Chronologizacja
Za wcześniejsze ląg.
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | lęg |
lęgi |
|
| D. | lęgu |
lęgów |
|
| C. | lęgowi |
lęgom |
|
| B. | lęg |
lęgi |
|
| N. | lęgiem |
lęgami |
|
| Ms. | lęgu |
lęgach |
|
| W. | lęgu |
lęgi |
Pochodzenie
psł. *lęgti, *lęgǫ (sę) 'wysiadywać jaja, wylęgać, wykluwać się z jaj (o ptakach), wydawać na świat, rodzić (się)'
Psł. *lęgti, *lęgǫ tożsame z psł. *legti, *legǫ 'rozpocząć leżenie, położyć się, legnąć' z wtórnym uogólnieniem rdzenia *lęg. Rozwój znaczenia od 'lec, położyć się (w celu wysiedzenia jaj, urodzenia potomstwa)' do 'wysiadywać jaja, wydawać na świat potomstwo' (Bor.).
1. wylęganie się
Definicja
Warianty
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
Połączenia
- lęg bażanta, lisa, żmii..., lęgi ptaków, zwierząt
- toki i lęgi
- czas, okres, pora; miejsce lęgu
- rozpocząć, zakończyć lęg; odbywać lęgi
- przystępować do lęgu
Cytaty
|
Od wieków [...] pod koniec maja przylatywały tu łabędzie na lęg. źródło: NKJP: Mariusz Wilk: Wilczy notes, 2007 |
|
|
Co rok wiosną ropuchy wędrujące na miejsca lęgu giną pod kołami samochodów [...]. źródło: NKJP: Ropuszy trakt, Gazeta Krakowska, 2002-03-07 |
|
|
My już walczymy z lisami [...]. Teraz nie mamy prawa polować na nie, ponieważ są objęte ochroną ze względu na okres lęgu. źródło: NKJP: Katarzyna Kulińska: Lis w kurniku, Dziennik Zachodni, 2001-07-12 |
|
|
Właśnie odbywają się lęgi, więc jedno z rodziców wysiaduje jaja [...], a drugie poluje. źródło: NKJP: Jakub Ciećkiewicz: Królestwo sosen w państwie brzóz, Dziennik Polski, 2006-05-27 |
2. potomstwo
Definicja
Warianty
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
Połączenia
- stracić lęg
- opiekować się lęgiem
- gniazdo z lęgiem
Cytaty
|
Bociany białe [...] wychowują jeden lęg w roku. źródło: NKJP: GOK: Boćki nie odleciały, będą zimować, Gazeta Poznańska, 2001-09-12 |
|
|
Dzwoniec [...] składa jaja białe z rdzawoczerwonawymi plamkami [...], kos wzbudza zachwyt swoim błękitnym lęgiem tak, jak sroka znosząca jaja niebieskie w rude cętki. źródło: NKJP: Pisanki na dziko, Dziennik Polski, 2006-04-14 |
|
|
Kolejna - i już ostatnia z lęgu - sowa śnieżna urodziła się wczoraj w zoo nad Maltą. źródło: NKJP: Grzegorz Okoński: Miasto na gorąco, Gazeta Poznańska, 2002-07-02 |
|
|
W tym roku w Czarnym Stawie są dwie pary krzyżówek, ale tylko jedna wyprowadziła lęg. źródło: NKJP: Klementyna Gąsienica Byrcyn: Krzyżówka o TPN, Tygodnik Podhalański, 1996 |
|
|
Nasączona wodą ziemia z urwisk obsuwa się, grzebiąc lęg, a czasami nawet i wysiadującego jaja ptaszka. źródło: NKJP: Marcin Szumowski: Zimorodek vel ziemiorodek, 2001 |