UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przegnać

częściej przegonić

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	przegnam	przegnamy
2 os.	przegnasz	przegnacie
3 os.	przegna	przegnają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przegnałem +(e)m przegnał	przegnałam +(e)m przegnała	przegnałom +(e)m przegnało	przegnaliśmy +(e)śmy przegnali	przegnałyśmy +(e)śmy przegnały
2 os.	przegnałeś +(e)ś przegnał	przegnałaś +(e)ś przegnała	przegnałoś +(e)ś przegnało	przegnaliście +(e)ście przegnali	przegnałyście +(e)ście przegnały
3 os.	przegnał	przegnała	przegnało	przegnali	przegnały

bezosobnik: przegnano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		przegnajmy
2 os.	przegnaj	przegnajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przegnałbym bym przegnał	przegnałabym bym przegnała	przegnałobym bym przegnało	przegnalibyśmy byśmy przegnali	przegnałybyśmy byśmy przegnały
2 os.	przegnałbyś byś przegnał	przegnałabyś byś przegnała	przegnałobyś byś przegnało	przegnalibyście byście przegnali	przegnałybyście byście przegnały
3 os.	przegnałby by przegnał	przegnałaby by przegnała	przegnałoby by przegnało	przegnaliby by przegnali	przegnałyby by przegnały

bezosobnik: przegnano by

bezokolicznik: przegnać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przegnawszy

gerundium: przegnanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	przegnanie	przegnania
D.	przegnania	przegnań
C.	przegnaniu	przegnaniom
B.	przegnanie	przegnania
N.	przegnaniem	przegnaniami
Ms.	przegnaniu	przegnaniach
W.	przegnanie	przegnania

imiesłów przymiotnikowy bierny: przegnany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przegnany	przegnany	przegnany	przegnane	przegnana
D.	przegnanego	przegnanego	przegnanego	przegnanego	przegnanej
C.	przegnanemu	przegnanemu	przegnanemu	przegnanemu	przegnanej
B.	przegnanego	przegnanego	przegnany	przegnane	przegnaną
N.	przegnanym	przegnanym	przegnanym	przegnanym	przegnaną
Ms.	przegnanym	przegnanym	przegnanym	przegnanym	przegnanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przegnani	przegnani	przegnane	przegnane
D.	przegnanych	przegnanych	przegnanych	przegnanych
C.	przegnanym	przegnanym	przegnanym	przegnanym
B.	przegnanych	przegnanych	przegnanych	przegnane
N.	przegnanymi	przegnanymi	przegnanymi	przegnanymi
Ms.	przegnanych	przegnanych	przegnanych	przegnanych

odpowiednik aspektowy: przeganiać

Pochodzenie

Zob. gnać

1. intruzów

Definicja

zmusić kogoś lub coś do opuszczenia jakiegoś miejsca

Warianty

częściej przegonić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Cytaty

	[...] Pan nie powstrzyma gniewu, przegna sprzed oczu precz głuchego Żyda. źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971
	Przez uchylone okno samochodu wleciała osa. Kierowca bez skutku próbował przegnać ją z kabiny, cały czas prowadząc pojazd. źródło: NKJP: Tomasz Konopacki: Pająk, szczur i nagła potrzeba, Dziennik Bałtycki, 2011
	Kozy przegnano w inne miejsce [...]. źródło: NKJP: Wit Szostak: Oberki do końca świata, 2007
	Setki ludzi przegnano do punktu zbornego w Łosiu, niedaleko miejsca, gdzie moja Marynia prowadzi teraz sklep. źródło: NKJP: Po latach bezprawia, Dziennik Polski, 2001-10-05

Składnia

przegnać

KOGO/CO + (SKĄD) + (DOKĄD)

2. kogoś przez pola

Definicja

zmuszać do szybkiego przebycia jakiejś drogi

Warianty

częściej przegonić

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie kolejność

Relacje znaczeniowe

synonimy:

przepędzić

Cytaty

Akcja trwała krótko. Przemysław [...] kazał swej wyimaginowanej połowicy rozbierać się i wyjść na śnieg. Przegnał ją po tym śniegu, wyciągając z języka polskiego co gorsze epitety i nie szczędząc przekleństw.

źródło: NKJP: Lidia Góralewicz: Kariera Przemka R., Gazeta Krakowska, 2007-01-26

Wierzchowiec Hanny po prostu wlecze się noga za nogą. Klacz jest spieniona. Pani przegnała ją bez litości przez wertepy i zagajniki, jakby goniło ją stado czartów.

źródło: NKJP: Krystyna Uniechowska-Dembińska: Był pałac, 2008

Składnia

przegnać

KOGO/CO + (GDZIE)

3. wiatr chmury

Definicja

sprawić, że coś szybko przesunęło się z jednego miejsca w inne

Warianty

częściej przegonić

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

Wiatr jak raz przegnał precz chmurę, która zakrywała pyzate oblicze księżyca w pełni, a ów zajrzał wprost do okna ojca Sebastiana.

źródło: NKJP: Andrzej Sarwa: Strzyga, 2006

Marcowe słońce przegnało chmury, a przez uchylone okno narożnego pokoju słychać było piosenkę „W Kwaśniewicach stanął w ogniu dom”, strażacy jednostki puszczali swą ulubioną płytę.

źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998

[...] modły, które szeptano, widocznie zostały wysłuchane, bo wiatr po przegnaniu mgły przyniósł ze sobą deszczowe chmury i około południa pierwsze krople przeszyły taflę morza.

źródło: NKJP: Bartłomiej Misiniec: Gladiatorzy i piraci, 2009

Składnia

przegnać

4. złe myśli

Definicja

pot.

pozbyć się ze świadomości przykrych myśli i stanów psychicznych

Warianty

częściej przegonić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:

przepędzić

Cytaty

Zdążyłem przegnać myśli i emocje z powrotem w głąb głowy. Kiedy ponownie odnalazła wzrokiem moją twarz, nie znalazła już raczej dowodów winy.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Afrykanka, 2005

Każdą śpiewkę umiał na swoim klarnecie wyczarować. Potrafił zgrać się z każdą kapelą, wygrać melodie dopiero zasłyszane, każdego zagadnąć i każdy smutek przegnać.

źródło: NKJP: (ATA): A wy nie płaccie, wy grejcie!, Gazeta Krakowska, 2006-05-19

Składnia

przegnać

Data ostatniej modyfikacji: 06.09.2018