UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przywabić

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przywabię
 przywabimy
2 os. przywabisz
 przywabicie
3 os. przywabi
 przywabią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przywabiłem
+(e)m przywabił
 przywabiłam
+(e)m przywabiła
 przywabiłom
+(e)m przywabiło
 przywabiliśmy
+(e)śmy przywabili
 przywabiłyśmy
+(e)śmy przywabiły
2 os. przywabiłeś
+(e)ś przywabił
 przywabiłaś
+(e)ś przywabiła
 przywabiłoś
+(e)ś przywabiło
 przywabiliście
+(e)ście przywabili
 przywabiłyście
+(e)ście przywabiły
3 os. przywabił
 przywabiła
 przywabiło
 przywabili
 przywabiły

bezosobnik: przywabiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przywabmy
2 os. przywab
 przywabcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przywabiłbym
bym przywabił
 przywabiłabym
bym przywabiła
 przywabiłobym
bym przywabiło
 przywabilibyśmy
byśmy przywabili
 przywabiłybyśmy
byśmy przywabiły
2 os. przywabiłbyś
byś przywabił
 przywabiłabyś
byś przywabiła
 przywabiłobyś
byś przywabiło
 przywabilibyście
byście przywabili
 przywabiłybyście
byście przywabiły
3 os. przywabiłby
by przywabił
 przywabiłaby
by przywabiła
 przywabiłoby
by przywabiło
 przywabiliby
by przywabili
 przywabiłyby
by przywabiły

bezosobnik: przywabiono by

bezokolicznik: przywabić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przywabiwszy

gerundium: przywabienie

imiesłów przymiotnikowy bierny: przywabiony

odpowiednik aspektowy: przywabiać

Pochodzenie

Zob. wabić

1. klientów

Definicja

zachęcić do czegoś czymś atrakcyjnym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przynęcić, skusić, znęcić, zwabić

Połączenia

  • przywabić klientów, turystów, widzów

Cytaty

[...] film [...] zgodnie z przewidywaniami organizatorów przywabił publiczność i wypełnił prawie w całości salę kina „Grażyna” [...].

źródło: NKJP: PG: Edi triumfator, Gazeta Poznańska, 2003-01-28

[...] telewizja pragnie przywabić widzów (zwłaszcza reklamodawców) humorem i satyrą.

źródło: NKJP: Ryszard Marek Groński: Satyra u psychiatry, Polityka, 2001-02-03

Było późno i łoskot brukarskich kostek, na których stos wdrapała się wesoła kompania, przywabił stróża prawa: - Co panowie tu robią?

źródło: NKJP: Jakże nie zacząć od Hawełki?, Dziennik Polski, 2006-12-09

Helena jest dość sprytna i wie o tym, że jej uroda, jej stroje mają przywabić bogatego męża.

źródło: NKJP: Jm.: Pensja pani Latter, Kobieta i Życie, 1954, nr 10

Polskie miejscowości starają się przywabić turystów na masę sposobów.

źródło: Internet: ayoy.pl

Składnia

bez ograniczeń + przywabić +
KOGO + (CZYM)

2. zwierzynę

Definicja

zachęcić zwierzę do zbliżenia się lub przyjścia w jakieś miejsce

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zwabić
hiperonimy:  przyciągnąć

Połączenia

  • światło przywabiło
  • przywabić owady, ptaki

Cytaty

[...] kolorowe robaki zanętowe przywabią nawet leniwe ryby.

źródło: NKJP: Ziemowit Dziadoń: Wiosna na Motławie, Dziennik Bałtycki, 2003-03-22

Liście są tak kolorowe, by [...] przywabić owady, które zapylają roślinę.

źródło: NKJP: ELKA: Pasje, Gazeta Poznańska, 2001-12-22

Szarlejowi udało się zaś przywabić resztkami jedzenia [...] wielkiego szczura [...].

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

[...] nie mogłem doczekać się na sikory na moim balkonie. Próbowałem przywabić je kawałkami słoniny, świecącymi w słońcu, ale gdzie tam!

źródło: NKJP: Zygmunt Szych: Słonina na wagę złota, Gazeta Krakowska, 2005-11-26

Lubię wczesnym wieczorem zaglądać na jasno oświetloną ścianę, na którą siadają przywabione blaskiem lampy owady.

źródło: NKJP: Grzegorz Tabasz: Nocny łowca, Gazeta Krakowska, 2001-09-05

Składnia

bez ograniczeń + przywabić +
CO + (CZYM)

3. samicę

Definicja

o zwierzęciu: wydając charakterystyczny głos lub zapach, przywołać inne zwierzę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zwabić

Połączenia

  • przywabić samicę

Cytaty

Śpiew ptaków samców ma nie tylko przywabić samicę, ale także przestrzec inne samce, że dany teren jest już zajęty.

źródło: NKJP: Rozalia Ćwiertnia: Wabienie, Gazeta Krakowska, 2004-06-16

Samiczka motyla potrafi przywabić zapachem samczyka z odległości kilkunastu kilometrów!

źródło: NKJP: Michalina Wistocka: Sztuka kochania, 2009

Przeciągłym gwizdem stara się przywabić samiczkę, nisko się przy tym kłaniając, rozpościerając szeroko skrzydła i od czasu do czasu kierując dziób w niebo [...].

źródło: NKJP: Zwierzęta sześciu kontynentów, Życie na gorąco, 1999, nr 37

[...] szpak [...] rozcapierza zabawnie skrzydła i gwiżdże, sapie, bulgocze, dyszy, terkocze, miauczy – próbując tym osobliwym śpiewaniem przywabić nową narzeczoną.

źródło: NKJP: Zygmunt Szych: Szpacza radość i utrapienie, Gazeta Krakowska, 2005-06-04

Świerszcz [...] rozwija narządy dźwiękowe, słuchowe i powiększa również rozmiary. [...] Koncerty zaś mają na celu przywabienie samicy.

źródło: NKJP: Grzegorz Tabasz: Koncert pasikoników, Gazeta Krakowska, 2001-08-04

Składnia

bez ograniczeń + przywabić +
CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 28.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN