Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zapędzę |
zapędzimy |
|||
| 2 os. |
zapędzisz |
zapędzicie |
|||
| 3 os. |
zapędzi |
zapędzą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapędziłem +(e)m zapędził |
zapędziłam +(e)m zapędziła |
zapędziłom +(e)m zapędziło |
zapędziliśmy +(e)śmy zapędzili |
zapędziłyśmy +(e)śmy zapędziły |
| 2 os. |
zapędziłeś +(e)ś zapędził |
zapędziłaś +(e)ś zapędziła |
zapędziłoś +(e)ś zapędziło |
zapędziliście +(e)ście zapędzili |
zapędziłyście +(e)ście zapędziły |
| 3 os. |
zapędził |
zapędziła |
zapędziło |
zapędzili |
zapędziły |
bezosobnik: zapędzono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zapędźmy |
|
| 2 os. |
zapędź |
zapędźcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapędziłbym bym zapędził |
zapędziłabym bym zapędziła |
zapędziłobym bym zapędziło |
zapędzilibyśmy byśmy zapędzili |
zapędziłybyśmy byśmy zapędziły |
| 2 os. |
zapędziłbyś byś zapędził |
zapędziłabyś byś zapędziła |
zapędziłobyś byś zapędziło |
zapędzilibyście byście zapędzili |
zapędziłybyście byście zapędziły |
| 3 os. |
zapędziłby by zapędził |
zapędziłaby by zapędziła |
zapędziłoby by zapędziło |
zapędziliby by zapędzili |
zapędziłyby by zapędziły |
bezosobnik: zapędzono by
bezokolicznik: zapędzić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zapędziwszy
gerundium: zapędzenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zapędzenie |
zapędzenia |
| D. | zapędzenia |
zapędzeń |
| C. | zapędzeniu |
zapędzeniom |
| B. | zapędzenie |
zapędzenia |
| N. | zapędzeniem |
zapędzeniami |
| Ms. | zapędzeniu |
zapędzeniach |
| W. | zapędzenie |
zapędzenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zapędzony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zapędzony |
zapędzony |
zapędzony |
zapędzone |
zapędzona |
| D. | zapędzonego |
zapędzonego |
zapędzonego |
zapędzonego |
zapędzonej |
| C. | zapędzonemu |
zapędzonemu |
zapędzonemu |
zapędzonemu |
zapędzonej |
| B. | zapędzonego |
zapędzonego |
zapędzony |
zapędzone |
zapędzoną |
| N. | zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzoną |
| Ms. | zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zapędzeni |
zapędzeni |
zapędzone |
zapędzone |
| D. | zapędzonych |
zapędzonych |
zapędzonych |
zapędzonych |
| C. | zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonym |
zapędzonym |
| B. | zapędzonych |
zapędzonych |
zapędzonych |
zapędzone |
| N. | zapędzonymi |
zapędzonymi |
zapędzonymi |
zapędzonymi |
| Ms. | zapędzonych |
zapędzonych |
zapędzonych |
zapędzonych |
odpowiednik aspektowy: zapędzać
Pochodzenie
1. do stodoły
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zagonić |
Cytaty
|
[...] Uganiała się za zdziczałymi świniami. Pohukując jak sowa, starała się je zapędzić do chlewika. źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967 |
|
|
Dyrektor zapędził do kabiny jego pomocnika. źródło: NKJP: Czesław Bielecki: Scenarzysta, 2009 |
|
|
Wokół ani żywej duszy - mróz i silny wiatr dawno już zapędziły wszystkich do ciepłych budynków. źródło: NKJP: Grzegorz Mathea: IV Rzeczpospolita, 2005 |
|
|
Mijali kantorów z prowincji zapędzonych do miasta, na bruk i tutaj na bruku wyśpiewujących swój głód i psalmy. źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971 |
Składnia
|
+ | zapędzić | + |
KOGO/CO +
DOKĄD
|
2. w dalekie strony
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zagonić |
Połączenia
- los zapędził kogoś gdzieś
Cytaty
|
Od pierwszego wejrzenia Samowałow rozpoznał w niej rodaczkę, Ukrainkę, którą zły los zapędził w te strony. źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978 |
|
|
Uniesiony sprawiedliwym zapałem zaprosiłem naczelnika policji do Polski, jeśli los zapędzi go kiedyś do Europy i przyrzekłem mu serdeczną gościnność. źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Nowa przygoda: Gwinea, 1962 |
Składnia
|
+ | zapędzić | + |
KOGO +
DOKĄD
|
3. do roboty
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zagonić |
Połączenia
- zapędzić kogoś do pracy, roboty
Cytaty
|
Nie sposób zapędzić ich do odrabiania lekcji ani do pomocy w domu. źródło: NKJP: Ewa Winnicka: Dzieci kapitana Igloo, Gazeta Wyborcza, 1996-01-08 |
|
|
- Bierz tych sześciu i wal na trzecie piętro, no!!! - zapędził go do roboty. źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolumbowie — rocznik 20, 1957 |
|
|
Nie było żadnych zbiórek, raportów, przemówień. Zapędzili nas tylko do sprzątania. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007 |
|
|
Czekała go tam przeprawa z matką, a w najlepszym razie - zapędzenie do roboty. źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1954 |
Składnia
|
+ | zapędzić | + |
KOGO +
do CZEGO
|
4. w kłopoty
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wpędzić |
Cytaty
|
Złe wybory zapędziły go w ten marny stan materialny i duchowy, w konflikt wewnętrzny i zewnętrzny. źródło: NKJP: Zdzisław Józef Kijas: Odpowiedzi na 101 pytań o rzeczy ostateczne, 2004 |
Składnia
|
+ | zapędzić | + |
KOGO +
w CO
|