UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

stosować

Chronologizacja

XVI w., Bor

Pochodzenie

z śr.-w.-niem. stôʒen 'uderzając dosuwać, poruszać, rozprzestrzeniać; ścieśniać, skupiać; ubijać, tłuc'

Por. współczesne niem. stoßen ‘uderzać, trącać, posuwać, wtykać, wpychać’.
Punktem wyjścia licznych wtórnych znaczeń powstałych już na gruncie polskim było dawne 'przytykać, przykładać, przysuwać, przystawiać'.

Definicja

używać czegoś w jakiejś sytuacji w celu osiągnięcia określonego celu

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • spółka stosuje coś; ludzie stosują coś
  • stosować kosmetyk, krem, lek, preparat, substancję, środek (antykoncepcyjny), związek; dawkę, roztwór; urządzenie; chwyt, formę, metodę, narzędzie, podejście, politykę, praktykę, procedurę, rozwiązanie, sposób, strategię, system, taktykę, technikę, technologię, terapię, zabieg; model, typ; kryterium, mechanizm, normę, podział, prawo, regułę, skalę, standardy, wskaźnik, zależność, zasadę; termin, terminologię; instrumenty; karę; aresztowanie, przemoc, przymus, represje, torturę; podatek; stawkę; medytację
  • stosować do oczyszczania
  • stosować w praktyce; w rachunkowości; w produkcji; w badaniach; w leczeniu; w stężeniach; w przypadku czegoś
  • stosować z powodzeniem
  • stosować odpowiednio, właściwie; łącznie; dawniej, wówczas; dotąd, dotychczas; obecnie; często; głównie, powszechnie, wyłącznie, zazwyczaj, zwykle; szeroko; konsekwentnie; rzadko
  • zacząć; można, należy, warto, wolno; powinien stosować; bywa stosowany
  • konieczność, obowiązek, zakaz; efekt, skutek stosowania

Cytaty

- Jeśli szpital stosuje preparat dezynfekcyjny, który firma zarejestrowała według niezweryfikowanych norm wprowadzonych przez jedną panią magister, to czy za bezpieczeństwo pacjentów nadal odpowiada personel szpitala? - zastanawia się Piotr Chmielowski.

źródło: NKJP: Paweł Walewski: Odkażanie ze skazą, Polityka, nr 2345, 2002-04-13

Gwałtowni skazańcy nigdy nie powiedzą sami z siebie, że byli krzywdzeni lub zaniedbywani, bo przecież oni stosują przemoc właśnie po to, by zanegować doznaną dawniej krzywdę.

źródło: NKJP: Wiktor Osiatyński: O zbrodniach i karach, 2003

Golenie czy stosowanie kremów do depilacji likwiduje wyłącznie zewnętrzną część włosa - po zabiegu odrastają niemal od razu.

źródło: NKJP: Agnieszka Fedorczyk: Laserem pod włos, Gazeta Wyborcza, 1999-04-24

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stosuję
stosujemy
2 os. stosujesz
stosujecie
3 os. stosuje
stosują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stosowałem
+(e)m stosował
stosowałam
+(e)m stosowała
stosowałom
+(e)m stosowało
stosowaliśmy
+(e)śmy stosowali
stosowałyśmy
+(e)śmy stosowały
2 os. stosowałeś
+(e)ś stosował
stosowałaś
+(e)ś stosowała
stosowałoś
+(e)ś stosowało
stosowaliście
+(e)ście stosowali
stosowałyście
+(e)ście stosowały
3 os. stosował
stosowała
stosowało
stosowali
stosowały

bezosobnik: stosowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę stosował
będę stosować
będę stosowała
będę stosować
będę stosowało
będę stosować
będziemy stosowali
będziemy stosować
będziemy stosowały
będziemy stosować
2 os. będziesz stosował
będziesz stosować
będziesz stosowała
będziesz stosować
będziesz stosowało
będziesz stosować
będziecie stosowali
będziecie stosować
będziecie stosowały
będziecie stosować
3 os. będzie stosował
będzie stosować
będzie stosowała
będzie stosować
będzie stosowało
będzie stosować
będą stosowali
będą stosować
będą stosowały
będą stosować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stosujmy
2 os. stosuj
stosujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stosowałbym
bym stosował
stosowałabym
bym stosowała
stosowałobym
bym stosowało
stosowalibyśmy
byśmy stosowali
stosowałybyśmy
byśmy stosowały
2 os. stosowałbyś
byś stosował
stosowałabyś
byś stosowała
stosowałobyś
byś stosowało
stosowalibyście
byście stosowali
stosowałybyście
byście stosowały
3 os. stosowałby
by stosował
stosowałaby
by stosowała
stosowałoby
by stosowało
stosowaliby
by stosowali
stosowałyby
by stosowały

bezosobnik: stosowano by

bezokolicznik: stosować

imiesłów przysłówkowy współczesny: stosując

gerundium: stosowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. stosowanie
stosowania
D. stosowania
stosowań
C. stosowaniu
stosowaniom
B. stosowanie
stosowania
N. stosowaniem
stosowaniami
Ms. stosowaniu
stosowaniach
W. stosowanie
stosowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: stosujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. stosujący
stosujący
stosujący
stosujące
stosująca
D. stosującego
stosującego
stosującego
stosującego
stosującej
C. stosującemu
stosującemu
stosującemu
stosującemu
stosującej
B. stosującego
stosującego
stosujący
stosujące
stosującą
N. stosującym
stosującym
stosującym
stosującym
stosującą
Ms. stosującym
stosującym
stosującym
stosującym
stosującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. stosujący
stosujący
stosujące
stosujące
D. stosujących
stosujących
stosujących
stosujących
C. stosującym
stosującym
stosującym
stosującym
B. stosujących
stosujących
stosujących
stosujące
N. stosującymi
stosującymi
stosującymi
stosującymi
Ms. stosujących
stosujących
stosujących
stosujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: stosowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. stosowany
stosowany
stosowany
stosowane
stosowana
D. stosowanego
stosowanego
stosowanego
stosowanego
stosowanej
C. stosowanemu
stosowanemu
stosowanemu
stosowanemu
stosowanej
B. stosowanego
stosowanego
stosowany
stosowane
stosowaną
N. stosowanym
stosowanym
stosowanym
stosowanym
stosowaną
Ms. stosowanym
stosowanym
stosowanym
stosowanym
stosowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. stosowani
stosowani
stosowane
stosowane
D. stosowanych
stosowanych
stosowanych
stosowanych
C. stosowanym
stosowanym
stosowanym
stosowanym
B. stosowanych
stosowanych
stosowanych
stosowane
N. stosowanymi
stosowanymi
stosowanymi
stosowanymi
Ms. stosowanych
stosowanych
stosowanych
stosowanych

odpowiednik aspektowy: zastosować

Składnia

Rz osobowy + stosować +
CO + (w CZYM)
bez ograniczeń + stosować +
CO + (do CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 18.07.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json