UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zabawić się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Pochodzenie

Zob. zabawić

1. z kolegami

Definicja

spędzić czas, robiąc coś, co sprawia przyjemność lub jest zajmujące bądź interesujące

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny rozrywka

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny gry i zabawy

Połączenia

  • zabawić się na studniówce, na zabawie
  • zabawić się w dyskotece
  • zabawić się z dzieckiem, z przyjaciółmi
  • zabawić się na całego

Cytaty

Postanowił zabawić się w polowanie na tygrysy. Błyskawicznie ułożył plan zabawy – otóż jest sławnym łowcą Janem Smugą.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957

Zazdrości, że ten zabawił się w świecie, wyhulał się ile dusza zapragnie, po czym wrócił do domu jak gdyby nigdy nic.

źródło: NKJP: Piotr Kozłowski: Randka z Bogiem i z człowiekiem czyli Kochaj i rób co chcesz... i z kim chcesz!, 2009

Aby poprawić zdolność do śledzenia poruszających się przedmiotów, zabaw się z kolegą w następującą grę. Narysujcie litery i cyfry na piłce, którą potem będziecie rzucać. Gdy piłka będzie się do ciebie zbliżała, zanim ją złapiesz, wykrzyknij ostatnią zauważoną literę lub cyfrę.

źródło: NKJP: K. Winston Caine, Perry Garfinkel: Łzawa historia, CKM, 1999

[...] zapytało [...] internautów o to, za ile chcą zabawić się w Sylwestra.

źródło: NKJP: Daniel Kotowski: Internauci wydadzą na święta więcej niż przed rokiem, Dziennik Internautów, 2008-12-15

Na stadionie w Karpaczu zabawią się na koncercie znanego zespołu [...].

źródło: NKJP: Leszek Kosiorowski: Harleyowcy i Scorpions, Gazeta Wrocławska, 2002-05-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawię się
zabawimy się
2 os. zabawisz się
zabawicie się
3 os. zabawi się
zabawią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłem się
+(e)m się zabawił
zabawiłam się
+(e)m się zabawiła
zabawiłom się
+(e)m się zabawiło
zabawiliśmy się
+(e)śmy się zabawili
zabawiłyśmy się
+(e)śmy się zabawiły
2 os. zabawiłeś się
+(e)ś się zabawił
zabawiłaś się
+(e)ś się zabawiła
zabawiłoś się
+(e)ś się zabawiło
zabawiliście się
+(e)ście się zabawili
zabawiłyście się
+(e)ście się zabawiły
3 os. zabawił się
zabawiła się
zabawiło się
zabawili się
zabawiły się

bezosobnik: zabawiono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawmy się
2 os. zabaw się
zabawcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłbym się
bym się zabawił
zabawiłabym się
bym się zabawiła
zabawiłobym się
bym się zabawiło
zabawilibyśmy się
byśmy się zabawili
zabawiłybyśmy się
byśmy się zabawiły
2 os. zabawiłbyś się
byś się zabawił
zabawiłabyś się
byś się zabawiła
zabawiłobyś się
byś się zabawiło
zabawilibyście się
byście się zabawili
zabawiłybyście się
byście się zabawiły
3 os. zabawiłby się
by się zabawił
zabawiłaby się
by się zabawiła
zabawiłoby się
by się zabawiło
zabawiliby się
by się zabawili
zabawiłyby się
by się zabawiły

bezosobnik: zabawiono by się

bezokolicznik: zabawić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zabawiwszy się

gerundium: zabawienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zabawienie się
zabawienia się
D. zabawienia się
zabawień się
C. zabawieniu się
zabawieniom się
B. zabawienie się
zabawienia się
N. zabawieniem się
zabawieniami się
Ms. zabawieniu się
zabawieniach się
W. zabawienie się
zabawienia się

odpowiednik aspektowy: zabawiać się

Składnia

bez ograniczeń + zabawić się +
(z KIM)
bez ograniczeń + zabawić się +
(z KIM) + (w CO)
bez ograniczeń + zabawić się + bez ograniczeń

2. z kobietą

Definicja

pot. 
spędzić czas na czynnościach o charakterze erotycznym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność

Połączenia

  • zabawić się z dziewczyną, z kobietą, z panienką,

Cytaty

Obaj lubili wypić i zabawić się z kobietami.

źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Wilcza wyspa, 2006

Zawsze przecież można zabawić się z kimś innym. Przebywanie z mężczyzną bez seksu wydawało im się pozbawione najmniejszego sensu.

źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Przekraczając światło, 1996

Witaj w Sin City! Tu zabawisz się z pięknymi kobietami, wypijesz morze alkoholu i bez wątpienia zostaniesz na dłużej [...].

