UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

drzeć

Chronologizacja

1394, SStp

Pochodzenie

psł. *derti 'rwać na kawałki; łupić, drapać'

1. kartkę

Definicja

szarpiąc lub ciągnąc, robić w czymś dziury lub rozdzielać to na części

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

kot; wichura drze; kolce drą
drzeć kartkę, papier, szmaty; obicie, zasłony, żagle

Cytaty

	Doktorowi najwyraźniej skończył się już zapas bandaży z apteczki, bo zdjął marynarkę i zaczął drzeć koszulę na pasy. źródło: NKJP: 1632, Esensja, 2006
	Ewa z Rebeką podniosły głowy znad książek i patrzyły, jak stary stolarz drze metodycznie jakieś papiery. źródło: NKJP: Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński: Sekret Kroke, 2009
	Jeśli ukochany psiak [...] pozostawiony sam w domu drze w strzępy pokrycie skórzanej kanapy, w żadnym wypadku nie należy mu sprawić lania czy zamykać w komórce. źródło: NKJP: Danuta Dowjat: Ukochane Phasmidy?, Gazeta Wyborcza, 1993-02-26
	[...] akacjowe kolce darły na strzępy strojne odzienie, ciżmy nasiąkły wodą, a ich cienkie podeszwy nie chroniły stóp przed kamieniami o ostrych krawędziach. źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

odpowiednik aspektowy: podrzeć

Składnia

drzeć

2. ubranie

Definicja

niszczyć ubranie na skutek używania

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie czynności, przedmioty i osoby związane z robieniem i noszeniem ubrań

Połączenia

drzeć buty, ubrania

Cytaty

Grzesio, jak to Grzesio, niektóre ubrania darł, a ze wszystkich szybko wyrastał. I był zdrowy, chwała Bogu.

źródło: NKJP: Aleksander Kropiwnicki: Zajezdnia Londyn, 2007

Nawet na wesele po większej części szli boso, mówili, że „szkoda drzeć buty w tańcu”.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

odpowiednik aspektowy: podrzeć

Składnia

Rz_osobowy

drzeć

3. lakier

Definicja

gwałtownie oddzielać coś od jakiejś powierzchni

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

drzeć lakier, tapety z czegoś

Cytaty

Jeszcze nieraz w nocy dziewczę zrywało się jak poparzone i darło z siebie koszulę [...], zanosiło się łkaniem i doprowadzało Kazika do rozpaczy.

źródło: NKJP: Karol Maliszewski: Faramucha, 2001

Ściągam jej rajstopy, drę jak celofan z bomboniery.

źródło: NKJP: Janusz Rudnicki: Chodźcie, idziemy, 2007

Naczepa wali z impetem w miejsce, gdzie siedzi kierowca, ociera się o przednią lampę, ześlizguje się po lewym boku autobusu, zrywając przednie lusterko, drąc lakier i dociskając autobus do barierek.

źródło: NKJP: Otarli się o śmierć, Gazeta Krakowska, 2004-07-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

odpowiednik aspektowy: zedrzeć

Składnia

drzeć

CO + z CZEGO

4. pierze

Definicja

oddzielać miękkie elementy piór od ich twardych części

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

drzeć pierze

Cytaty

Pierzodrajki - tak kiedyś mówiono o kobietach, które darły pierze z gęsi, by zrobić poduszkę albo pierzynę.

źródło: NKJP: Cezary Klimaszewski: Pierzodrajki z gminy Mielnik, Głos Siemiatycz, 2009-12-23

Teraz obydwie z matką kręciły się koło blachy, zaczyniały chleb, doiły krowy, darły pierze.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

Składnia

Rz_osobowy

drzeć

5. ziemię pazurami

Definicja

rozdrapywać coś

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Połączenia

drzeć glebę, ziemię
drzeć pazurami

Cytaty

Nieopodal inny jeździec darł pazurami murawę, zbyt poturbowany, żeby się zdołał o własnych siłach dźwignąć i wyrwać oprawcy.

źródło: NKJP: Anna Brzezińska: Letni deszcz. Sztylet – fragment 2, Esensja, 2009-11-08

Psy śpiące na tacach z kawą zrywały się ze wściekłym warczeniem, skakały na beton i drąc go pazurami rozpędzały się do jakiegoś pościgu w głębi nocy.

źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Czeluść, 1972

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

Składnia

Rz_żywotny

drzeć

6. kogoś za uszy

Definicja

szarpać kogoś

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

drzeć za uszy, za włosy

Cytaty

Dziewczyna skręcała się jak walczący kot, kopała, darła napastnika za włosy i waliła pięściami, nie przestając wrzeszczeć ani na chwilę.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Kamień na szczycie Kroniki Drugiego Kręgu Księga II, 2002

Podczas gdy tłukłem go pięściami w twarz i brzuch (z niemałą satysfakcją), on drapał, darł mnie za włosy i usiłował ugryźć w nos.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004

Ta uwaga znowu wywołała gwałtowny śmiech całej klasy, a nauczyciel rozwścieczony wyrzucał za drzwi, darł za uszy, stawiał do kąta.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

Składnia

Rz_osobowy

drzeć

KOGO + za CO

7. pieniądze

Definicja

pobierać zbyt wysoką opłatę

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

Połączenia

drzeć kasę, pieniądze

Cytaty

Drą z obcych bakszysz, bo uważają, że im się to święcie należy.

