UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

łapać się

Chronologizacja

1560, SPXVI

Pochodzenie

Zob. łapać

1. poręczy

Definicja

szybko chwytać za coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chwytać się

Połączenia

  • łapać się kurczowo, nagle, odruchowo

Cytaty

Łapie się futryny, ale siły go zawodzą i osuwa się na kolana.

źródło: NKJP: Marek Bukowski: Wysłannik szatana, 1999

[...] łapał się grubego konara, podciągał i siedząc na gałęzi okrakiem, upychał skarby w miękkim, próchniczym wnętrzu drzewa.

źródło: NKJP: Joanna Bator: Piaskowa Góra, 2009

Pada strzał i kula przeszywa ramię mężczyzny. Ten odruchowo łapie się za zranione miejsce i siłą rzeczy upuszcza swój rewolwer.

źródło: NKJP: Adam Barczyński: Ślepy los, 1999

Dziwne, że liczni, niezwykle liczni Polacy mają w istotnych sprawach dla kraju i własnego losu zupełnie odmienne zdanie. Zasiedziali, bądź łapią się pod boki z zadowolenia, bądź klną jak szewc.

źródło: NKJP: Sławomir Dąblewski: Wybór nie dla każdego, ale..., Gazeta Ubezpieczeniowa, 2006-09-19

„Jak ZOMO wejdzie do stoczni” - mówił Lechu w osiemdziesiątym roku – „to łapiemy się za ręce i pozwalamy się stąd wynieść”.

źródło: NKJP: Marek Miller: Pierwszy milion, czyli chłopcy z Mielczarskiego: to było nieprawdopodobne, to piękne, to było coś, czego u nas jeszcze nie było, 1999

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

odpowiednik aspektowy: złapać się

Składnia

Rzosobowy + łapać się +
CZEGO
Rzosobowy + łapać się +
za CO

2. w sieci

Definicja

wpadać w zastawioną pułapkę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Połączenia

  • zwierzę łapie się, ryby łapią się
  • łapać się na haczyk

Cytaty

Wędkarze łapali przede wszystkim płocie, ale na haczyki łapały się także leszcze, karasie i jazie.

źródło: NKJP: aw: Brały głównie płocie, karasie i leszcze, Dziennik Łódzki, 2004-06-15

Na haczyk łapią się [...] sandacze, liny, okonie, karasie, amury, a czasem trafi się nawet sum.

źródło: NKJP: ksaf: Za drogie wędkowanie, Express Ilustrowany, 2002-09-14

[...] przecież nie tylko ryby łapią się w sieci, ale również żółwie morskie, ptaki i ssaki, takie jak walenie, delfiny i foki [...].

źródło: NKJP: Renata Fiałkowska, Beata Drzymała: Do serca przytul świnię, Zielone Brygady. Pismo Ekologów, 1994-04-01

Próbowano też łapać dziki w pułapki i wywozić je w głąb lasu. Częściej jednak łapały się w nie psy i koty.

źródło: NKJP: Greg Steinmetz: Na łów, na łów..., Gazeta Wyborcza, 1996-01-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

odpowiednik aspektowy: złapać się

Składnia

Rzżywotny + łapać się +
na CO | w CO

3. na czymś

Definicja

uświadamiać sobie, że myśli się lub działa w określony sposób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przyłapywać się
hiperonimy:  uświadamiać

Połączenia

  • łapać się czasem, często

Cytaty

Łapie się pan nieraz na tym, że ktoś kiedyś wydawał się panu stary, a on był wtedy dużo młodszy niż pan teraz.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski, Traktat o łuskaniu fasoli, 2007

Coraz częściej łapał się na tym, że zamiast o ojczyźnie myśli o pieniądzach.

źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009

[...] ostatnio coraz częściej łapał się na tym, że Renata wydawała mu się dziwnie poważna, jakby zasmucona.

źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Rytuał, 2008

- To pani Teofila też jeszcze jest! - zawołała Ewelina, łapiąc się zaraz na niestosowności swojego okrzyku.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy. Zdrada, 1991

Widz bardzo umiejętnie zostaje przez reżysera wciągnięty do prowadzonej przez terrorystę gry, zaczyna mu wręcz kibicować i w pewnym momencie łapie się na myśli, że pragnie z całego serca, aby kolejny przygotowywany przez niego zamach zakończył się sukcesem.

