UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

posłać

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

1. paczkę

Definicja

przekazać coś komuś za pośrednictwem jakiejś osoby lub instytucji albo używając środków technicznych

Pochodzenie

Zob. słać (listy)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Komunikacja na odległość

Połączenia

  • posłać kartkę,list, paczkę; jedzenie, książki, kwiaty, ubranie; gratulacje, pozdrowienia
  • posłać pocztą, kurierem, firmą kurierską; faksem, mailem; ekspresem, listem zwykłym, poleconym

Cytaty

My teraz często czytamy w gazetach, jak ciężka jest u Was sytuacja z zaopatrzeniem, i oczywiście chcielibyśmy posłać paczkę żywnościową.

źródło: NKJP: Stefan Leder, Witold Leder: Czerwona nić : ze wspomnień i prac rodziny Lederów, 2005

Raz mu posłał pocztówkę na imieniny, ze swoim adresem, ale nie otrzymał odpowiedzi.

źródło: NKJP: Igor Newerly: Pamiątka z Celulozy, 1973

Czy Ci się podobała ważka, którą Ci posłałem przez Ziunię?

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Listy, 2009

[...] dokumenty rejestrowe poślesz pocztą, faksem, mailem, zależnie od ustaleń z handlowcem

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślę
poślemy
2 os. poślesz
poślecie
3 os. pośle
poślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślijmy
2 os. poślij
poślijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
posłania
D. posłania
posłań
C. posłaniu
posłaniom
B. posłanie
posłania
N. posłaniem
posłaniami
Ms. posłaniu
posłaniach
W. posłanie
posłania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
posłany
posłany
posłane
posłana
D. posłanego
posłanego
posłanego
posłanego
posłanej
C. posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanej
B. posłanego
posłanego
posłany
posłane
posłaną
N. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłaną
Ms. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
posłani
posłane
posłane
D. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych
C. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
B. posłanych
posłanych
posłanych
posłane
N. posłanymi
posłanymi
posłanymi
posłanymi
Ms. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych

odpowiednik aspektowy: posyłać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
CO + DOKĄD + (CZYM)
Rzosobowy + posłać +
CO + KOMU + (CZYM)
bez ograniczeń + posłać +
CO + KOMU + PRZEZ KOGO

2. po chleb

Definicja

nakazać komuś udać się dokądś w celu wykonania tam pewnych czynności

Pochodzenie

Zob. słać (listy)

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • posłać dziecko, służącą; patrol, wojsko
  • posłać po chleb, po jarzyny, po papierosy, po ziemniaki
  • posłać do piekarni, do sklepu;
  • posłać na rynek, na targ

Cytaty

Następnego dnia rano stałem w sklepie Cyrsona, dokąd matka posłała mnie po kartofle, i słuchałem, co mówią kobiety z kolejki.

źródło: NKJP: Paweł Huelle: Weiser Dawidek, 1997

Mama posłała mnie po pieprz, stałem w „Delikatesach” z godzinę, wiecie, jakie teraz kolejki.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zorro, załóż okulary!, 2001

Gruziński rząd nawet z tego formalnego punktu widzenia ma prawo posłać wojska w dowolny zakątek kraju

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski, Gazeta Wyborcza, 1992-08-17

Kamery przydają się w różnych sytuacjach. Dzięki nim oficer dyżurny może posłać patrol w miejsce, gdzie akurat został zatamowany ruch samochodowy

źródło: NKJP: Kamery nie zapobiegną, Dziennik Polski, 2008-01-09

Przed bramę wyszedł znajomy dozorca. Przywołałem go cichym psyknięciem. Podszedł z miną zatroskaną i poważną. Zamierzałem go posłać na górę, żeby mi przyniósł jasiek, ponieważ kant szafy zaczął mnie mocno uwierać w głowę.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania 1960-1965, 1965

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślę
poślemy
2 os. poślesz
poślecie
3 os. pośle
poślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślijmy
2 os. poślij
poślijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
posłania
D. posłania
posłań
C. posłaniu
posłaniom
B. posłanie
posłania
N. posłaniem
posłaniami
Ms. posłaniu
posłaniach
W. posłanie
posłania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
posłany
posłany
posłane
posłana
D. posłanego
posłanego
posłanego
posłanego
posłanej
C. posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanej
B. posłanego
posłanego
posłany
posłane
posłaną
N. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłaną
Ms. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
posłani
posłane
posłane
D. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych
C. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
B. posłanych
posłanych
posłanych
posłane
N. posłanymi
posłanymi
posłanymi
posłanymi
Ms. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych

odpowiednik aspektowy: posyłać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
KOGO + (po CO ) + DOKĄD
Rzosobowy + posłać +
KOGO + żeby ZDANIE

3. po lekarza

Definicja

przest. 
nakazać komuś iść lub jechać do pewnej osoby, znajdującej się daleko, i przyprowadzić ją lub przywieźć

Pochodzenie

Zob. słać (listy)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • posłać po doktora, po księdza, po lekarza

Cytaty

Nie zapomnij posłać Rozalię po tego montera.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Popiół i diament, 1995

Posłano gońca po Teddy'ego, który zjawił się natychmiast i oniemiał.

źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Pogoda dla wszystkich, 2003

Poczynił zatem przygotowania i posłał po ludzi do San Miguel.

źródło: NKJP: Adam Elbanowski: Nowe królestwo Grenady. Historia naturalna, obyczajowa i domniemana, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślę
poślemy
2 os. poślesz
poślecie
3 os. pośle
poślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślijmy
2 os. poślij
poślijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
posłania
D. posłania
posłań
C. posłaniu
posłaniom
B. posłanie
posłania
N. posłaniem
posłaniami
Ms. posłaniu
posłaniach
W. posłanie
posłania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
posłany
posłany
posłane
posłana
D. posłanego
posłanego
posłanego
posłanego
posłanej
C. posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanej
B. posłanego
posłanego
posłany
posłane
posłaną
N. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłaną
Ms. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
posłani
posłane
posłane
D. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych
C. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
B. posłanych
posłanych
posłanych
posłane
N. posłanymi
posłanymi
posłanymi
posłanymi
Ms. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych

odpowiednik aspektowy: posyłać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
KOGO + po KOGO
Rzosobowy + posłać +
KOGO + żeby Zdanie

4. do szkoły

Definicja

spowodować, że dana osoba znalazła się w miejscu lub w sytuacji albo stanie nazwanym przez następujący rzeczownik

Pochodzenie

Zob. słać (listy)

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • posłać córkę, dziecko, syna
  • posłać do przedszkola, do szkoły; do szpitala, do sanatorium; do aresztu, do więzienia; do grobu
  • posłać na angielski, na studia; na szafot, na szubienicę; na urlop; na emeryturę

Cytaty

W tym roku szkolnym chcę posłać syna na język angielski.

źródło: NKJP: Monika Krężel: Nauka w twoim portfelu, Trybuna Śląska, 2002-09-02

Do mieszkańców Sudołu dotarły informacje, że sąsiedzi nie poślą dzieci do ich placówki.

źródło: NKJP: Aleksandra Dik: Animozje i wyciąganie dłoni, Nowiny Raciborskie, 2005-03-08

Lada moment zabraknie mi pieniędzy na spłatę kredytów, a ponieważ myjnia praktycznie nie funkcjonuje, musiałam posłać na bezpłatny urlop trzech pracowników.

źródło: NKJP: Konflikt interesów, Dziennik Polski, 2005-10-07

Chudej groziło więzienie za sprawy związane z posiadaniem narkotyków. Nie posłali jej do więzienia , i dzięki Bogu: w Polsce więzienie to dla ćpuna wyrok śmierci,

źródło: NKJP: Tomasz Piątek: Pałac Ostrogskich, 2008

Teraz po domu krząta się tylko gospodyni, bo, jak wiadomo, gospodarza łódzcy prokuratorzy posłali do aresztu .

źródło: NKJP: Magdalena Hodak: We wsi u Wandy i Stacha, Dziennik Łódzki, 2007-09-22

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślę
poślemy
2 os. poślesz
poślecie
3 os. pośle
poślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślijmy
2 os. poślij
poślijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
posłania
D. posłania
posłań
C. posłaniu
posłaniom
B. posłanie
posłania
N. posłaniem
posłaniami
Ms. posłaniu
posłaniach
W. posłanie
posłania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
posłany
posłany
posłane
posłana
D. posłanego
posłanego
posłanego
posłanego
posłanej
C. posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanej
B. posłanego
posłanego
posłany
posłane
posłaną
N. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłaną
Ms. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
posłani
posłane
posłane
D. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych
C. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
B. posłanych
posłanych
posłanych
posłane
N. posłanymi
posłanymi
posłanymi
posłanymi
Ms. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych

odpowiednik aspektowy: posyłać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
KOGO + DOKĄD

5. piłkę

Definicja

sprawić, że coś poleciało w określonym kierunku

Pochodzenie

Zob. słać (listy)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • posłać granat, piłkę; kulę, pocisk, strzałę
  • posłać coś do bramki, do kosza, do siatki

Cytaty

W chwili gdy Stacho mijał grających, bramkarz, uprzedzając strzał, wybiegł na pole karne i rozpaczliwym kopnięciem posłał piłkę poza centrum boiska.