źródło: NKJP: Daniel Gizicki: Kto jest kim w Mieście Grzechu (Sin City), Esensja, 2005-06

Kiedy jestem sam w domu, nie mogę się opędzić od myśli, że warto byłoby zabawić się z sąsiadką z naprzeciwka. Ona ma 50 lat, ja 25. Dlaczego czuję miętę do tej starszej kobiety?

źródło: NKJP: Pora na doktora, CKM, 2001

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawię się
zabawimy się
2 os. zabawisz się
zabawicie się
3 os. zabawi się
zabawią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłem się
+(e)m się zabawił
zabawiłam się
+(e)m się zabawiła
zabawiłom się
+(e)m się zabawiło
zabawiliśmy się
+(e)śmy się zabawili
zabawiłyśmy się
+(e)śmy się zabawiły
2 os. zabawiłeś się
+(e)ś się zabawił
zabawiłaś się
+(e)ś się zabawiła
zabawiłoś się
+(e)ś się zabawiło
zabawiliście się
+(e)ście się zabawili
zabawiłyście się
+(e)ście się zabawiły
3 os. zabawił się
zabawiła się
zabawiło się
zabawili się
zabawiły się

bezosobnik: zabawiono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawmy się
2 os. zabaw się
zabawcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłbym się
bym się zabawił
zabawiłabym się
bym się zabawiła
zabawiłobym się
bym się zabawiło
zabawilibyśmy się
byśmy się zabawili
zabawiłybyśmy się
byśmy się zabawiły
2 os. zabawiłbyś się
byś się zabawił
zabawiłabyś się
byś się zabawiła
zabawiłobyś się
byś się zabawiło
zabawilibyście się
byście się zabawili
zabawiłybyście się
byście się zabawiły
3 os. zabawiłby się
by się zabawił
zabawiłaby się
by się zabawiła
zabawiłoby się
by się zabawiło
zabawiliby się
by się zabawili
zabawiłyby się
by się zabawiły

bezosobnik: zabawiono by się

bezokolicznik: zabawić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zabawiwszy się

gerundium: zabawienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zabawienie się
zabawienia się
D. zabawienia się
zabawień się
C. zabawieniu się
zabawieniom się
B. zabawienie się
zabawienia się
N. zabawieniem się
zabawieniami się
Ms. zabawieniu się
zabawieniach się
W. zabawienie się
zabawienia się

odpowiednik aspektowy: zabawiać się

Składnia

bez ograniczeń + zabawić się +
(z KIM)

3. w kucharza

Definicja

zająć się czymś, traktując to jako rozrywkę lub nowe doświadczenie bądź postępując w sposób, który przypomina lub udaje działania kogoś innego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • zabawić się kolorami
  • zabawić się w adwokata, w aktora, w detektywa, w kucharza, w lekarza

Cytaty

Zaprosił ją na pożegnalną kolację i sam zabawił się w kucharza. Jego specjalnością była sola w sosie koperkowym, do tego wino chardonnay z dobrego rocznika.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Dwie Miłości, 2008

Hej, kolego, pokaż dłonie... ojej, co za ruina, wejdź do mnie, zabawię się w manikiurzystkę... - ironizowała Iwona.

źródło: NKJP: Ewa Siarkiewicz: Kuźnia na rozdrożu, 2008

Przy Szpitalnej [...] bez problemu można znaleźć torebkę w stylu lat 30-tych, błyszczącą sukienkę wzorowaną na szalonych latach 80-tych a także inne niespotykane gdzie indziej rzeczy np. zabawne szaliki, ozdoby z hawajskich kwiatów. Tutaj naprawdę można zabawić się modą.

źródło: NKJP: Suknia z boa, Gazeta Krakowska, 2004-12-30

Zabawisz się kolorami? Nowa kolekcja [...] jest przeznaczona dla młodych kobiet z wyobraźnią oraz romantyczną duszą. Dla kobiet, które cenią sobie połączenie kontrastowych, ostrych barw i delikatnych, modnych tkanin.

źródło: NKJP: Internet

Stąd też finalnie o „tym”, co się wydarzyło [...] wiemy tyle, co ludzie „gadają”. Ktoś coś słyszał, ktoś inny dodał do tego własne wyobrażenia, kolejny zabawił się w domorosłego psychologa, a wszyscy chcieliby na podstawie strzępów publicznej gadaniny postawić diagnozę i wydać wyrok.

