. sytuację

Definicja

korygować coś, co jest błędne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  prostować
hiperonimy:  korygować

Połączenia

  • wyprostowywać jakąś kwestię, skutki czegoś, czyjeś zachowanie
  • musieć, starać się wyprostowywać

Cytaty

Nie sądzisz, że pewne kwestie, które nie są jednoznaczne należy wyprostowywać?

źródło: NKJP: Expert sam o sobie, Usenet -- pl.sci.psychologia, 2002-08-15

Błędy zdarzają się każdemu - trzeba je po prostu wyprostowywać nawzajem.

źródło: NKJP: Dyskusja wikipedysty, Wikipedia.pl, , 2008-04-09

Broń nas, panie Boże, przed takimi reformami, panie pośle, bo skutki tych reform będziemy wyprostowywać jeszcze przez ładnych parę lat.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 18.11.1994

Angel wbrew imieniu nie jest aniołkiem, ale stanowczo staram się wyprostowywać jego negatywne zachowania.

źródło: NKJP: Przekora u dzieciaka, Usenet -- pl.soc.dzieci, 2006-04-05

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyprostowuję
wyprostowujemy
2 os. wyprostowujesz
wyprostowujecie
3 os. wyprostowuje
wyprostowują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyprostowywałem
+(e)m wyprostowywał
wyprostowywałam
+(e)m wyprostowywała
wyprostowywałom
+(e)m wyprostowywało
wyprostowywaliśmy
+(e)śmy wyprostowywali
wyprostowywałyśmy
+(e)śmy wyprostowywały
2 os. wyprostowywałeś
+(e)ś wyprostowywał
wyprostowywałaś
+(e)ś wyprostowywała
wyprostowywałoś
+(e)ś wyprostowywało
wyprostowywaliście
+(e)ście wyprostowywali
wyprostowywałyście
+(e)ście wyprostowywały
3 os. wyprostowywał
wyprostowywała
wyprostowywało
wyprostowywali
wyprostowywały

bezosobnik: wyprostowywano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wyprostowywał
będę wyprostowywać
będę wyprostowywała
będę wyprostowywać
będę wyprostowywało
będę wyprostowywać
będziemy wyprostowywali
będziemy wyprostowywać
będziemy wyprostowywały
będziemy wyprostowywać
2 os. będziesz wyprostowywał
będziesz wyprostowywać
będziesz wyprostowywała
będziesz wyprostowywać
będziesz wyprostowywało
będziesz wyprostowywać
będziecie wyprostowywali
będziecie wyprostowywać
będziecie wyprostowywały
będziecie wyprostowywać
3 os. będzie wyprostowywał
będzie wyprostowywać
będzie wyprostowywała
będzie wyprostowywać
będzie wyprostowywało
będzie wyprostowywać
będą wyprostowywali
będą wyprostowywać
będą wyprostowywały
będą wyprostowywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyprostowujmy
2 os. wyprostowuj
wyprostowujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyprostowywałbym
bym wyprostowywał
wyprostowywałabym
bym wyprostowywała
wyprostowywałobym
bym wyprostowywało
wyprostowywalibyśmy
byśmy wyprostowywali
wyprostowywałybyśmy
byśmy wyprostowywały
2 os. wyprostowywałbyś
byś wyprostowywał
wyprostowywałabyś
byś wyprostowywała
wyprostowywałobyś
byś wyprostowywało
wyprostowywalibyście
byście wyprostowywali
wyprostowywałybyście
byście wyprostowywały
3 os. wyprostowywałby
by wyprostowywał
wyprostowywałaby
by wyprostowywała
wyprostowywałoby
by wyprostowywało
wyprostowywaliby
by wyprostowywali
wyprostowywałyby
by wyprostowywały

bezosobnik: wyprostowywano by

bezokolicznik: wyprostowywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wyprostowując

gerundium: wyprostowywanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyprostowywanie
wyprostowywania
D. wyprostowywania
wyprostowywań
C. wyprostowywaniu
wyprostowywaniom
B. wyprostowywanie
wyprostowywania
N. wyprostowywaniem
wyprostowywaniami
Ms. wyprostowywaniu
wyprostowywaniach
W. wyprostowywanie
wyprostowywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wyprostowujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyprostowujący
wyprostowujący
wyprostowujący
wyprostowujące
wyprostowująca
D. wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowującej
C. wyprostowującemu
wyprostowującemu
wyprostowującemu
wyprostowującemu
wyprostowującej
B. wyprostowującego
wyprostowującego
wyprostowujący
wyprostowujące
wyprostowującą
N. wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującą
Ms. wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyprostowujący
wyprostowujący
wyprostowujące
wyprostowujące
D. wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
C. wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
wyprostowującym
B. wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujące
N. wyprostowującymi
wyprostowującymi
wyprostowującymi
wyprostowującymi
Ms. wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących
wyprostowujących

odpowiednik aspektowy: wyprostować

Składnia

Rzosobowy + wyprostowywać +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 10.02.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json