UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przebudzać

Chronologizacja

1534, SPXVI

Pochodzenie

Zob. budzić

1. ze snu

Definicja

przerywać czyjś sen

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  budzić, wybudzać, zbudzać
antonimy:  usypiać

Połączenia

  • alarm, dźwięk, głos, hałas przebudza
  • przebudzać dziecko
  • przebudzać z drzemki, ze snu

Cytaty

Alarm przebudza dziecko.

źródło: Internet

Najmniejszy hałas ją przebudza.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przebudzam
przebudzamy
2 os. przebudzasz
przebudzacie
3 os. przebudza
przebudzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przebudzałem
+(e)m przebudzał
przebudzałam
+(e)m przebudzała
przebudzałom
+(e)m przebudzało
przebudzaliśmy
+(e)śmy przebudzali
przebudzałyśmy
+(e)śmy przebudzały
2 os. przebudzałeś
+(e)ś przebudzał
przebudzałaś
+(e)ś przebudzała
przebudzałoś
+(e)ś przebudzało
przebudzaliście
+(e)ście przebudzali
przebudzałyście
+(e)ście przebudzały
3 os. przebudzał
przebudzała
przebudzało
przebudzali
przebudzały

bezosobnik: przebudzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przebudzał
będę przebudzać
będę przebudzała
będę przebudzać
będę przebudzało
będę przebudzać
będziemy przebudzali
będziemy przebudzać
będziemy przebudzały
będziemy przebudzać
2 os. będziesz przebudzał
będziesz przebudzać
będziesz przebudzała
będziesz przebudzać
będziesz przebudzało
będziesz przebudzać
będziecie przebudzali
będziecie przebudzać
będziecie przebudzały
będziecie przebudzać
3 os. będzie przebudzał
będzie przebudzać
będzie przebudzała
będzie przebudzać
będzie przebudzało
będzie przebudzać
będą przebudzali
będą przebudzać
będą przebudzały
będą przebudzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przebudzajmy
2 os. przebudzaj
przebudzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przebudzałbym
bym przebudzał
przebudzałabym
bym przebudzała
przebudzałobym
bym przebudzało
przebudzalibyśmy
byśmy przebudzali
przebudzałybyśmy
byśmy przebudzały
2 os. przebudzałbyś
byś przebudzał
przebudzałabyś
byś przebudzała
przebudzałobyś
byś przebudzało
przebudzalibyście
byście przebudzali
przebudzałybyście
byście przebudzały
3 os. przebudzałby
by przebudzał
przebudzałaby
by przebudzała
przebudzałoby
by przebudzało
przebudzaliby
by przebudzali
przebudzałyby
by przebudzały

bezosobnik: przebudzano by

bezokolicznik: przebudzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przebudzając

gerundium: przebudzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przebudzanie
przebudzania
D. przebudzania
przebudzań
C. przebudzaniu
przebudzaniom
B. przebudzanie
przebudzania
N. przebudzaniem
przebudzaniami
Ms. przebudzaniu
przebudzaniach
W. przebudzanie
przebudzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przebudzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przebudzający
przebudzający
przebudzający
przebudzające
przebudzająca
D. przebudzającego
przebudzającego
przebudzającego
przebudzającego
przebudzającej
C. przebudzającemu
przebudzającemu
przebudzającemu
przebudzającemu
przebudzającej
B. przebudzającego
przebudzającego
przebudzający
przebudzające
przebudzającą
N. przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającą
Ms. przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przebudzający
przebudzający
przebudzające
przebudzające
D. przebudzających
przebudzających
przebudzających
przebudzających
C. przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
B. przebudzających
przebudzających
przebudzających
przebudzające
N. przebudzającymi
przebudzającymi
przebudzającymi
przebudzającymi
Ms. przebudzających
przebudzających
przebudzających
przebudzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przebudzany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przebudzany
przebudzany
przebudzany
przebudzane
przebudzana
D. przebudzanego
przebudzanego
przebudzanego
przebudzanego
przebudzanej
C. przebudzanemu
przebudzanemu
przebudzanemu
przebudzanemu
przebudzanej
B. przebudzanego
przebudzanego
przebudzany
przebudzane
przebudzaną
N. przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzaną
Ms. przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przebudzani
przebudzani
przebudzane
przebudzane
D. przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
C. przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
B. przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
przebudzane
N. przebudzanymi
przebudzanymi
przebudzanymi
przebudzanymi
Ms. przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych

odpowiednik aspektowy: przebudzić

Składnia

bez ograniczeń + przebudzać +
KOGO + (z CZEGO)

2. z narkozy

Definicja

wyprowadzać z jakiegoś stanu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  budzić, zbudzać

Połączenia

  • anestezjolog, lekarz przebudza
  • przebudzać z hipnozy, z marzeń, z narkozy

Cytaty

Anestezjolog Maciej D., przebudzając dziecko z narkozy, omyłkowo odkręcił dopływ podtlenku azotu zamiast tlenu.