źródło: Internet: Karolina Felberg: Pierwsza decyzja, Teatr, 04-03-2019 (e-teatr.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawię się
zabawimy się
2 os. zabawisz się
zabawicie się
3 os. zabawi się
zabawią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłem się
+(e)m się zabawił
zabawiłam się
+(e)m się zabawiła
zabawiłom się
+(e)m się zabawiło
zabawiliśmy się
+(e)śmy się zabawili
zabawiłyśmy się
+(e)śmy się zabawiły
2 os. zabawiłeś się
+(e)ś się zabawił
zabawiłaś się
+(e)ś się zabawiła
zabawiłoś się
+(e)ś się zabawiło
zabawiliście się
+(e)ście się zabawili
zabawiłyście się
+(e)ście się zabawiły
3 os. zabawił się
zabawiła się
zabawiło się
zabawili się
zabawiły się

bezosobnik: zabawiono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawmy się
2 os. zabaw się
zabawcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłbym się
bym się zabawił
zabawiłabym się
bym się zabawiła
zabawiłobym się
bym się zabawiło
zabawilibyśmy się
byśmy się zabawili
zabawiłybyśmy się
byśmy się zabawiły
2 os. zabawiłbyś się
byś się zabawił
zabawiłabyś się
byś się zabawiła
zabawiłobyś się
byś się zabawiło
zabawilibyście się
byście się zabawili
zabawiłybyście się
byście się zabawiły
3 os. zabawiłby się
by się zabawił
zabawiłaby się
by się zabawiła
zabawiłoby się
by się zabawiło
zabawiliby się
by się zabawili
zabawiłyby się
by się zabawiły

bezosobnik: zabawiono by się

bezokolicznik: zabawić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zabawiwszy się

gerundium: zabawienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zabawienie się
zabawienia się
D. zabawienia się
zabawień się
C. zabawieniu się
zabawieniom się
B. zabawienie się
zabawienia się
N. zabawieniem się
zabawieniami się
Ms. zabawieniu się
zabawieniach się
W. zabawienie się
zabawienia się

odpowiednik aspektowy: zabawiać się

Składnia

bez ograniczeń + zabawić się +
w KOGO/CO
bez ograniczeń + zabawić się +
(CZYM)

4. uczuciami

Definicja

pot. 
potraktować kogoś w sposób, który lekceważy jego emocje

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Cytaty

Na czatach najbardziej żal mi tych, którzy dali się zranić tak samo, jak mnie zranili niewychowani i bez sumienia ludzie, którzy najpierw coś palną, zabawią się człowiekiem, a potem pomyślą [...].

źródło: NKJP: Internet

A więc jednak była to gra. Zabawili się mną. Poddali próbie. Na szczęście, jakoś sobie poradziłem. Nie dałem plamy.

źródło: NKJP: Marek Harny: Zdrajca, 2007

Dlatego proszę, nie marnujcie, Panowie, mojego cennego czasu, jeśli macie ochotę tylko i wyłącznie zabawić się uczuciami drugiej strony. Nienawidzę kłamstwa [...].

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawię się
zabawimy się
2 os. zabawisz się
zabawicie się
3 os. zabawi się
zabawią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłem się
+(e)m się zabawił
zabawiłam się
+(e)m się zabawiła
zabawiłom się
+(e)m się zabawiło
zabawiliśmy się
+(e)śmy się zabawili
zabawiłyśmy się
+(e)śmy się zabawiły
2 os. zabawiłeś się
+(e)ś się zabawił
zabawiłaś się
+(e)ś się zabawiła
zabawiłoś się
+(e)ś się zabawiło
zabawiliście się
+(e)ście się zabawili
zabawiłyście się
+(e)ście się zabawiły
3 os. zabawił się
zabawiła się
zabawiło się
zabawili się
zabawiły się

bezosobnik: zabawiono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zabawmy się
2 os. zabaw się
zabawcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zabawiłbym się
bym się zabawił
zabawiłabym się
bym się zabawiła
zabawiłobym się
bym się zabawiło
zabawilibyśmy się
byśmy się zabawili
zabawiłybyśmy się
byśmy się zabawiły
2 os. zabawiłbyś się
byś się zabawił
zabawiłabyś się
byś się zabawiła
zabawiłobyś się
byś się zabawiło
zabawilibyście się
byście się zabawili
zabawiłybyście się
byście się zabawiły
3 os. zabawiłby się
by się zabawił
zabawiłaby się
by się zabawiła
zabawiłoby się
by się zabawiło
zabawiliby się
by się zabawili
zabawiłyby się
by się zabawiły

bezosobnik: zabawiono by się

bezokolicznik: zabawić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zabawiwszy się

gerundium: zabawienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zabawienie się
zabawienia się
D. zabawienia się
zabawień się
C. zabawieniu się
zabawieniom się
B. zabawienie się
zabawienia się
N. zabawieniem się
zabawieniami się
Ms. zabawieniu się
zabawieniach się
W. zabawienie się
zabawienia się

odpowiednik aspektowy: zabawiać się

Składnia

bez ograniczeń + zabawić się +
KIM/CZYM

Frazeologizmy

ktoś zabawił się czyimś kosztem
ktoś zabawił się cudzym kosztem
Data ostatniej modyfikacji: 27.02.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json