źródło: NKJP: Bohdan Czeszko: Pokolenie, 1974

Milo obrócił się na lewy bok i potężnym wymachem ramienia posłał granat na wschód, ku skalnej ścianie.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Góra Trzech Szkieletów, 2003

Trzeci łucznik, najbardziej przytomny, posłał strzałę Debrenowi.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Smoczy pazur, 2003

Kuzniecow wlał w siebie resztkę kawy i niecelnym rzutem posłał kubek do kosza

źródło: NKJP: Zygmunt Miłoszewski: Uwikłanie, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślę
poślemy
2 os. poślesz
poślecie
3 os. pośle
poślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślijmy
2 os. poślij
poślijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
posłania
D. posłania
posłań
C. posłaniu
posłaniom
B. posłanie
posłania
N. posłaniem
posłaniami
Ms. posłaniu
posłaniach
W. posłanie
posłania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
posłany
posłany
posłane
posłana
D. posłanego
posłanego
posłanego
posłanego
posłanej
C. posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanej
B. posłanego
posłanego
posłany
posłane
posłaną
N. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłaną
Ms. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
posłani
posłane
posłane
D. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych
C. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
B. posłanych
posłanych
posłanych
posłane
N. posłanymi
posłanymi
posłanymi
posłanymi
Ms. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych

odpowiednik aspektowy: posyłać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
CO + DOKĄD
Rz osobowy + posłać +
CO + (KOMU)

6. całusa

Definicja

odpowiednim gestem lub wyrazem twarzy przekazać komuś jakiś komunikat

Pochodzenie

Zob. słać (listy)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Połączenia

  • posłać całusa, spojrzenie, uśmiech

Cytaty

Wiertas posłał rozmówcy melancholijny uśmiech.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie źródło, 2004

Generał spojrzał z wyrzutem na pułkownika, ten zaś posłał spojrzenie dalej, do kapitana, który przerzucił je, niczym gorący kartofel nad ogniskiem, do podporucznika.

źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009

Romanow wzruszył przepraszająco ramionami, a gdy Rebeka się na chwilę odwróciła, posłał całusa próbującemu biec za tramwajem szpiclowi.

źródło: NKJP: Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński: Sekret Kroke, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślę
poślemy
2 os. poślesz
poślecie
3 os. pośle
poślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. poślijmy
2 os. poślij
poślijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
posłania
D. posłania
posłań
C. posłaniu
posłaniom
B. posłanie
posłania
N. posłaniem
posłaniami
Ms. posłaniu
posłaniach
W. posłanie
posłania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
posłany
posłany
posłane
posłana
D. posłanego
posłanego
posłanego
posłanego
posłanej
C. posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanemu
posłanej
B. posłanego
posłanego
posłany
posłane
posłaną
N. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłaną
Ms. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
posłanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
posłani
posłane
posłane
D. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych
C. posłanym
posłanym
posłanym
posłanym
B. posłanych
posłanych
posłanych
posłane
N. posłanymi
posłanymi
posłanymi
posłanymi
Ms. posłanych
posłanych
posłanych
posłanych

odpowiednik aspektowy: posyłać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
CO + KOMU

7. do spania

Definicja

przygotować miejsce do spania, rozkładając na nim pościel

Warianty

  • rzadziej pościelić

Pochodzenie

Zob. słać (do spania)

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  usłać, uścielić

Połączenia

  • posłać łóżko
  • posłać komuś na kanapie, na tapczanie

Cytaty

Lepiej przenocuj u mnie. Zjemy coś i pościelę ci w pokoju na górze.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Tango dla trojga, 2009

Pielęgniarka posłała łóżko, wręczyła Janowi piżamę, a następnie wyjęła z metalowej szafki nieduży kieliszek i wrzuciła do niego kilka różnej wielkości tabletek.

źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Pogoda dla wszystkich, 2003

Udało mi się posłać łóżko. Położyłam się.

źródło: NKJP: Danuta Błaszak: Karuzela ku słońcu, 2003

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pościelę
pościelemy
2 os. pościelesz
pościelecie
3 os. pościele
pościelą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano
pościelono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pościelmy
2 os. pościel
pościelcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by
pościelono by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
pościelenie
posłania
pościelenia
D. posłania
pościelenia
posłań
pościeleń
C. posłaniu
pościeleniu
posłaniom
pościeleniom
B. posłanie
pościelenie
posłania
pościelenia
N. posłaniem
pościeleniem
posłaniami
pościeleniami
Ms. posłaniu
pościeleniu
posłaniach
pościeleniach
W. posłanie
pościelenie
posłania
pościelenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
pościelony
posłany
pościelony
posłany
pościelony
posłane
pościelone
posłana
pościelona
D. posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłanej
pościelonej
C. posłanemu
pościelonemu
posłanemu
pościelonemu
posłanemu
pościelonemu
posłanemu
pościelonemu
posłanej
pościelonej
B. posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłany
pościelony
posłane
pościelone
posłaną
pościeloną
N. posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłaną
pościeloną
Ms. posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanej
pościelonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
pościeleni
posłani
pościeleni
posłane
pościelone
posłane
pościelone
D. posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
C. posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
B. posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłane
pościelone
N. posłanymi
pościelonymi
posłanymi
pościelonymi
posłanymi
pościelonymi
posłanymi
pościelonymi
Ms. posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych

odpowiednik aspektowy: słać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
CO + KOMU + GDZIE

