UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozegnać

częściej rozgonić

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozegnam
rozegnamy
2 os. rozegnasz
rozegnacie
3 os. rozegna
rozegnają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozegnałem
+(e)m rozegnał
rozegnałam
+(e)m rozegnała
rozegnałom
+(e)m rozegnało
rozegnaliśmy
+(e)śmy rozegnali
rozegnałyśmy
+(e)śmy rozegnały
2 os. rozegnałeś
+(e)ś rozegnał
rozegnałaś
+(e)ś rozegnała
rozegnałoś
+(e)ś rozegnało
rozegnaliście
+(e)ście rozegnali
rozegnałyście
+(e)ście rozegnały
3 os. rozegnał
rozegnała
rozegnało
rozegnali
rozegnały

bezosobnik: rozegnano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozegnajmy
2 os. rozegnaj
rozegnajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozegnałbym
bym rozegnał
rozegnałabym
bym rozegnała
rozegnałobym
bym rozegnało
rozegnalibyśmy
byśmy rozegnali
rozegnałybyśmy
byśmy rozegnały
2 os. rozegnałbyś
byś rozegnał
rozegnałabyś
byś rozegnała
rozegnałobyś
byś rozegnało
rozegnalibyście
byście rozegnali
rozegnałybyście
byście rozegnały
3 os. rozegnałby
by rozegnał
rozegnałaby
by rozegnała
rozegnałoby
by rozegnało
rozegnaliby
by rozegnali
rozegnałyby
by rozegnały

bezosobnik: rozegnano by

bezokolicznik: rozegnać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozegnawszy

gerundium: rozegnanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozegnanie
rozegnania
D. rozegnania
rozegnań
C. rozegnaniu
rozegnaniom
B. rozegnanie
rozegnania
N. rozegnaniem
rozegnaniami
Ms. rozegnaniu
rozegnaniach
W. rozegnanie
rozegnania

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozegnany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozegnany
rozegnany
rozegnany
rozegnane
rozegnana
D. rozegnanego
rozegnanego
rozegnanego
rozegnanego
rozegnanej
C. rozegnanemu
rozegnanemu
rozegnanemu
rozegnanemu
rozegnanej
B. rozegnanego
rozegnanego
rozegnany
rozegnane
rozegnaną
N. rozegnanym
rozegnanym
rozegnanym
rozegnanym
rozegnaną
Ms. rozegnanym
rozegnanym
rozegnanym
rozegnanym
rozegnanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozegnani
rozegnani
rozegnane
rozegnane
D. rozegnanych
rozegnanych
rozegnanych
rozegnanych
C. rozegnanym
rozegnanym
rozegnanym
rozegnanym
B. rozegnanych
rozegnanych
rozegnanych
rozegnane
N. rozegnanymi
rozegnanymi
rozegnanymi
rozegnanymi
Ms. rozegnanych
rozegnanych
rozegnanych
rozegnanych

odpowiednik aspektowy: rozganiać

Pochodzenie

Zob. gnać

1. protestujących

Definicja

spowodować, że obiekty tworzące grupę przestają ją tworzyć, przemieszczając się pojedynczo w różne strony

Warianty

  • częściej rozgonić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozpędzić, rozproszyć
antonimy:  spędzić, zgonić

Cytaty

Nad ranem przyjechało kilku policjantów z Mszany Dolnej, aby rozegnać strajkujących.

źródło: NKJP: (HSZ): Walczyli o godność, Gazeta Krakowska, 2007-08-24

Okazało się, że trzy psy, które od dawna biegają pod naszym blokiem podbiegły do niej i groźnie warczały. Dobrze, że mężczyzna, który tamtędy przychodził, rozegnał tę zgraję.

źródło: NKJP: (SK): Burki nie wiedzą co je czeka..., Dziennik Łódzki, 2002-02-14

Równym kłusem pędzili za uciekającymi. Rozegnali na boki grupki pieszych i wysunęli się na piaszczystą drogę...

źródło: NKJP: Halina Rudnicka: Uczniowie Spartakusa, 1951

Składnia

bez ograniczeń + rozegnać +
KOGO/CO + (DOKĄD)

2. rząd

Definicja

pot. 
sprawić, że jakaś instytucja przestała istnieć w danym składzie osobowym lub w ogóle

Warianty

  • częściej rozgonić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozpędzić

Cytaty

[...] zdecydowany zwolennik rozegnania parlamentu, napisał ostro, że władza powinna pozwolić się popierać i szanować, nie tłamsząc wolności prasy.

źródło: NKJP: Ernest Skalski: Moskwa w październiku, Gazeta Wyborcza, 1993-10-16

Składnia

bez ograniczeń + rozegnać +
KOGO

3. dym

Definicja

sprawić, że drobne cząsteczki czegoś znalazły się od siebie dalej, niż były na początku

Warianty

  • częściej rozgonić

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozproszyć

Cytaty

[...] dymy wiatr rozegnał [...].

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Cesarz, 2005

Koło południa wiatr rozegnał wyjałowione nocnymi opadami śniegu fragmenty chmur i na wyszorowanym do najczystszej akwamaryny niebie zaświeciło nasze południowe słońce.

źródło: NKJP: Tamara Dubina: Śnieg w Jerozolimie, Midrasz, 2009-01-02

Składnia

bez ograniczeń + rozegnać +
CO

4. smutek

Definicja

sprawić, że ktoś przestał coś odczuwać lub o czymś myśleć

Warianty

  • częściej rozgonić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozpędzić, rozproszyć

Cytaty

chciałabym uzyskać jakąś poradę jak ewentualnie tego typu ból rozegnać [...].

źródło: Internet: bieganie.pl

Telewizja jest namiętnością powszechną obecną w sklepach i hotelach, a brak prądu powoduje smutek, którego nie może rozegnać nawet rozmowa z przyjaciółmi.

źródło: Internet: hoparoundtheglobe.com

Świt rozegnał jej trwożne przywidzenia.

źródło: Anatole France: Manekin trzcinowy, 2012 (books.google.pl)

Składnia

bez ograniczeń + rozegnać +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 01.05.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json