źródło: NKJP: Marian Brandys: Śladami Stasia i Nel, 1974

Wiedział, że drze pieniądze z ludzi. I wiedział też, że czynić to powinien, ale są pewne granice.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

imiesłów przymiotnikowy bierny: darty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	darty	darty	darty	darte	darta
D.	dartego	dartego	dartego	dartego	dartej
C.	dartemu	dartemu	dartemu	dartemu	dartej
B.	dartego	dartego	darty	darte	dartą
N.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartą
Ms.	dartym	dartym	dartym	dartym	dartej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	darci	darci	darte	darte
D.	dartych	dartych	dartych	dartych
C.	dartym	dartym	dartym	dartym
B.	dartych	dartych	dartych	darte
N.	dartymi	dartymi	dartymi	dartymi
Ms.	dartych	dartych	dartych	dartych

odpowiednik aspektowy: zedrzeć

Składnia

Rz_osobowy

drzeć

CO + (z KOGO)

8. naprzód

Definicja

energicznie przemieszczać się w jakimś kierunku

Wymowa

[d-rzeć] lub [dż-żeć]

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

[...] niestety, dziś musiałam drzeć do szkoły.

źródło: NKJP: Internet

O godz. 10 knajpa otwierała podwoje, a tłum klinował się w drzwiach, tak darł do stolików.

źródło: NKJP: Chabior Barbara, Czekański Bartłomiej: Ostatni rejs, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-11-27

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	drę	drzemy
2 os.	drzesz	drzecie
3 os.	drze	drą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłem +(e)m darł	darłam +(e)m darła	darłom +(e)m darło	darliśmy +(e)śmy darli	darłyśmy +(e)śmy darły
2 os.	darłeś +(e)ś darł	darłaś +(e)ś darła	darłoś +(e)ś darło	darliście +(e)ście darli	darłyście +(e)ście darły
3 os.	darł	darła	darło	darli	darły

bezosobnik: darto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę darł będę drzeć	będę darła będę drzeć	będę darło będę drzeć	będziemy darli będziemy drzeć	będziemy darły będziemy drzeć
2 os.	będziesz darł będziesz drzeć	będziesz darła będziesz drzeć	będziesz darło będziesz drzeć	będziecie darli będziecie drzeć	będziecie darły będziecie drzeć
3 os.	będzie darł będzie drzeć	będzie darła będzie drzeć	będzie darło będzie drzeć	będą darli będą drzeć	będą darły będą drzeć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		drzyjmy
2 os.	drzyj	drzyjcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	darłbym bym darł	darłabym bym darła	darłobym bym darło	darlibyśmy byśmy darli	darłybyśmy byśmy darły
2 os.	darłbyś byś darł	darłabyś byś darła	darłobyś byś darło	darlibyście byście darli	darłybyście byście darły
3 os.	darłby by darł	darłaby by darła	darłoby by darło	darliby by darli	darłyby by darły

bezosobnik: darto by

bezokolicznik: drzeć

imiesłów przysłówkowy współczesny: drąc

gerundium: darcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	darcie	darcia
D.	darcia	darć
C.	darciu	darciom
B.	darcie	darcia
N.	darciem	darciami
Ms.	darciu	darciach
W.	darcie	darcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: drący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	drący	drący	drący	drące	drąca
D.	drącego	drącego	drącego	drącego	drącej
C.	drącemu	drącemu	drącemu	drącemu	drącej
B.	drącego	drącego	drący	drące	drącą
N.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącą
Ms.	drącym	drącym	drącym	drącym	drącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	drący	drący	drące	drące
D.	drących	drących	drących	drących
C.	drącym	drącym	drącym	drącym
B.	drących	drących	drących	drące
N.	drącymi	drącymi	drącymi	drącymi
Ms.	drących	drących	drących	drących

Składnia

Rz_osobowy

drzeć

DOKĄD

Frazeologizmy

darcie pierza
ktoś drze koty
ktoś drze łacha z kogoś/czegoś
ktoś drze mordę
ktoś drze gębę
ktoś drze koparę
ktoś drze pysk
ktoś drze japę
ktoś drze ryja
ktoś zadziera nosa
ktoś drze nosa
ktoś rozdziera szaty
ktoś drze szaty
ktoś rwie sobie włosy z głowy
ktoś drze włosy z głowy
ktoś zadziera nosa
ktoś drze nosa
ktoś zdziera skórę z kogoś
ktoś drze skórę z kogoś

Data ostatniej modyfikacji: 24.04.2025