Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zaginam się |
zaginamy się |
|||
| 2 os. |
zaginasz się |
zaginacie się |
|||
| 3 os. |
zagina się |
zaginają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaginałem się +(e)m się zaginał |
zaginałam się +(e)m się zaginała |
zaginałom się +(e)m się zaginało |
zaginaliśmy się +(e)śmy się zaginali |
zaginałyśmy się +(e)śmy się zaginały |
| 2 os. |
zaginałeś się +(e)ś się zaginał |
zaginałaś się +(e)ś się zaginała |
zaginałoś się +(e)ś się zaginało |
zaginaliście się +(e)ście się zaginali |
zaginałyście się +(e)ście się zaginały |
| 3 os. |
zaginał się |
zaginała się |
zaginało się |
zaginali się |
zaginały się |
bezosobnik: zaginano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się zaginał będę się zaginać |
będę się zaginała będę się zaginać |
będę się zaginało będę się zaginać |
będziemy się zaginali będziemy się zaginać |
będziemy się zaginały będziemy się zaginać |
| 2 os. |
będziesz się zaginał będziesz się zaginać |
będziesz się zaginała będziesz się zaginać |
będziesz się zaginało będziesz się zaginać |
będziecie się zaginali będziecie się zaginać |
będziecie się zaginały będziecie się zaginać |
| 3 os. |
będzie się zaginał będzie się zaginać |
będzie się zaginała będzie się zaginać |
będzie się zaginało będzie się zaginać |
będą się zaginali będą się zaginać |
będą się zaginały będą się zaginać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zaginajmy się |
|
| 2 os. |
zaginaj się |
zaginajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaginałbym się bym się zaginał |
zaginałabym się bym się zaginała |
zaginałobym się bym się zaginało |
zaginalibyśmy się byśmy się zaginali |
zaginałybyśmy się byśmy się zaginały |
| 2 os. |
zaginałbyś się byś się zaginał |
zaginałabyś się byś się zaginała |
zaginałobyś się byś się zaginało |
zaginalibyście się byście się zaginali |
zaginałybyście się byście się zaginały |
| 3 os. |
zaginałby się by się zaginał |
zaginałaby się by się zaginała |
zaginałoby się by się zaginało |
zaginaliby się by się zaginali |
zaginałyby się by się zaginały |
bezosobnik: zaginano by się
bezokolicznik: zaginać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zaginając się
gerundium: zaginanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zaginanie się |
zaginania się |
| D. | zaginania się |
zaginań się |
| C. | zaginaniu się |
zaginaniom się |
| B. | zaginanie się |
zaginania się |
| N. | zaginaniem się |
zaginaniami się |
| Ms. | zaginaniu się |
zaginaniach się |
| W. | zaginanie się |
zaginania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zaginający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zaginający się |
zaginający się |
zaginający się |
zaginające się |
zaginająca się |
| D. | zaginającego się |
zaginającego się |
zaginającego się |
zaginającego się |
zaginającej się |
| C. | zaginającemu się |
zaginającemu się |
zaginającemu się |
zaginającemu się |
zaginającej się |
| B. | zaginającego się |
zaginającego się |
zaginający się |
zaginające się |
zaginającą się |
| N. | zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającą się |
| Ms. | zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zaginający się |
zaginający się |
zaginające się |
zaginające się |
| D. | zaginających się |
zaginających się |
zaginających się |
zaginających się |
| C. | zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającym się |
zaginającym się |
| B. | zaginających się |
zaginających się |
zaginających się |
zaginające się |
| N. | zaginającymi się |
zaginającymi się |
zaginającymi się |
zaginającymi się |
| Ms. | zaginających się |
zaginających się |
zaginających się |
zaginających się |
odpowiednik aspektowy: zagiąć się
Pochodzenie
1. ku górze
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ kształty i figury
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zakrzywiać się, załamywać się |
Połączenia
- papier; płaszcz; pysk zaginał się; spodnie, buty; obrazki zaginały się; kołnierzyk; uszko; asfalt zagina się; rogi (w zeszycie,...); liście, brzegi (płatków,...) zaginają się
- zaginać się do środka czegoś, do dołu
- zaginać się ku dołowi, ku górze, ku tyłowi czegoś
- zaginać się na bokach, na krawędziach
- zaginać się na zewnątrz, na pobocza
- zaginać się w prawo
- zaginać się o krzesło
- zaginać się lekko, łagodnie
Cytaty
|
Patrycji od urodzenia zagina się lewe uszko. Jak kładzie główkę na boku, uszko zagina się do środka. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Ruchy coraz bardziej nerwowe, coraz mniej siły, a na chwytach zaginają się zaledwie końce palców. źródło: NKJP: Marcin Jamkowski: Piknik pod sztuczną skałą, Gazeta Wyborcza, 1997-10-24 |
|
|
[...] Kły u mamutów prawie od razu zaginały się łukiem najpierw na zewnątrz, a potem na wewnątrz, dlatego były ogromnie zakręcone. źródło: NKJP: Maciej Krzeptowski: Wyprawa jachtu „Maria” dookoła świata w latach 1999-2003, Wszechświat, 2005-10-01 |
|
|
Asfalt zaczyna coraz częściej zaginać się na pobocza [...]. źródło: NKJP: (MF): Trzeba ostrożnie?, Gazeta Krakowska, 2002-02-16 |
|
|
[...] Cienki nos płasko przylega do twarzy, zaginając się nad samymi ustami [...]. źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Wióry, 1980 |
Składnia
|
+ | zaginać się | + |
(do CZEGO/ ku CZEMU/ na CZYM/ na CO)
|
2. podczas wyścigu
Definicja
Noty o użyciu
Używane głownie przez kolarzy.
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA ➔ Sport ➔ czynności związane ze sportem
Połączenia
- zaginać się na maksa
- zaginać się maksymalnie
Cytaty
|
Nie lubię porażek minimalną różnicą. Zaginam się teraz maksymalnie, idę na całego. Kilka metrów za metą przychodzi kryzys. Jestem strasznie zmęczony. Dopiero komunikat o tym, że wygrałem, przywraca mi zdolność normalnych reakcji. źródło: Ryszard Szurkowski. Wyścig. Autobiografia, 2019 (books.google.pl) |
|
|
Już po przejechaniu pierwszych kilkunastu kilometrów wiedziałem, że to nie będzie mój najlepszy dzień. [...] Postanowiłem więc, że nie będę się zaginał i realizował czegoś, co szumnie mógłbym nazwać „planem treningowym”, lecz skupię się po prostu na spokojnej jeździe źródło: Internet: xanadu.com.pl/activity/outdoor/post.1041 |