Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
targnę |
targniemy |
|||
| 2 os. |
targniesz |
targniecie |
|||
| 3 os. |
targnie |
targną |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
targnąłem +(e)m targnął |
targnęłam +(e)m targnęła |
targnęłom +(e)m targnęło |
targnęliśmy +(e)śmy targnęli |
targnęłyśmy +(e)śmy targnęły |
| 2 os. |
targnąłeś +(e)ś targnął |
targnęłaś +(e)ś targnęła |
targnęłoś +(e)ś targnęło |
targnęliście +(e)ście targnęli |
targnęłyście +(e)ście targnęły |
| 3 os. |
targnął |
targnęła |
targnęło |
targnęli |
targnęły |
bezosobnik: targnięto
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
targnijmy |
|
| 2 os. |
targnij |
targnijcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
targnąłbym bym targnął |
targnęłabym bym targnęła |
targnęłobym bym targnęło |
targnęlibyśmy byśmy targnęli |
targnęłybyśmy byśmy targnęły |
| 2 os. |
targnąłbyś byś targnął |
targnęłabyś byś targnęła |
targnęłobyś byś targnęło |
targnęlibyście byście targnęli |
targnęłybyście byście targnęły |
| 3 os. |
targnąłby by targnął |
targnęłaby by targnęła |
targnęłoby by targnęło |
targnęliby by targnęli |
targnęłyby by targnęły |
bezosobnik: targnięto by
bezokolicznik: targnąć
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
targnąwszy
gerundium: targnięcie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | targnięcie |
targnięcia |
| D. | targnięcia |
targnięć |
| C. | targnięciu |
targnięciom |
| B. | targnięcie |
targnięcia |
| N. | targnięciem |
targnięciami |
| Ms. | targnięciu |
targnięciach |
| W. | targnięcie |
targnięcia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: targnięty
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | targnięty |
targnięty |
targnięty |
targnięte |
targnięta |
| D. | targniętego |
targniętego |
targniętego |
targniętego |
targniętej |
| C. | targniętemu |
targniętemu |
targniętemu |
targniętemu |
targniętej |
| B. | targniętego |
targniętego |
targnięty |
targnięte |
targniętą |
| N. | targniętym |
targniętym |
targniętym |
targniętym |
targniętą |
| Ms. | targniętym |
targniętym |
targniętym |
targniętym |
targniętej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | targnięci |
targnięci |
targnięte |
targnięte |
| D. | targniętych |
targniętych |
targniętych |
targniętych |
| C. | targniętym |
targniętym |
targniętym |
targniętym |
| B. | targniętych |
targniętych |
targniętych |
targnięte |
| N. | targniętymi |
targniętymi |
targniętymi |
targniętymi |
| Ms. | targniętych |
targniętych |
targniętych |
targniętych |
odpowiednik aspektowy: targać
Pochodzenie
Zob. targać
1. cuglami
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | szarpnąć |
Połączenia
- targnąć cuglami
Cytaty
|
Wciąż machinalnie poruszał wędką, kolejny okoń targnął linkę. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Wieża Jaskółki, 1997 |
|
|
Adela zakrzyczała świdrująco, krzyk urwał się, gdy Morold uderzył ją w twarz i targnął za włosy. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002 |
|
|
Po napisaniu krótkiego listu spryskała jego rewers perfumami i włożyła do koperty. Następnie targnęła za dzwonek i [...] usiadła przed lustrem toaletki. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Widma w mieście Breslau, 2005 |
Składnia
| Rzosobowy | + | targnąć | + |
CZYM
|
| Rzosobowy | + | targnąć | + |
KOGO/CO +
za CO
|
2. powietrzem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Połączenia
- targnąć czyimś ciałem, powietrzem
Cytaty
|
Szloch targnął nim jak atak epilepsji. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Dżuma w Breslau, 2007 |
|
|
Ciałem Grzegorza targnął kolejny zimny dreszcz. źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Rytuał, 2008 |
|
|
[...] silny powiew wiatru targnął moskitierą, sypnął białymi płatkami jaśminu i potrząsnął całym budynkiem, źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zamach na wyspę, 2001 |
|
|
W następnym momencie kadłubem targnął potworny wstrząs, jakby morska bestia rozrywała statek pazurami. źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004 |
|
|
Klęknął przed kiblem i włożył dwa palce do gardła. Targnęło nim potężnie, ale poza śliną nie wykrztusił żadnego świństwa. źródło: NKJP: Mariusz Sieniewicz: Żydówek nie obsługujemy, 2005 |
Składnia
| Rznieżywotny | + | targnąć | + |
KIM/CZYM
|
| Ø | + | targnąć | + |
KIM/CZYM
|
3. sercem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zaszarpać |
Połączenia
- ból, gniew targnął kimś
- targnąć czyjąś duszą, czyimś sercem
Cytaty
|
Dopiero kiedy ich wyprowadzano z auta, zobaczył twarz przełożonego i targnął nim potworny lęk, to była twarz wariata... źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: zdrada, 1991 |
|
|
Przerażenie potrząsnęło każdą komórką jej ciała. Targnęło żołądkiem, przyprawiając go o kłujący skurcz. źródło: NKJP: Ewa Kujawska: Dom Małgorzaty, 2007 |
|
|
Po czasami wręcz agresywnych partiach wokalnych pojawiają się fragmenty mogące skruszyć grubą taflę lodu na sercu niejednego człowieka, a anielski żeński wokal i niebiańskie chóry potrafią targnąć najwrażliwszą struną uczuć. źródło: NKJP: W Teatrze Świata - muzyka, Magazyn Puls Studenta nr 19, 2000 |
Składnia
| Rznieżywotny | + | targnąć | + |
KIM/CZYM
|