8. po spaniu

Definicja

złożyć pościel po spaniu

Warianty

  • rzadziej pościelić

Pochodzenie

Zob. słać (do spania)

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Połączenia

  • posłać łóżko

Cytaty

W końcu wstaliśmy, posłałem łóżka i umyłem naczynia leżące w zlewie od poprzedniego dnia, a Janeczka i Wojtuś znów wybrali się na zakupy.

źródło: NKJP: Mariusz Grzebalski: Człowiek, który biegnie przez las, 2006

Wyglądał na człowieka, który zapomniał o myciu, był nie ogolony, robił wrażenie wystraszonego, w mieszkaniu panował bałagan, łóżko nie posłane, na białych ścianach ślady dłoni.

źródło: NKJP: Marek Jarosz: Déjà vu i inne opowiadania, 2003

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pościelę
pościelemy
2 os. pościelesz
pościelecie
3 os. pościele
pościelą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałem
+(e)m posłał
posłałam
+(e)m posłała
posłałom
+(e)m posłało
posłaliśmy
+(e)śmy posłali
posłałyśmy
+(e)śmy posłały
2 os. posłałeś
+(e)ś posłał
posłałaś
+(e)ś posłała
posłałoś
+(e)ś posłało
posłaliście
+(e)ście posłali
posłałyście
+(e)ście posłały
3 os. posłał
posłała
posłało
posłali
posłały

bezosobnik: posłano
pościelono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pościelmy
2 os. pościel
pościelcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. posłałbym
bym posłał
posłałabym
bym posłała
posłałobym
bym posłało
posłalibyśmy
byśmy posłali
posłałybyśmy
byśmy posłały
2 os. posłałbyś
byś posłał
posłałabyś
byś posłała
posłałobyś
byś posłało
posłalibyście
byście posłali
posłałybyście
byście posłały
3 os. posłałby
by posłał
posłałaby
by posłała
posłałoby
by posłało
posłaliby
by posłali
posłałyby
by posłały

bezosobnik: posłano by
pościelono by

bezokolicznik: posłać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posławszy

gerundium: posłanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłanie
pościelenie
posłania
pościelenia
D. posłania
pościelenia
posłań
pościeleń
C. posłaniu
pościeleniu
posłaniom
pościeleniom
B. posłanie
pościelenie
posłania
pościelenia
N. posłaniem
pościeleniem
posłaniami
pościeleniami
Ms. posłaniu
pościeleniu
posłaniach
pościeleniach
W. posłanie
pościelenie
posłania
pościelenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. posłany
pościelony
posłany
pościelony
posłany
pościelony
posłane
pościelone
posłana
pościelona
D. posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłanej
pościelonej
C. posłanemu
pościelonemu
posłanemu
pościelonemu
posłanemu
pościelonemu
posłanemu
pościelonemu
posłanej
pościelonej
B. posłanego
pościelonego
posłanego
pościelonego
posłany
pościelony
posłane
pościelone
posłaną
pościeloną
N. posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłaną
pościeloną
Ms. posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanej
pościelonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. posłani
pościeleni
posłani
pościeleni
posłane
pościelone
posłane
pościelone
D. posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
C. posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
posłanym
pościelonym
B. posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłane
pościelone
N. posłanymi
pościelonymi
posłanymi
pościelonymi
posłanymi
pościelonymi
posłanymi
pościelonymi
Ms. posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych
posłanych
pościelonych

odpowiednik aspektowy: słać

Składnia

Rzosobowy + posłać +
CO

Frazeologizmy

ktoś posłał do diabła kogoś
ktoś posłał do wszystkich diabłów kogoś
ktoś posłał w diabły kogoś
ktoś posłał do piachu kogoś
ktoś wyprawił na tamten świat kogoś
ktoś posłał na cmentarz kogoś

Przysłowia

Gdzie diabeł nie może, tam babę pośle
Gdzie diabeł nie może, pośle babę
Jak sobie pościelesz, tak się wyśpisz
Data ostatniej modyfikacji: 21.07.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json