źródło: NKJP: 120 tysięcy, Dziennik Polski, 1999-12-15

Tykający za moimi plecami zegar przebudza mnie z marzeń.

źródło: Internet

Nie potrafię odwrócić wzroku od kropel majestatycznie spływających po szybie […], a potem wychodzi słońce..., przebudza mnie z hipnozy... i wracam do świata.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przebudzam
przebudzamy
2 os. przebudzasz
przebudzacie
3 os. przebudza
przebudzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przebudzałem
+(e)m przebudzał
przebudzałam
+(e)m przebudzała
przebudzałom
+(e)m przebudzało
przebudzaliśmy
+(e)śmy przebudzali
przebudzałyśmy
+(e)śmy przebudzały
2 os. przebudzałeś
+(e)ś przebudzał
przebudzałaś
+(e)ś przebudzała
przebudzałoś
+(e)ś przebudzało
przebudzaliście
+(e)ście przebudzali
przebudzałyście
+(e)ście przebudzały
3 os. przebudzał
przebudzała
przebudzało
przebudzali
przebudzały

bezosobnik: przebudzano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przebudzał
będę przebudzać
będę przebudzała
będę przebudzać
będę przebudzało
będę przebudzać
będziemy przebudzali
będziemy przebudzać
będziemy przebudzały
będziemy przebudzać
2 os. będziesz przebudzał
będziesz przebudzać
będziesz przebudzała
będziesz przebudzać
będziesz przebudzało
będziesz przebudzać
będziecie przebudzali
będziecie przebudzać
będziecie przebudzały
będziecie przebudzać
3 os. będzie przebudzał
będzie przebudzać
będzie przebudzała
będzie przebudzać
będzie przebudzało
będzie przebudzać
będą przebudzali
będą przebudzać
będą przebudzały
będą przebudzać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przebudzajmy
2 os. przebudzaj
przebudzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przebudzałbym
bym przebudzał
przebudzałabym
bym przebudzała
przebudzałobym
bym przebudzało
przebudzalibyśmy
byśmy przebudzali
przebudzałybyśmy
byśmy przebudzały
2 os. przebudzałbyś
byś przebudzał
przebudzałabyś
byś przebudzała
przebudzałobyś
byś przebudzało
przebudzalibyście
byście przebudzali
przebudzałybyście
byście przebudzały
3 os. przebudzałby
by przebudzał
przebudzałaby
by przebudzała
przebudzałoby
by przebudzało
przebudzaliby
by przebudzali
przebudzałyby
by przebudzały

bezosobnik: przebudzano by

bezokolicznik: przebudzać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przebudzając

gerundium: przebudzanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przebudzanie
przebudzania
D. przebudzania
przebudzań
C. przebudzaniu
przebudzaniom
B. przebudzanie
przebudzania
N. przebudzaniem
przebudzaniami
Ms. przebudzaniu
przebudzaniach
W. przebudzanie
przebudzania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przebudzający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przebudzający
przebudzający
przebudzający
przebudzające
przebudzająca
D. przebudzającego
przebudzającego
przebudzającego
przebudzającego
przebudzającej
C. przebudzającemu
przebudzającemu
przebudzającemu
przebudzającemu
przebudzającej
B. przebudzającego
przebudzającego
przebudzający
przebudzające
przebudzającą
N. przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającą
Ms. przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przebudzający
przebudzający
przebudzające
przebudzające
D. przebudzających
przebudzających
przebudzających
przebudzających
C. przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
przebudzającym
B. przebudzających
przebudzających
przebudzających
przebudzające
N. przebudzającymi
przebudzającymi
przebudzającymi
przebudzającymi
Ms. przebudzających
przebudzających
przebudzających
przebudzających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przebudzany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przebudzany
przebudzany
przebudzany
przebudzane
przebudzana
D. przebudzanego
przebudzanego
przebudzanego
przebudzanego
przebudzanej
C. przebudzanemu
przebudzanemu
przebudzanemu
przebudzanemu
przebudzanej
B. przebudzanego
przebudzanego
przebudzany
przebudzane
przebudzaną
N. przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzaną
Ms. przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przebudzani
przebudzani
przebudzane
przebudzane
D. przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
C. przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
przebudzanym
B. przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
przebudzane
N. przebudzanymi
przebudzanymi
przebudzanymi
przebudzanymi
Ms. przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych
przebudzanych

odpowiednik aspektowy: przebudzić

Składnia

bez ograniczeń + przebudzać +
KOGO + z CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 16.03.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json