źródło: NKJP: Sebastian Chosiński: East Side Story: Terrorysta numer jeden, Esensja, 2008-04, nr 03 (LXXV)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

odpowiednik aspektowy: złapać się

Składnia

Rzosobowy + łapać się +
na CZYM

4. na obietnice

Definicja

pot. 
ulegać wpływowi rzeczy stworzonych po to, aby kogoś do czegoś przekonać podstępem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • łapać się czasem, często

Cytaty

Na ogłoszenia łapią się często dzieci, dzwoniące podczas nieobecności rodziców.

źródło: NKJP: Wojciech Romański, Leszek K. Talko, Jacek Kalabiński: Podświadomością za ocean, Gazeta Wyborcza, 1992-12-04

Nam nie zależy na konsumentach, którzy łapią się na reklamy i bezmyślnie kupują , co im się nawinie, a potem mają do wszystkich pretensje, tylko nie do siebie.

źródło: NKJP: Jolanta Szymczyk: Wszyscy lubimy kupować, Dziennik Zachodni, 2004-03-18

Bardzo często łapiemy się na urok „Flipa i Flapa” w sklepach.

źródło: NKJP: Bogna Wolniak: Urok Flipa i Flapa, Gazeta Wrocławska, 2003-03-29

Ma frajdę z podpuszczania dziennikarzy. Bawi go, że łapią się na rolę, jaką aktualnie odgrywa.

źródło: NKJP: Katarzyna Janowska: Jadąc do Wołowca, Polityka, 2007-12-27, nr 3

[...] ludzie najczęściej łapią się na sposoby prymitywne i stare jak świat.

źródło: NKJP: Izabela Czuban: Przestępcy lubią dworce i pociągi, Gazeta Wrocławska, 1999, nr 23/08

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

odpowiednik aspektowy: złapać się

Składnia

Rzosobowy + łapać się +
na CO

5. za robotę

Definicja

pot. 
zaczynać wykonywać jakieś czynności

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zabierać się

Połączenia

  • łapać się dorywczych prac

Cytaty

Straż Miejska pilnuje dozorców, by łapali się za szufle, miotły i wiaderka z piaskiem. Wypisano kilka mandatów za oblodzone schody.

źródło: NKJP: jeta: Dużo śniegu, pusta kasa, Dziennik Bałtycki, 1999-02-11

[...] rynek budowlany ożył. Już nie trzeba łapać się za każdą robotę.

źródło: NKJP: Zbigniew Bartuś: Krakowiacy i krasnale, Dziennik Polski, 2005-05-20

Magister to mało. Niektórzy łapią się za doktoraty.

źródło: NKJP: Barbara Ciryt, Joanna Kostrz: Tęgie głowy, Gazeta Krakowska, 2003-12-31

Po powrocie do kraju kupuje przechodzonego Mercedesa i łapie się za handelek, lecz wkrótce samochód ginie razem z towarem.

źródło: NKJP: Aleksander Kaczorowski: Szklana lipa, Polityka, 2005-05-28, nr 2505

Nie ma co kryć, młodzi ludzie potrzebują pieniędzy i łapią się każdej pracy.

źródło: NKJP: Małgorzata Targosz: Kolping pomaga im na rynku pracy, Gazeta Krakowska, 2007-02-10

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

odpowiednik aspektowy: złapać się

Składnia

Rzosobowy + łapać się +
za CO
Rzosobowy + łapać się +
CZEGO

6. do składu

Definicja

pot. 
być włączanym do grupy osób lub rzeczy dzięki spełnieniu określonych wymagań

Noty o użyciu

Używane zwykle z negacją.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  załapywać się

Cytaty

Przez 11 miesięcy trzeba było ciężko pracować, a jak był fajny wyjazd za granicę, to i tak łapali się zawsze najstarsi.

źródło: NKJP: Paweł Rassek, Trybuna Śląska, 2001-06-22

Awans do kolejnej fazy Pucharu Ekstraklasy podopieczni Czesława Michniewicza zapewnili sobie już wcześniej, dlatego była to dobra okazja do przetestowania zawodników, którzy ostatnio nie łapali się do składu.

źródło: NKJP: MAZ: Szansa dla rezerw, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2007-03-27

[...] starostwo powiatowe nie złoży wniosku. Choć ma wiele inwestycji, żadna nie łapie się na program SAPARD-u.

