UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przyplątać się

Chronologizacja

1626, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przyplączę się
kwestion. przyplątam się
przyplączemy się
kwestion. przyplątamy się
2 os. przyplączesz się
kwestion. przyplątasz się
przyplączecie się
kwestion. przyplątacie się
3 os. przyplącze się
kwestion. przypląta się
przyplączą się
kwestion. przyplątają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przyplątałem się
+(e)m się przyplątał
przyplątałam się
+(e)m się przyplątała
przyplątałom się
+(e)m się przyplątało
przyplątaliśmy się
+(e)śmy się przyplątali
przyplątałyśmy się
+(e)śmy się przyplątały
2 os. przyplątałeś się
+(e)ś się przyplątał
przyplątałaś się
+(e)ś się przyplątała
przyplątałoś się
+(e)ś się przyplątało
przyplątaliście się
+(e)ście się przyplątali
przyplątałyście się
+(e)ście się przyplątały
3 os. przyplątał się
przyplątała się
przyplątało się
przyplątali się
przyplątały się

bezosobnik: przyplątano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przyplączmy się
kwestion. przyplątajmy się
2 os. przyplącz się
kwestion. przyplątaj się
przyplączcie się
kwestion. przyplątajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przyplątałbym się
bym się przyplątał
przyplątałabym się
bym się przyplątała
przyplątałobym się
bym się przyplątało
przyplątalibyśmy się
byśmy się przyplątali
przyplątałybyśmy się
byśmy się przyplątały
2 os. przyplątałbyś się
byś się przyplątał
przyplątałabyś się
byś się przyplątała
przyplątałobyś się
byś się przyplątało
przyplątalibyście się
byście się przyplątali
przyplątałybyście się
byście się przyplątały
3 os. przyplątałby się
by się przyplątał
przyplątałaby się
by się przyplątała
przyplątałoby się
by się przyplątało
przyplątaliby się
by się przyplątali
przyplątałyby się
by się przyplątały

bezosobnik: przyplątano by się

bezokolicznik: przyplątać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

przyplątawszy się

gerundium: przyplątanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przyplątanie się
przyplątania się
D. przyplątania się
przyplątań się
C. przyplątaniu się
przyplątaniom się
B. przyplątanie się
przyplątania się
N. przyplątaniem się
przyplątaniami się
Ms. przyplątaniu się
przyplątaniach się
W. przyplątanie się
przyplątania się

odpowiednik aspektowy: przyplątywać się

Pochodzenie

Zob. plątać

1. o człowieku

Definicja

pot. 
przybyć w jakieś miejsce, w którym jest się niemile widzianym, niepotrzebnym lub w którym tego przybycia nie oczekiwano

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przypałętać się, przypętać się

Cytaty

Byliśmy na najlepszej drodze do wspólnego spędzenia wieczoru i świtu, ale na stacji przyplątał się do nas mój znajomy Ryszard Białous, ten sam, co mi odbił Dobrusię.

źródło: NKJP: Ryszard Sługocki: Na przekór i na bakier, 2008

Do harcerzy przyplątała się grupa osiedlowych chuliganów ostentacyjnie klnących i palących papierosy.

źródło: NKJP: Czarno na skałkach, Dziennik Polski, 2002-05-21

Jakiś żołnierz przyplątał się i gonił Wierę, tę naszą Ukrainkę.

źródło: NKJP: Wanda Półtawska: I boję się snów, 2009

Po drodze przyplątał się do nas jakiś bezdomny pies i w żaden sposób nie mogliśmy się go pozbyć.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958

Składnia

bez ograniczeń + przyplątać się +
(DOKĄD)

2. o chorobie

Definicja

pot. 
pojawić się w sposób nieoczekiwany jako coś stanowiącego dla kogoś problem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • kontuzja przyplątała się; zapalenie czegoś przyplątało się

Cytaty

W tym roku grupa starszych dzieci znów wyjechała. Po drodze przyplątała się jakaś awaria, na dodatek bus złapał gumę.

źródło: NKJP: Piotr Dobosz: Pasażerowie niebieskiego szerszenia, Gazeta Krakowska, 2004-02-21

Przez dwa tygodnie leżała z wysoką gorączką, potem przyplątało się zapalenie płuc, z którego ledwie ją odratowano.

źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Korytarz, 2006

Nie dość, że wiatry nie sprzyjały nam na boisku, to jeszcze przyplątały się problemy kadrowe.

źródło: NKJP: (SOWA): Po jesiennych bataliach, Dziennik Polski, 2005-01-03

Pan Wacław od lat cierpi na chorobę zwyrodnieniową, jest po operacji zaćmy, a na dodatek przyplątały mu się jeszcze kłopoty z prostatą.

źródło: NKJP: Jolanta Gromadzka-Anzelewicz: Żeby się dowiedzieć, ile kosztuje lek, pacjent musi przyjść, Dziennik Bałtycki, 2007-10-09

Potem przyplątała mi się kontuzja i przez ostatnie osiem miesięcy w ogóle nie grałem.

źródło: NKJP: Rafał Musioł: Zależy mi, żeby wrócić na boiska, Trybuna Śląska, 2001-02-02

Składnia

bez ograniczeń + przyplątać się +
(KOMU)
bez ograniczeń + przyplątać się +
(do KOGO)

3. o melodii

Definicja

pot. 
pojawić się nagle i bez udziału woli, zajmując uwagę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

W ostatnich dniach ich niewydarzonego romansu, kiedy godzina rozstania miała nadejść rychło, przyplątała się skądś litość, wywołana zapewne uporczywą Fryderykową rozpaczą [...].

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978

Naraz, jak zbawienie, przyplątała się myśl: zemdleć! Wydał głośny okrzyk, podobny do jęknięcia ducha, wyprostował się, stężał i naraz osunął i z krzesła na trawę...

źródło: NKJP: Adam Bahdaj: Wakacje z duchami, 1962

Czasami przyplącze się we wspomnieniach cytrynowo-pomarańczowa woń.

źródło: NKJP: Przemożny urok czekolady, Dziennik Polski, 2008-11-08

Czasem coś się takiego przyplącze, że nie można się od tego uwolnić. Wchodzi do głowy, niezależnie od naszej woli, jak natrętna melodia.

źródło: NKJP: Agata Miklaszewska: Huśtawka, 2005

Ni stąd, ni zowąd przyplątały mu się dwa zdania: „Nie znajdziecie mnie w jednym miejscu, szukajcie w innych. Gdzieś się w końcu zatrzymam, czekając na was”. Nie miał pojęcia skąd. Nie wiedział czyje.

źródło: NKJP: Maciej Malicki: OSTATNIA [sto czternaście opowiadań o tym samym], 2009

Składnia

bez ograniczeń + przyplątać się +
(KOMU)
Data ostatniej modyfikacji: 27.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json