źródło: NKJP: Magdalena Sośnicka-Dzwonek, Nie chcą kasy?, Gazeta Wrocławska, 2003-09-12

Nie zrezygnowaliśmy z nich. Wesołowski sam zrezygnował, bo nie łapał się do pierwszego składu, a Bajko doznał kontuzji już na początku sezonu, która wyeliminowała go z gry na całą jesień.

źródło: NKJP: Cezary Klimaszewski: Cresovia na półmetku. Spowiedź trenera, Głos Siemiatycz, 2008-05-12

Franek pokazał [...], dlaczego w swoim klubie nie łapie się nawet na ławkę rezerwowych.

źródło: NKJP: Michał Mazur: Wyszło jak zwykle, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-08-17

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

Składnia

Rzosobowy + łapać się +
na CO | do CZEGO

7. w sytuacji

Definicja

pot. 
orientować się w czymś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  orientować się

Cytaty

Nazwisko dziedziczyli po mieczu, ale tytuły i władzę po kądzieli co doprowadziło do takiego rozrodzenia się familii, że obecnie istniało dwieście pięćdziesiąt osiem różnych linii. Nie łapał się w tym nikt.

źródło: Internet: pokatne.pl/opowiadanie/zaaranzowane-malzenstwo-blagaj

Firmami zarządzał przez kilkadziesiąt spółek pośredniczących. Wszystkie nazywały się tak samo – Holding Italiana. Nie wiadomo na ile łapali się w tym jego księgowi.

źródło: Internet: wprost.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapię się
łapiemy się
2 os. łapiesz się
łapiecie się
3 os. łapie się
łapią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałem się
+(e)m się łapał
łapałam się
+(e)m się łapała
łapałom się
+(e)m się łapało
łapaliśmy się
+(e)śmy się łapali
łapałyśmy się
+(e)śmy się łapały
2 os. łapałeś się
+(e)ś się łapał
łapałaś się
+(e)ś się łapała
łapałoś się
+(e)ś się łapało
łapaliście się
+(e)ście się łapali
łapałyście się
+(e)ście się łapały
3 os. łapał się
łapała się
łapało się
łapali się
łapały się

bezosobnik: łapano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się łapał
będę się łapać
będę się łapała
będę się łapać
będę się łapało
będę się łapać
będziemy się łapali
będziemy się łapać
będziemy się łapały
będziemy się łapać
2 os. będziesz się łapał
będziesz się łapać
będziesz się łapała
będziesz się łapać
będziesz się łapało
będziesz się łapać
będziecie się łapali
będziecie się łapać
będziecie się łapały
będziecie się łapać
3 os. będzie się łapał
będzie się łapać
będzie się łapała
będzie się łapać
będzie się łapało
będzie się łapać
będą się łapali
będą się łapać
będą się łapały
będą się łapać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łapmy się
2 os. łap się
łapcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łapałbym się
bym się łapał
łapałabym się
bym się łapała
łapałobym się
bym się łapało
łapalibyśmy się
byśmy się łapali
łapałybyśmy się
byśmy się łapały
2 os. łapałbyś się
byś się łapał
łapałabyś się
byś się łapała
łapałobyś się
byś się łapało
łapalibyście się
byście się łapali
łapałybyście się
byście się łapały
3 os. łapałby się
by się łapał
łapałaby się
by się łapała
łapałoby się
by się łapało
łapaliby się
by się łapali
łapałyby się
by się łapały

bezosobnik: łapano by się

bezokolicznik: łapać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: łapiąc się

gerundium: łapanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łapanie się
łapania się
D. łapania się
łapań się
C. łapaniu się
łapaniom się
B. łapanie się
łapania się
N. łapaniem się
łapaniami się
Ms. łapaniu się
łapaniach się
W. łapanie się
łapania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: łapiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łapiący się
łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiąca się
D. łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącego się
łapiącej się
C. łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącemu się
łapiącej się
B. łapiącego się
łapiącego się
łapiący się
łapiące się
łapiącą się
N. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącą się
Ms. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łapiący się
łapiący się
łapiące się
łapiące się
D. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się
C. łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
łapiącym się
B. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiące się
N. łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
łapiącymi się
Ms. łapiących się
łapiących się
łapiących się
łapiących się

odpowiednik aspektowy: połapać się

Składnia

bez ograniczeń + łapać się +
w CZYM

Frazeologizmy

ktoś łapie się za głowę
Data ostatniej modyfikacji: 27.06.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json